
Bir Avrupa standardı olan “EN 1217 Gıda maddeleriyle temas eden malzemeler ve ürünler - Seramik ürünlerin su emilimi için test yöntemleri” standardında, seramik ürünlerin su emiliminin belirlenmesi için test yöntemleri açıklanmaktadır. Bu standart üç test yöntemi içermektedir:

Çok düşük su emilimi değerleri tercihen test yöntemi C ile belirlenmelidir.
Su emilimi, gövdenin bir özelliğidir ve bir su emme test yönteminin daldırma koşulları altında suyla doldurulabilen birbirine bağlı gözeneklerin hacmiyle ilgilidir. Birbirine bağlı gözeneklerin hacmi, gövdenin açık gözenekliliği olarak da bilinir.
Su emilimi, genellikle bir seramik ürünün gövdesinin camlaşma derecesinin bir göstergesidir. Su emilimi ne kadar düşükse, camlaşma derecesi o kadar yüksek olur. Bazı seramik ürün kategorilerinin önemli performans özelliklerine ulaşması için yüksek bir camlaşma derecesi gereklidir. Su emilimi, farklı seramik ürün tiplerini karakterize etmek için kullanılan özelliklerden biridir.
Uygun olduğunda üç test yönteminden herhangi biri kullanılabilir, ancak A yöntemi, 679/72 sayılı AB direktifine dayanmaktadır.
Prensip olarak kütle artışı, kontrollü koşullar altında suya daldırma sonucu belirlenir ve kuru test numunesinin kütlesinin yüzdesi olarak ifade edilir.
Gıda güvenliği ve malzeme mühendisliği alanında Avrupa standartları, ürünlerin sıkı kalite ve hijyen gerekliliklerini karşılamasını sağlamada önemli bir rol oynar. EN 1217 standardı, bu standartlardan biridir. Uyumlu bir Avrupa normu olarak yayınlanan bu standart, gıda ile doğrudan veya dolaylı temas etmesi amaçlanan seramik eşyaların gözeneklilik ve su emme özelliklerini değerlendirmek için standartlaştırılmış bir prosedür sağlar. Bu çok önemlidir çünkü aşırı su emilimi, tabak, bardak ve pişirme kapları gibi günlük eşyalarda bakteri üremesine, kontaminasyona veya yapısal bozulmaya yol açabilir.
EN 1217 standardı, üreticilerin gıda ile temas eden malzemeler hakkındaki (EC) 1935/2004 sayılı yönetmelik gibi daha geniş kapsamlı düzenlemelere uymalarına yardımcı olarak tüketici güvenliğini sağlar ve tek pazar içinde serbest ticareti kolaylaştırır. Bu standart, sürdürülebilir ve hijyenik malzemelere yönelik artan denetimler ışığında, seramik üreticileri için temel bir unsur olmaya devam etmektedir.
Bu standart, ulusal test protokollerindeki tutarsızlıkları gidermek için ulusal standart kuruluşları, sektör uzmanları ve düzenleyici otoriteler arasındaki iş birliği sonucunda ortaya çıkmıştır.
Seramikler, dayanıklılıkları, ısıya dayanıklılıkları ve inertlikleri nedeniyle uzun zamandır gıda ile temas için tercih edilmektedir. Ancak, pişirme işlemlerinden kaynaklanan gözenekli yapıları, kontrol edilmediği takdirde risk oluşturabilir. EN 1217 standardı, zararlı maddelerin sızması veya nem tutulmasıyla ilişkili olan gözenekliliğin bir göstergesi olarak su emilimine odaklanarak bu sorunu ele almaktadır. Bu standart, gıda ile temas eden malzemeler için “EN 12xx” serisindeki standartlar ailesinin bir parçasıdır ve ağır metaller (EN 1388) ve göç (EN 1186) testlerini tamamlar.
EN 1217 standardı, özellikle gıda maddeleriyle temas eden sofra takımları, fırın kapları ve dekoratif ürünler gibi seramik ürünler için geçerlidir. Emilimin ihmal edilebilir düzeyde olduğu cam seramikler veya yüksek oranda sırlanmış ürünler bu standarda dahil değildir. Bu standart, su emilimini ölçmek için, ürünün kütlesinin yüzdesi olarak ifade edilen kesin bir laboratuvar yöntemini içermektedir.
Test yöntemi, laboratuvarlar arasında tekrarlanabilirlik için tasarlanmış, basit ancak titiz bir yöntemdir ve şu adımları izler:
Bu standart ayrıca, değişkenliği en aza indirmek için ekipman toleranslarını (örneğin 0,1 mg analitik terazi doğruluğu) ve çevre koşullarını da belirtir. Ek A, gıda güvenliği yönetmeliklerine uyum için sonuçların yorumlanmasına yönelik rehberlik sağlar.
Performans kriterleri şu şekildedir:
Bu kriterlerin karşılanmaması, uyumsuzluğa ve CE işareti yoluyla pazara erişimin engellenmesine neden olabilir.
EN 1217 standardının önemi, test laboratuvarlarının ötesine, küresel tedarik zincirlerine kadar uzanmaktadır. Üreticiler için bu standart kapsamındaki sertifikasyon, gerekli özeni göstererek kontaminasyon vakalarında sorumluluğu azaltır.
Düzenleyici bir bakış açısıyla, yüksek su emilimi, tamamlayıcı standartlarla ele alınan kurşun veya kadmiyum göçü gibi sorunları daha da kötüleştirebilir. Yaşanan pandemi sonrası hijyen odaklı bir ortamda, EN 1217 standardının benimsenmesi hızla artmış ve sektör raporlarına göre Avrupa’da test hacimleri yüzde 25 artmıştır. Bu standart ayrıca, ISO eşdeğerleriyle uyumlu hale getirilmiştir.
Uzun yıllardır hizmet veren ve dünyada bilim ve teknoloji alanında yaşanan gelişmeleri titizlikle takip eden kuruluşumuz, her sektörden işletmelere, yetişkin bir kadro ve geniş bir altyapı ile çok farklı alanlarda test, ölçüm ve analiz çalışmaları gerçekleştirmektedir. Bu çerçevede işletmelere “EN 1217 Gıda maddeleriyle temas eden malzemeler ve ürünler - Seramik ürünlerin su emilimi için test yöntemleri” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.
