Specyfikacja szczegółowa MIL-STD-901E: Testy udarności, maszyny, urządzenia i systemy morskie o wysokiej odporności na uderzenia, wymagania

Norma „Szczegółowa specyfikacja MIL-STD-901E: Testy udarowe, wymagania dotyczące maszyn, urządzeń i systemów okrętowych o wysokiej odporności na uderzenia” opracowana przez Departament Obrony Stanów Zjednoczonych opisuje wymagania dotyczące testów odporności na udary mechaniczne (HI) maszyn, urządzeń, systemów i konstrukcji na okrętach nawodnych, w tym lotniskowcach i okrętach podwodnych, o ile nie określono inaczej. Celem tych wymagań jest sprawdzenie zdolności urządzeń pokładowych do wytrzymania obciążeń udarowych powstających na skutek działania broni jądrowej lub konwencjonalnej lub wstrząsów mechanicznych występujących w środowisku podczas eksploatacji.

Zgodnie z tą normą standardowe metody badania odporności na wstrząsy obejmują:

• Światło: Test ten wykonuje się przy użyciu lekkiego urządzenia wstrząsowego.
• Średnia waga: Test ten przeprowadza się na aparacie udarowym o średniej wadze.
• Ciężki: Test ten wykonuje się na standardowej platformie amortyzatorów pływających, rozszerzonej platformie amortyzatorów pływających, średniej platformie amortyzatorów pływających lub dużej platformie amortyzatorów pływających.
• Symulacja pokładu o średniej wadze: Test ten wykonuje się na urządzeniu do symulacji wstrząsów pokładowych na sprzęcie montowanym na pokładzie klasy II oraz sprzęcie montowanym na pokładzie klasy I/II i klasy III, jeśli ma to zastosowanie.

Przedmioty poddawane testom poziomu wstrząsów klasyfikuje się jako:

• Klasa A: Przedmioty niezbędne dla bezpieczeństwa statku i ciągłej zdolności bojowej.
• Klasa B: Przedmioty, których działanie nie jest niezbędne dla bezpieczeństwa i zdolności bojowej statku, ale które mogą stanowić zagrożenie dla personelu obsługującego lub manipulującego sprzętem klasy A, przedmiotami klasy A lub statkiem jako całością, w tym personelu na stanowiskach bojowych, poprzez narażenie na wstrząs.

Zgodnie z tą normą przedmioty poddawane testom klasyfikuje się do jednego z następujących typów:

• główna jednostka
• Komponent pomocniczy
• Podzespół

W niniejszej normie klasy urządzeń określane są w następujący sposób:

• Sprzęt klasy I: Sprzęt ten musi spełniać wymagania dotyczące wstrząsów bez stosowania urządzeń izolacyjnych (np. mocowań tłumiących wstrząsy, hałas lub drgania albo elementów elastycznych) umieszczonych pomiędzy sprzętem a konstrukcją statku lub fundamentem statku.
• Sprzęt klasy II: Sprzęt ten musi spełniać wymagania dotyczące wstrząsów poprzez stosowanie urządzeń izolacyjnych (np. mocowań tłumiących wstrząsy, hałas lub drgania albo elementów elastycznych) umieszczonych pomiędzy sprzętem a konstrukcją statku lub fundamentem statku.
• Sprzęt klasy I/II: Sprzęt ten jest sprzętem, którego jedna lub więcej części jest wymagana do spełnienia wymagań dotyczących wstrząsów bez użycia urządzeń izolacyjnych, a inna część jest wymagana do spełnienia wymagań dotyczących wstrząsów dzięki użyciu urządzeń izolacyjnych umieszczonych pomiędzy częściami a konstrukcją statku lub fundamentem statku.
• Sprzęt klasy III: Sprzęt ten ma zastosowanie na statku niezależnie od tego, czy pomiędzy sprzętem a konstrukcją lub fundamentem statku są stosowane urządzenia izolacyjne, a zatem musi spełniać te wymagania niezależnie od tego, czy urządzenia izolacyjne są stosowane.

Krótko mówiąc, norma MIL-STD-901E jest konieczna, ponieważ gwarantuje, że wyposażenie okrętów wojskowych będzie w stanie wytrzymać wstrząsy, np. eksplozje podwodne. Norma ta ma na celu sprawdzenie trwałości sprzętu mechanicznego, elektrycznego i elektronicznego stosowanego na okrętach marynarki wojennej Stanów Zjednoczonych. Symuluje obciążenia udarowe spowodowane silnymi uderzeniami, aby sprawdzić, czy kluczowe urządzenia nadal działają lub czy można je szybko przywrócić do działania po takich zdarzeniach.

Do typowego sprzętu testowanego w tym kontekście zaliczają się: panele sterowania, rozdzielnice elektryczne, zawory i pompy, elementy systemów uzbrojenia oraz sprzęt komunikacyjny. Ostatecznie norma ta jest niezbędna do utrzymania zdolności operacyjnej, bezpieczeństwa załogi i powodzenia misji w ekstremalnie trudnych warunkach, typowych dla wojny morskiej.

Metody testowe wykorzystane w normie (takie jak testy lekkich i silnych wstrząsów) obejmują w skrócie:

• Test wstrząsowy przy małym obciążeniu: Test ten obejmuje małe i lekkie urządzenia (zwykle poniżej 227 kg). Celem jest sprawdzenie odporności sprzętu na wstrząsy o niewielkim nasileniu. Sprzęt testowy umieszczany jest na stole wstrząsowym. Pod stołem umieszcza się ładunek wybuchowy lub stosuje się gwałtowne uderzenie za pomocą mechanizmu mechanicznego. Tego typu badania wykonuje się zazwyczaj w warunkach laboratoryjnych lub w terenie, w kontrolowanym systemie testowym.
• Badanie odporności na wstrząsy przy dużym obciążeniu: Badanie to obejmuje duże, ciężkie lub kluczowe systemy (takie jak silniki, generatory, układy sterowania). Celem jest zmierzenie odporności urządzenia na silne eksplozje podwodne. Sprzęt umieszczono na platformie testowej. Prawdziwe ładunki wybuchowe detonuje się pod wodą, w bliskiej odległości. Monitorowany jest wpływ powstałej fali uderzeniowej na sprzęt. Testy te są zazwyczaj przeprowadzane poza granicami kraju lub w specjalnie do tego przeznaczonych ośrodkach testowych.

Nasza organizacja, która od lat stara się wspierać przedsiębiorstwa z każdej branży, realizując szeroką gamę badań testowych, pomiarowych, analitycznych i ewaluacyjnych, dysponuje silną kadrą, która uważnie śledzi rozwój nauki i techniki na świecie oraz nieustannie się doskonali. W tym kontekście usługi testowe są również świadczone przedsiębiorstwom zgodnie z normą „Szczegółowe specyfikacje MIL-STD-901E: Testy udarowe, maszyny, urządzenia i systemy okrętowe odporne na wysokie temperatury (HI), wymagania”.