EN IEC 61386-1 Kablo Yönetimi için Boru Sistemleri - Bölüm 1: Genel Gereksinimler

Temeli bir Avrupa standardı olan ve sonrasında Uluslararası Elektroteknik Komisyonu (IEC) tarafından yayınlanan “EN IEC 61386-1 Kablo yönetimi için boru sistemleri - Bölüm 1: Genel gereksinimler” standardında, 1000 Volt alternatif akım veya 1500 Volt doğru akıma kadar elektrik tesisatlarında veya iletişim sistemlerinde yalıtımlı iletkenlerin veya kabloların korunması ve yönetimi için boru sistemleri, borular ve boru bağlantı parçaları dahil olmak üzere gereksinimler ve test yöntemleri açıklanmaktadır.

Bu standart, sistemi sonlandıran dişli ve dişsiz girişler dahil olmak üzere metalik, metalik olmayan ve kompozit boru sistemleri için geçerlidir. Bu standart, IEC 60670 standardı kapsamına giren muhafazalar ve bağlantı kutuları için geçerli değildir. Bazı boru sistemleri tehlikeli ortamlarda kullanım için de uygun olabilir. Daha sonra, bu tür koşullarda kurulacak ekipman için gerekli olan ek gereklilikler dikkate alınmalıdır. Topraklama iletkenleri yalıtılmış olabilir veya olmayabilir.

Bu standardın son yapılan güncellemesinde çekme testi için bağlantı parçaları arasındaki test numunesinin uzunluğunda değişiklikler ve editoryal ve normatif referans güncellemeleri yapılmıştır.

Boru ve boru bağlantı parçaları, normal kullanımda performanslarının güvenilir olması ve kullanıcıya veya çevreye koruma sağlaması için tasarlanmalı ve üretilmelidir. Bir boru sisteminin parçası olarak üreticinin talimatlarına uygun olarak monte edildiğinde, borular ve boru bağlantı parçaları, içlerinde bulunan yalıtımlı iletkenlerin ve kabloların mekanik ve gerektiğinde elektriksel korumasını sağlamalıdır.

Boru ve boru bağlantı parçası arasındaki birleşim yerinin koruyucu özellikleri, boru sistemi için beyan edilenlerden daha az olmamalıdır. Boru ve boru bağlantı parçaları, nakliye, depolama, önerilen montaj uygulamaları ve uygulama sırasında oluşabilecek gerilmelere dayanıklı olmalıdır. Uygunluk, belirtilen tüm testler yapılarak kontrol edilir.

Bu standartta genel test koşulları şu şekilde belirtilmiştir:

• Bu standarda göre yapılan testler tip testleridir. Sadece renk olarak değişebilen aynı sınıflandırmaya sahip boru sistemleri aynı ürün tipinde olmalıdır.
• Aksi belirtilmediği takdirde, testler 20 derece artı/eksi 5 derece ortam sıcaklığında yapılmalıdır.
• Aksi belirtilmediği takdirde, her test aynı uzunluktan alınabilen üç yeni numune üzerinde yapılmalıdır. Bazı testler, örneğin boyutların kontrol edilmesi, numunelerin özelliklerinde bir değişikliğe neden olmaz. Bu nedenle bu numuneler yeni numuneler olarak kabul edilir ve daha sonraki testler için kullanılabilir.
• Metalik olmayan ve kompozit boru ve boru bağlantı parçalarının örnekleri en az 240 saat boyunca 23 derece artı/eksi 2 derece sıcaklıkta ve yüzde 40 ile yüzde 60 arasında bağıl nemde şartlandırılmalıdır. Tüm testler genel şartlandırmanın hemen ardından yapılmalıdır.
• Aksi belirtilmediği takdirde, her test için numuneler temiz ve yeni durumda olmalı, tüm parçalar yerinde olmalı ve normal kullanımda olduğu gibi monte edilmelidir. Bu standarda uygun olarak boyutlar kontrol edildikten sonra ve ilgili testte aksi belirtilmediği takdirde, boru bağlantı parçaları, amaçlandıkları tipte yeterli uzunlukta boru ile birleştirilmelidir. Özellikle birleştirmede kuvvet gerektiğinde, üreticinin talimatlarına gereken özen gösterilmelidir. Benzerlikler iddia edildiğinde, test amaçları için temsili bağlantı parçalarının seçimi üretici veya sorumlu satıcı ile test istasyonu arasında kararlaştırılabilir.
• Boru girişleri ayrılabilir veya gevşek tip boru bağlantı parçalarının bir parçası olduğunda, ayrılabilir boru bağlantı parçası, bu standarda göre beyan edilen özelliklerde bir kayıp olmaksızın, üreticinin talimatlarına göre, testten sonra tekrar monte edilebilir olmalıdır.
• Aksi belirtilmediği takdirde, üç numune teste tabi tutulur ve testler karşılanırsa gereklilikler karşılanmış olur. Numunelerden sadece biri, bir montaj veya üretim hatası nedeniyle bir testi karşılamıyorsa, bu test ve testin sonucunu etkilemiş olabilecek önceki herhangi bir test tekrarlanmalı ve ayrıca takip eden testler, hepsi gerekliliklere uyan başka bir tam numune seti üzerinde gerekli sırayla gerçekleştirilmelidir. Ek numune seti aynı anda sunulmazsa, bir numunenin başarısız olması reddedilmeyi gerektirir. Başvuru sahibi, ilk numune setini sunarken, bir numunenin başarısız olması durumunda kullanılabilecek ek bir numune seti de sunabilir. Test istasyonu daha sonra, başka bir talepte bulunmadan, ek numune setini test edecek ve sadece başka bir arıza meydana gelirse bunları reddeder.
• Toksik veya tehlikeli prosesler kullanıldığında, test alanındaki kişilerin güvenliğine gereken özen gösterilmelidir.
• Başka ekipmanların ayrılmaz bir parçası olarak kullanılan boru sistemleri de o ekipman için ilgili standarda uygun olarak test edilmelidir.

Boru sisteminin beyan edilen özellikleri için sınıflandırma kodlama formatı mekanik özelliklere göre şu şekildedir:

• Sıkıştırmaya karşı direnç (çok hafif, hafif, orta, ağır, çok ağır)
• Darbeye karşı direnç (çok hafif, hafif, orta, ağır, çok ağır)
• Bükülmeye karşı direnç (sert, elastik, esnek / kendi kendini toparlayan), esnek)
• Çekme dayanımı (çok hafif, hafif, orta, ağır, çok ağır)
• Askılı yük kapasitesi (çok hafif, hafif, orta, ağır, çok ağır)

Boru sisteminin sıcaklığa göre sınıflandırma kodlama formatı şu şekildedir:

• Düşük sıcaklık aralığı (taşıma, kurulum ve uygulama - en düşük sıcaklık):
  • 1: Artı 5 derece
  • 2: Eksi 5 derece
  • 3: Eksi 15 derece
  • 4: Eksi 25 derece
  • 5: Eksi 45 derece
• Yüksek sıcaklık aralığı (uygulama ve kurulum - en yüksek sıcaklık:
  • 1: 60 derece
  • 2: 90 derece
  • 3: 105 derece
  • 4: 120 derece
  • 5: 150 derece
  • 6: 250 derece
  • 7: 400 derece

Boru sisteminin elektriksel özelliklerine göre sınıflandırma kodlama formatı şu şekildedir:

• Elektriksel süreklilik özelliklerine sahip
• Elektriksel yalıtım özelliklerine sahip
• Elektriksel süreklilik ve yalıtım özelliklerine sahip

Boru sisteminin dış etkilere karşı dirence göre sınıflandırma kodlama formatı şu şekildedir:

• Katı cisimlerin girişine karşı koruma: IEC 60529 standardına göre en az IP3X koruma
• Su girişine karşı koruma: IEC 60529 standardına göre en az IPX0 koruma
• Korozyona karşı direnç (korumasız ya da tabloda ayrıntılı olarak belirtilen korumaya sahip

Boru sisteminin Alev yayılmasına karşı dirence göre sınıflandırma kodlama formatı şu şekildedir:

• Alev yaymayan
• Alev yayılan

Yıllardır çok geniş bir yelpazede gerçekleştirdiği test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları ile her sektörden işletmelere destek olmaya çalışan kuruluşumuz, bilim ve teknoloji alanında dünyada yaşanan gelişmeleri yakından takip eden ve sürekli kendini geliştiren güçlü bir çalışan kadrosuna sahiptir. Bu çerçevede işletmelere “EN IEC 61386-1 Kablo yönetimi için boru sistemleri - Bölüm 1: Genel gereksinimler” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.