روش ارزیابی AATCC - مقیاس خاکستری EP1 برای تغییر رنگ

روش ارزیابی «مقیاس خاکستری AATCC EP1 برای تغییر رنگ»، که توسط انجمن آمریکایی شیمیدانان نساجی و متخصصان رنگ (AATCC) منتشر شده است، استفاده از مقیاس خاکستری را برای ارزیابی بصری تغییرات رنگ در منسوجات ناشی از آزمایش‌های ثبات رنگ شرح می‌دهد. برای ارزیابی ابزاری تغییر رنگ در یک نمونه آزمایشی، روش ارزیابی AATCC 7 اعمال می‌شود.

در اصل، نتیجه آزمایش ثبات رنگ با مقایسه بصری تفاوت رنگ یا کنتراست بین نمونه‌های عمل‌آوری نشده و عمل‌آوری شده، با استفاده از تفاوت‌های نشان داده شده توسط یک مقیاس، ارزیابی می‌شود. درجه ثبات رنگ معادل سطح مقیاس خاکستری است که در آن تفاوت رنگ یا کنتراست یکسانی در نظر گرفته می‌شود.

برای اهداف این رویه، اصطلاحات زیر اعمال می‌شود:

• تغییر رنگ: هرگونه تغییر در رنگ - در روشنایی، فام یا اشباع یا هر ترکیبی از آنها - که با مقایسه یک نمونه آزمایشی با یک نمونه آزمایش نشده مربوطه قابل تشخیص باشد.
• ثبات رنگ: مقاومت یک ماده در برابر هرگونه تغییر در خواص رنگی آن، انتقال رنگ‌دهنده‌های آن به مواد مجاور یا هر دو، هنگامی که در معرض هر محیطی قرار می‌گیرد که ممکن است در طول پردازش، آزمایش، ذخیره‌سازی یا استفاده با آن مواجه شود.
• مقیاس خاکستری: مقیاسی متشکل از تراشه‌های خاکستری استاندارد که نشان‌دهنده تفاوت‌های تدریجی در رنگ یا کنتراست هستند و مربوط به درجات ثبات رنگ می‌باشند.

هنگام استفاده از ترازو، قطعه پارچه‌ای اصلی و نمونه آزمایشی در معرض آن، در یک صفحه و در یک جهت، کنار هم قرار می‌گیرند. دقت ویژه‌ای می‌شود تا اتصال دقیقی بین دو قطعه ماده ایجاد شود. ترازوی خاکستری در امتداد لبه‌های نمونه آزمایشی و نمونه پارچه‌ای اصلی قرار می‌گیرد و نقاط اتصال جفت پارچه و ترازوی خاکستری را هم‌تراز می‌کند. برای از بین بردن تأثیر نواحی اطراف، ماسک خاکستری ارائه شده با ترازو روی نمونه‌ها و ترازو قرار می‌گیرد. یک ماده سفید با مقدار سه‌محرک حداقل ۸۵ به پشت نمونه‌های اصلی و آزمایش شده چسبانده می‌شود. اگر نمونه‌ها به طور دائم روی یک کارت نصب شده‌اند، کارت باید مقدار سه‌محرک حداقل ۸۵ داشته باشد. هرگونه وسیله اتصال (مانند منگنه) نباید در این ناحیه قابل مشاهده باشد.

سطوح با یک شبیه‌ساز نور روز با سطح روشنایی در محدوده 1080-1340 لوکس در صفحه نمونه روشن می‌شوند. نور باید با زاویه 45 ± 5 درجه به سطوح برخورد کند و جهت دید باید با زاویه 90 ± 5 درجه نسبت به صفحه سطح باشد.

تفاوت بصری مشاهده شده بین پارچه اصلی و پارچه آزمایش شده با تفاوت‌های مشاهده شده توسط مقیاس خاکستری مقایسه می‌شود. رتبه ثبات رنگ، شماره جفت مقیاس خاکستری مربوط به تضاد بین نمونه‌های اصلی و آزمایش شده است. تنها ۵ امتیاز زمانی اعطا می‌شود که هیچ تفاوت محسوسی در رنگ یا تضاد بین ماده اصلی و نمونه آزمایش شده وجود نداشته باشد. تمیزی و وضعیت فیزیکی مقیاس خاکستری برای دستیابی به نتایج ثابت بسیار مهم است.

پس از ارزیابی‌های متعدد، مقایسه تمام جفت‌های نمونه‌های اصلی و آزمایش‌شده که امتیاز عددی یکسانی دریافت کرده‌اند، بسیار مفید است. این کار، با آشکار شدن هرگونه خطا، نشان‌دهنده‌ی خوبی از ثبات امتیازات است. جفت‌هایی که به نظر نمی‌رسد درجه‌ی تضاد یکسانی با سایر جفت‌هایی که امتیاز یکسانی دارند، داشته باشند، باید بر اساس مقیاس خاکستری دوباره بررسی شوند و در صورت لزوم، امتیازات تنظیم شوند.

هنگام استفاده از مقیاس خاکستری، ویژگی تغییر رنگ - چه روشنایی، چه فام، چه کروما، یا هر ترکیبی از آنها - درجه‌بندی نمی‌شود؛ تفاوت یا کنتراست کلی بین نمونه‌های اصلی و آزمایش‌شده، اساس ارزیابی را تشکیل می‌دهد.

تفاوت‌های رنگ و تلرانس‌ها بین خاکستری مرجع و نه رقم اعشار در مقیاس، با استفاده از فرمول تفاوت رنگ L*a*b* CIE 1976 به عنوان تفاوت رنگ کل بیان می‌شوند.

معادل این روش ارزیابی، استاندارد «ISO 105-A02 Textiles - Color stability tests - Part A02: Gray scale for evaluation color change» است که توسط سازمان بین‌المللی استانداردسازی (ISO) منتشر شده است. روش AATCC EP1 از نظر فنی همان دامنه استاندارد ISO 105-A02 است، اما ممکن است در جزئیات با هم متفاوت باشند.

به طور خلاصه، روش ارزیابی AATCC EP1 به ارزیابان کمک می‌کند تا به میزان تغییر رنگ در یک نمونه پارچه آزمایش شده در مقایسه با حالت اولیه آن، امتیاز عددی اختصاص دهند. این روش به طور گسترده در سراسر جهان در کنترل کیفیت نساجی مورد استفاده قرار می‌گیرد. AATCC EP1 بر ارزیابی بصری انسان تحت شرایط نوری کنترل شده متکی است. این روش بر تغییر کلی رنگ تمرکز دارد، اما امکان توجه به مؤلفه‌هایی مانند روشنایی، کروما و تفاوت‌های تُن را بدون کمی‌سازی فراهم می‌کند.

مقیاس خاکستری شامل جفت‌هایی از تراشه‌های خاکستری خنثی است که نشان‌دهنده‌ی تفاوت‌های فزاینده در وضوح هستند:

• درجه ۵: بدون تغییر (تطابق کامل بین نمونه اصلی و نمونه آزمایش شده).
• ۴.۵ درجه: تغییر بسیار جزئی.
• درجه ۴: تغییر قابل توجه.
• درجه ۳.۵: تغییر متوسط.
• درجه سوم: تغییر قابل توجه.
• درجه ۲: تغییر شدید.
• درجه ۱: تغییر بسیار شدید.

ارزیابان نمونه آزمایش شده را با مقیاس تحت نور استاندارد (مثلاً شبیه‌ساز نور روز D65) مقایسه می‌کنند و نزدیکترین درجه تطبیق را تعیین می‌کنند. برای تفاوت‌های متوسط ​​از نیم درجه استفاده می‌شود.

در همین حال، برای اهداف مقایسه، یک مقیاس خاکستری جداگانه برای لکه‌های رنگی (AATCC EP2) وجود دارد که انتقال رنگ به پارچه‌های مجاور را ارزیابی می‌کند.

ثبات رنگ برای لباس، روکش مبلمان و سایر منسوجات جهت تضمین دوام و رضایت مصرف‌کننده بسیار مهم است. استاندارد AATCC EP1 در روش‌های آزمایشی متعدد AATCC مورد استفاده قرار می‌گیرد و به تولیدکنندگان کمک می‌کند تا بررسی کنند که آیا پارچه‌ها مطابق با استانداردهای عملکرد محو شدن یا تخریب رنگ هستند یا خیر.

به‌روزرسانی‌های اخیر شامل ویژگی‌های بهبود یافته دوام در مقیاس فیزیکی (مثلاً طرح‌های لبه‌دار برای کاهش خراش) است و AATCC برای حفظ دقت، تعویض سالانه و تأیید دوره‌ای ابزار را توصیه می‌کند.

این ابزار بصری همچنان سنگ بنای ارزیابی منسوجات است و ارزیابی ذهنی را با نتایج استاندارد و تکرارپذیر ترکیب می‌کند.

سال‌هاست که سازمان ما با کادری مجرب و متخصص، نیازهای مشتریان خود را درک کرده، خدمات تست پیشرفته مورد نیاز آنها را ارائه می‌دهد و در ایجاد، پیاده‌سازی و بهبود سیستم‌های مدیریتی یاری می‌رساند. در این چارچوب، ما همچنین خدمات تست را مطابق با رویه ارزیابی "AATCC EP1 Grayscale for Color Change" به مشاغل ارائه می‌دهیم.