Uluslararası Standartlar Örgütü (ISO) tarafından yayınlanan “ISO 1924 Kağıt ve karton - Çekme özelliklerinin belirlenmesi“ standardı, aynı başlık altında yayınlanan şu alt bölümlerden oluşmaktadır:
Burada açıklanan çekme dayanımının belirlenmesi yöntemi, ISO 1924-2 standardında belirtilen yöntemle ilişkilidir. Bu yöntem, test parçasının ortalama 20 s artı/eksi 5 s içinde kırılmasına neden olan sabit bir çekme kuvveti uygulama hızı (sabit yükleme hızı) ile çalışan bir test cihazı kullanır. ISO 1924-2 standardında açıklanan yöntem, sabit bir uzama hızıyla çalışan bir cihaz kullanır.
Bu standartta yer alan cihaz sınıfı, ISO 1924-2 standardında yer alan cihaz sınıfı ile değiştirilmektedir. Bu nedenle, ancak hala önemli sayıda sabit yükleme hızıyla çalışan cihazın kullanımda olduğu göz önünde bulundurularak, ISO 1924-1 standardının yayınlanmasından 10 yıl sonra yürürlükten kaldırılması önerilmektedir.
Test uygulanırken prensip olarak belirli boyutlardaki bir test numunesi, çekme dayanımını ölçen bir çekme test cihazı kullanılarak sabit bir yükleme hızıyla kopana kadar gerilir. Maksimum çekme dayanımı kaydedilir. Elde edilen sonuçlardan ve numunenin gramaj bilgisinden yola çıkarak, kopma uzunluğu ve çekme indeksi hesaplanabilir.
Numuneler ISO 186 standardına uygun olarak seçilir. ISO 187 standardına uygun olarak şartlandırılır ve test parçaları, numunelerin şartlandırılmasında kullanılan aynı atmosferik koşullarda hazırlanarak testler gerçekleştirilir.
Bu standarda uygun testler her zaman çekme dayanımının ölçümünü içerir. Diğer özelliklerin ölçümü veya hesaplanması, ilgili taraflar arasında yapılacak anlaşmaya tabidir.
Bu standart, sonuçlar test makinesinin kapasitesi dahilindeyse, yüksek kopma anında gerinime sahip kağıtlar dahil olmak üzere tüm kağıt ve kartonlar için geçerlidir. Ayrıca oluklu mukavvanın bileşenleri için de geçerlidir, ancak oluklu mukavvanın kendisi için geçerli değildir.
Bu standart, ISO 12625-4 standardının geçerli olduğu kağıt mendil ve kağıt mendil ürünleri için geçerli değildir. Laboratuvar levhalarının çekme özelliklerinin belirlenmesi için ISO 5270 standardı önerilir.
Bu standartta belirtilen çekme özelliklerinin belirlenmesi yöntemi en yaygın kullanılan yöntemdir. Bu yöntem, ISO 1924-3 standardına belirtilen yöntemle ilişkilidir. ISO 1924-2 standardında, uygulanan sabit uzama hızı 20 mm/dak iken, ISO 1924-3 standardında uygulanan sabit uzama hızı 100 mm/dak’dır.
Çekme testinin sonuçları uygulanan uzama hızına bağlı olduğundan, ISO 1924-2 ve ISO 1924-3 standartları aynı sonuçları vermez. Hız bağımlılığı kağıt kalitesine göre değişebilir ve çekme dayanımı, kopma anındaki gerinim, çekme enerjisi emilimi ve elastikiyet modülü için farklıdır.
Çoğu durumda, uzama hızı 20 mm/dak’dan (180 mm test açıklığı uzunluğu) 100 mm/dak’ya (100 mm test açıklığı uzunluğu) çıkarıldığında çekme özellikleri yüzde 5 ila yüzde 15 oranında artabilir.
Test uygulanırken prensip olarak belirli boyutlardaki bir test numunesi hem çekme kuvvetini hem de gerekirse uzamayı kaydeden bir test makinesi kullanılarak sabit bir uzama oranında kırılana kadar gerilir. Çekme kuvveti ve uzama sürekli olarak kaydedilirse, kırılma anındaki gerinim, çekme enerjisi emilimi ve elastikiyet modülü belirlenebilir. Kaydedilen verilerden ve numunenin gramaj bilgisinden, çekme indeksi ve çekme enerjisi emilim indeksi hesaplanabilir.
Eğer testler bir partiyi değerlendirmek için yapılıyorsa, numune ISO 186 standardına uygun olarak seçilmelidir. Testler başka bir numune türü üzerinde yapılıyorsa, alınan numunelerin alınan numuneyi temsil ettiğinden emin olmak gerekir. Kağıt ve karton numuneleri ISO 187 standardına uygun şekilde şartlandırılır. Numuneler, test boyunca şartlandırma ortamında tutulur.
Bu test, diğer mekanik testler gibi, test parçasının nem içeriğindeki değişikliklere karşı çok hassastır. Test parçaları dikkatlice tutulur ve kelepçeler arasına yerleştirilecek test parçasının kısmına çıplak elle dokunmaktan kaçınmak gerekir. Test parçaları nemden, ısıdan ve nem içeriklerini değiştirebilecek diğer etkilerden uzak tutulur.
Çekme sertliğinin belirlenmesi gerektiğinde, diğer çekme özelliklerinin belirlenmesine kıyasla uzama ölçümünde daha yüksek bir doğruluk gereklidir. Uzama daha düşük doğrulukla belirlenirse, elde edilen çekme sertliği değeri bu standarda uygun değildir. Bu standart, krep kağıtlar ve uzayabilir çuval kağıtları gibi yüksek uzayabilirlik özelliğine sahip kağıtlar dahil olmak üzere tüm kağıtlar ve kartonlar için geçerlidir, ancak ISO 12625-4 standardı ile önerilen mendil kağıtları ve mendil ürünleri gibi düşük yoğunluklu kağıtlar hariçtir.
ISO 1924-3 standardı, çekme dayanımı, kopma uzaması, çekme enerjisi emilimi ve elastikiyet modülünün ölçüldüğü en yaygın kullanılan bölüm olan ISO 1924-2 standardında belirtilenden daha yüksek bir uzama hızı kullanılarak, çekme sertliği ve çekme sertliği indeksi de dahil olmak üzere kağıdın çekme özelliklerinin belirlenmesi koşullarını belirtmek amacıyla geliştirilmiştir. ISO 1924-2 standardında, çekme özellikleri 180 mm’lik bir test açıklığında 20 mm/dak’lık sabit bir uzama hızında ölçülür. ISO 1924-3 standardında çekme sertliğinin ölçülmesi için, ISO 1924-2 standardına kıyasla uzamanın kaydedilmesinde daha yüksek bir doğruluk gereklidir.
ISO 1924-3 standardı, iki yöntemden en hızlı olanını belirtir. ISO 1924-2 standardında ölçülen özelliklere ek olarak, çekme sertliği de ölçülür. Çekme özellikleri, 100 mm’lik bir test açıklığında, 100 mm/dakika sabit uzama hızında ölçülür ve uzama, ISO 1924-2 standardındaki doğruluktan daha yüksek bir doğrulukla kaydedilir.
ISO 1924-3 standardı, çekme özelliklerinin test edilmesi için mevcut standartlardan farklı olarak, test aralığının, yani sıkıştırma hatları arasındaki mesafenin, test edilecek numunenin türünden bağımsız olarak 100 mm olmasıdır. Test süresini kısaltmak ve böylece belirli bir zaman dilimi içinde daha fazla sayıda numunenin test edilmesini mümkün kılmak için uzama hızı 100 mm/dak’ya çıkarılmıştır.
Prensip olarak ISO 1924-2 ve ISO 1924-3 standartları kullanılarak çekme özellikleri belirlenen herhangi bir kağıdın sonuçları arasındaki kesin ilişkiyi tahmin etmek mümkün değildir. Bu ilişki ancak laboratuvar testleri ile belirlenebilir.
Kuruluşumuz, yıllardır yetkin ve deneyimli bir kadro ile müşterilerinin ihtiyaçlarını anlamakta, ihtiyaç duydukları ileri test hizmetlerini vermekte ve yönetim sistemlerinin kurulması, uygulanması ve iyileştirilmesi konusunda yardımcı olmaktadır. Bu çerçevede işletmelere “ISO 1924 Kağıt ve karton - Çekme özelliklerinin belirlenmesi“ standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.
Randevu almak, daha detaylı bilgi edinmek yada değerlendirme talep etmek için formumuzu doldurarak size ulaşmamızı isteyebilirsiniz.
EUROLAB , raporlama ve belgelendirme faaliyetlerini, United Accreditation Foundation (UAF), Türk Akreditasyon Kurumu (TÜRKAK), Enterprise Accreditation Foundation (EAF) kuruluşundan sağladığı akreditasyona dayanarak sürdürmektedir. Enterprise Accreditation Foundation (EAF), aynı zamanda Birleşmiş Milletler (UN GLOBAL COMPACT) imzacısıdır.
