Temeli bir Avrupa standardı olan ve sonrasında Uluslararası Standartlar Teşkilatı (ISO) tarafından yayınlanan “EN ISO 6508 Metalik malzemeler - Rockwell sertlik testi” standardı, aynı başlık altında yayınlanan şu alt bölümlerden oluşmaktadır:
Prensip olarak bu test uygulanırken, belirtilen boyut, şekil ve malzemeden bir girinti, bu standartta tanımlanan özel koşullar kullanılarak iki kuvvet seviyesi altında bir test numunesinin yüzeyine zorlanır. Belirtilen ön kuvvet uygulanır ve ilk girinti derinliği ölçülür, ardından belirtilen ek bir kuvvet uygulanır ve kaldırılır ve ön kuvvete geri dönülür. Daha sonra son girinti derinliği ölçülür ve Rockwell sertlik değeri, son ve ilk girinti derinliklerindeki farktan ve iki sabit değerden hesaplanır.
Testler, 10 derece ila 35 derecelik bir laboratuvar sıcaklık gereksinimi ile geliştirilmiştir. Belirtilen gereksinimin dışındaki ortamlar için, bu tür ortamlarda çalıştırılan test makineleriyle üretilen test verilerindeki etkiyi değerlendirmek test laboratuvarının sorumluluğundadır. Test, 10 derece ila 35 derecelik önerilen sıcaklık sınırlarının dışında gerçekleştirildiğinde, sıcaklık kaydedilmeli ve raporlanmalıdır. Test ve kalibrasyon sırasında önemli sıcaklık gradyanları mevcutsa, ölçüm belirsizliği artabilir ve tolerans dışı koşullar oluşabilir.
Testlerde kullanılan makine, standart içinde verilen tablolarda gösterilen Rockwell sertlik ölçeklerinin bir kısmı veya tamamı için test kuvvetlerini uygulayabilecek, bu standartta tanımlanan prosedürü gerçekleştirebilecek ve EN ISO 6508-2 standardında tanımlanan tüm gereklilikleri karşılayabilecek kapasitede olmalıdır.
Test, ürün veya malzeme standartlarında aksi belirtilmediği sürece, oksit tortusu, yabancı madde ve özellikle yağlayıcılardan tamamen arındırılmış, pürüzsüz ve düzgün bir yüzey üzerinde gerçekleştirilmelidir. Titanyum gibi, girintiye yapışabilecek reaktif metaller için bir istisna yapılır. Bu gibi durumlarda, kerosen gibi uygun bir yağlayıcı kullanılabilir. Yağlayıcının kullanımı test raporunda bildirilmelidir.
Dolaylı doğrulama yöntemi, makinenin bilinen sertliğe sahip bir malzemeyi ne kadar iyi ölçebildiğini belirlemek için bir dizi kalibre edilmiş referans sertlik bloğu kullanır. Dolaylı yöntem, hizmette olan makinenin periyodik rutin kontrolü için kendi başına kullanılabilir. Bir test makinesi diğer sertlik test yöntemleri için de kullanılacaksa, her yöntem için bağımsız olarak doğrulanmalıdır.
Bu standart, sabit ve taşınabilir sertlik test makinelerine uygulanabilir. Tungsten karbür kompozitinin bilyalı girintiler için kullanımının EN ISO 6508-2 standardına göre Rockwell girinti bilyesinin standart tipi olarak kabul edildiğine dikkat çekilir. Çelik girinti bilyeler sadece EN ISO 6508-1 standardına uygun olduğunda kullanılmaya devam edilebilir.
Bir Rockwell sertlik test makinesi doğrulanmadan önce, makinenin üreticinin talimatlarına uygun şekilde düzgün bir şekilde ayarlanıp çalıştırıldığından emin olmak için kontrol edilmesi gerekir. Özellikle, test kuvvetinin şok, titreşim veya aşırı yükleme olmadan ve okumaların etkilenmeyeceği şekilde uygulanıp kaldırılabileceği kontrol edilmelidir.
Blok, sertlik referans bloğu olarak kullanılmak üzere özel olarak üretilmelidir. Gerekli homojenliği, yapının kararlılığını ve yüzey sertliğinin düzgünlüğünü sağlayacak bir üretim sürecinin kullanılması gerekliliğine dikkat çekilir. Her sertlik referans bloğunun kalınlığı en az 6 mm olmalıdır. Girinti sayısının artmasıyla sertlik değişiminin etkisini en aza indirmek için daha kalın bloklar kullanılmalıdır. Referans blokları manyetizma içermemelidir. Üreticinin, çelikten yapılmışsa blokların üretim sürecinin sonunda (kalibrasyondan önce) manyetikliğinin giderildiğinden emin olması önerilir.
Üst ve alt yüzeylerin yüzey düzlüğünden sapma en fazla 0,01 mm olmalıdır. Blokların tabanı dışbükey olmamalıdır. Üst ve alt yüzeylerin paralelliğinden sapma 50 mm başına en fazla 0,02 mm olmalıdır. Test yüzeyi ve alt yüzey, girintilerin ölçülmesini engelleyebilecek çentikler, çizikler, oksit tabakaları ve benzer hasarlardan arındırılmış olmalıdır. Yüzey pürüzlülüğü, test yüzeyi için 0,3 µm’yi ve alt yüzey için 0,8 µm’yi aşmamalıdır. Örnekleme uzunluğu 0,8 mm’dir. Referans bloğundan daha sonra hiçbir malzemenin çıkarılmadığını doğrulamak için, kalibrasyon anındaki kalınlık, en yakın 0,1 mm’ye kadar üzerine işaretlenmeli veya test yüzeyine bir tanımlama işareti yapılmalıdır.
Yıllardır çok geniş bir yelpazede gerçekleştirdiği test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları ile her sektörden işletmelere destek olmaya çalışan kuruluşumuz, bilim ve teknoloji alanında dünyada yaşanan gelişmeleri yakından takip eden ve sürekli kendini geliştiren güçlü bir çalışan kadrosuna sahiptir. Bu çerçevede işletmelere “EN ISO 6508 Metalik malzemeler - Rockwell sertlik testi” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.
Randevu almak, daha detaylı bilgi edinmek yada değerlendirme talep etmek için formumuzu doldurarak size ulaşmamızı isteyebilirsiniz.
EUROLAB , raporlama ve belgelendirme faaliyetlerini, United Accreditation Foundation (UAF), Türk Akreditasyon Kurumu (TÜRKAK), Enterprise Accreditation Foundation (EAF) kuruluşundan sağladığı akreditasyona dayanarak sürdürmektedir. Enterprise Accreditation Foundation (EAF), aynı zamanda Birleşmiş Milletler (UN GLOBAL COMPACT) imzacısıdır.
