ISO 15003 Inżynieria rolnicza – Sprzęt elektryczny i elektroniczny – Badanie odporności na warunki środowiskowe

Norma ISO 15003, opracowana przez Międzynarodową Organizację Normalizacyjną (ISO), określa wymagania projektowe dla producentów urządzeń elektrycznych i elektronicznych do stosowania we wszystkich rodzajach mobilnych (w tym ręcznych) maszyn rolniczych, maszyn leśnych oraz maszyn do kształtowania krajobrazu i ogrodnictwa. Termin „maszyna” obejmuje ciągniki i narzędzia.

Niniejsza norma określa metody badań dla określonych warunków środowiskowych i definiuje poziomy surowości dla badań związanych z ekstremalnymi warunkami środowiskowymi, które mogą wystąpić podczas praktycznej eksploatacji urządzeń. Niniejsza norma jest przeznaczona do stosowania w celu określenia przydatności urządzeń tych maszyn do użytkowania w określonym zakresie warunków środowiskowych. Podane poziomy surowości są ogólnymi wytycznymi i nie gwarantują najgorszych możliwych poziomów narażenia.

Na potrzeby niniejszego standardu mają zastosowanie następujące terminy i definicje:

• Urządzenie wyświetlające to urządzenie wyświetlające znaki alfanumeryczne lub symbole graficzne przeznaczone do odczytu i interakcji przez operatora lub personel serwisowy w celu regulacji i kontroli działania sprzętu.
• Urządzenie to samodzielny system elektroniczny składający się z podzespołów elektrycznych, elektronicznych i mechanicznych, które są połączone elektrycznie z innymi maszynami (w tym zasilaczami) za pomocą złączy.
• Przez awarię rozumie się sytuację, w której jedna lub więcej funkcji sprzętu określonych przez producenta nie działa lub nie jest zgodna ze specyfikacjami producenta.
• Lokalizacja to miejsce w maszynerii, w którym sprzęt będzie normalnie działał.
• Standardowa konfiguracja montażu to orientacja sprzętu podczas normalnego użytkowania.
• Poziom surowości to intensywność warunków, w jakich przeprowadzane jest badanie środowiskowe. Jest on wybierany na podstawie przewidywanej lokalizacji i zastosowania sprzętu.

O ile nie określono inaczej dla danego testu, test należy przeprowadzić w standardowych warunkach odniesienia określonych w normie IEC 60068-1. Zastosowane poziomy intensywności należy odnotować w raporcie z testu. Testy należy przeprowadzać zgodnie z normą IEC 60512-1. O ile nie określono inaczej dla danego testu, preferowane jest użycie tej samej próbki sprzętu do wszystkich testów. Zaleca się przeprowadzenie kontroli funkcjonalności przed i po każdym teście oraz, w miarę możliwości, monitorowanie funkcjonalności w trakcie testu. Testowanie łączone jest zalecane, gdy sprzęt jest jednocześnie narażony na ekstremalne warunki środowiskowe (np. temperaturę i wibracje) podczas użytkowania, a fakt ten jest odnotowywany w raporcie z testu. Testowanie łączone może być stosowane w celu skrócenia całkowitego czasu testowania.

Testy kompatybilności elektromagnetycznej należy przeprowadzać na końcu, ponieważ emisja elektromagnetyczna i podatność mogą być zaburzone przez wcześniejsze narażenie na inne testy. Kolejność testów należy odnotować w raporcie z badań. Testy należy przeprowadzać w kolejności rosnącej intensywności.

Sprzęt elektryczny i elektroniczny zgodny z wymaganiami normy ISO 16750 jest zgodny z odpowiadającą jej normą ISO 15003. Załącznik C zawiera podsumowanie części normy ISO 16750 zawierających podobne procedury testowe określone w tej normie. Zawiera on odnośniki ułatwiające ustalenie, czy sprzęt elektryczny i elektroniczny testowany zgodnie z odpowiednią częścią normy ISO 16750 spełnia wymagania niniejszej normy, czy też wymaga dodatkowych badań.

Metody badań określone w niniejszej normie to:

• Monitorowanie zaburzonej funkcji
• Metoda badania na zimno i na sucho
  • Zmiany temperatury z określoną szybkością
  • szok temperaturowy
• Metoda badania w wilgotnym cieple, w stanie ustalonym
• Wilgotne ciepło, cykliczna metoda testowa
• Metoda badania udarności
  • Uderzenie cząstek
  • Wstrząs mechaniczny
• Metoda badania wibracji
  • Losowy test wibracji
  • Badanie sinusoidalne (rezonansowe)
• Metoda badania atmosfery korozyjnej
• Stopnie ochrony zapewniane przez obudowy (kod IP)
  • Metoda badania pyłu
  • Metoda badania rozpylonej wody
• Metoda badania ciśnienia powietrza (wysokości)
• Metoda testu pędzla lub natrysku chemicznego
• Metoda badania promieniowania słonecznego (ultrafioletowego)
• Metoda testowania czytelności urządzenia wyświetlającego
• Metoda badania kompatybilności elektromagnetycznej
• Metoda badania środowiska elektrycznego
  • Metoda badania napięcia roboczego
  • Metoda badania przepięciowego
  • Metoda testowania odwrotnej polaryzacji
  • Metoda badania zwarcia
  • Metoda testowania pracy bez baterii
  • Metoda testu karmienia tymczasowego
  •  Metoda badania wyładowań elektrostatycznych

Norma ISO 15003 jest uważana za istotną, ponieważ zapewnia ujednolicone ramy dla elektronicznych systemów sterowania w maszynach rolniczych i leśnych, gwarantując bezpieczeństwo, niezawodność i kompatybilność. Główne powody, dla których ta norma jest ważna, to:

• Poprawa bezpieczeństwa: Norma ta określa wymagania dotyczące kompatybilności elektromagnetycznej (EMC) dla elektronicznych systemów sterowania stosowanych w maszynach rolniczych i leśnych. Zmniejsza ona ryzyko wystąpienia niepożądanych zachowań (np. nagłego ruchu lub awarii sterowania) poprzez zapewnienie bezpiecznej pracy urządzeń w środowiskach o zróżnicowanych rodzajach zakłóceń elektromagnetycznych.
• Zwiększona niezawodność: Systemy elektroniczne są narażone na trudne warunki: kurz, wilgoć, wibracje i zakłócenia elektryczne. Norma ta gwarantuje, że komponenty mogą wytrzymać te warunki bez pogorszenia wydajności, co jest kluczowe dla niezawodnej pracy w terenie.
• Promuje interoperacyjność: Norma ta wspiera kompatybilność systemów elektronicznych w różnych maszynach i u różnych producentów. Jest to szczególnie cenne w gospodarstwach rolnych, gdzie sprzęt różnych marek często musi ze sobą współpracować.
• Wspiera zgodność i certyfikację: Zgodność z tą normą pomaga producentom spełniać globalne wymogi regulacyjne. Stanowi punkt odniesienia w zakresie testowania i certyfikacji sprzętu, co może mieć kluczowe znaczenie dla dostępu do rynku w różnych regionach.
• Ułatwia innowacje: Norma ta ustanawia jasne standardy wydajności i kompatybilności, umożliwiając producentom wprowadzanie innowacji przy jednoczesnym zachowaniu podstawowego poziomu integralności i kompatybilności systemu.

Norma ISO 15003 jest niezbędna, aby zagwarantować bezpieczną, niezawodną i interoperacyjną pracę systemów elektronicznych w maszynach rolniczych i leśnych, szczególnie w środowiskach o wysokim poziomie zakłóceń elektrycznych.

Nasza organizacja, która od lat wspiera przedsiębiorstwa z wszystkich sektorów, oferując szeroki zakres usług testowania, pomiarów, analiz i ewaluacji, dysponuje silnym zespołem pracowników, którzy uważnie śledzą światowe osiągnięcia w dziedzinie nauki i technologii oraz stale się rozwijają. W tym kontekście świadczymy również usługi testowe zgodnie z normą ISO 15003 „Inżynieria rolnicza – Sprzęt elektryczny i elektroniczny – Badanie odporności na warunki środowiskowe”.