EN IEC 62052 Elektrik Ölçüm Ekipmanı - Genel Gereksinimler, Testler ve Test Koşulları

Temeli bir Avrupa standardı olan ve sonrasında Uluslararası Elektroteknik Komisyonu (IEC) tarafından yayınlanan “EN IEC 62052 Elektrik ölçüm ekipmanı - Genel gereksinimler, testler ve test koşulları” standardı, aynı başlık altında yayınlanan bir dizi alt bölümden oluşmaktadır. Şöyle ki,

• “EN IEC 62052-11 Bölüm 11: Ölçüm ekipmanı” standardında, alternatif akım ve doğru akım elektrik sayaçlarının tip testleri için uygun koşullar ile birlikte gereklilikler ve ilgili testler açıklanmaktadır. Bu standart, elektromanyetik ve iklimsel ortamları kapsayan dış etkilere karşı bağışıklık dahil olmak üzere işlevsel, mekanik, elektriksel ve işaretleme gerekliliklerini, test yöntemlerini ve test koşullarını ayrıntılı olarak açıklar.

Bu standart, şunlar için tasarlanmış elektrik ölçüm ekipmanları için geçerlidir:

• 1000 Volt alternatif akıma veya 1500 Volt doğru akıma kadar voltajlı elektrik şebekelerinde elektrik enerjisini ölçmek ve kontrol etmek üzere tasarlanmış elektrik ölçüm ekipmanları
• Gösterge ekranları hariç olmak üzere eklenti modülleri dahil tüm işlevsel elemanların tek bir sayaç kasasına yerleştirildiği veya tek bir sayaç kutusu oluşturduğu elektrik ölçüm ekipmanları (sadece statik sayaçlar)
• Belirtilen eşleşen bir sokete veya rafa takılmak üzere tasarlanmış elektrik ölçüm ekipmanları
• İsteğe bağlı olarak elektrik enerjisi ölçümü dışındaki ek işlevler sağlamak üzere tasarlanmış elektrik ölçüm ekipmanları

Bu standart ayrıca yardımcı giriş ve çıkış devreleri, çalışma göstergeleri ve elektrik enerjisi ölçümü için ekipmanların test çıkışları için de geçerlidir. Ayrıca referans koşulları, tekrarlanabilirlik ve belirsizlik ölçümü gibi doğruluk testinin ortak yönlerini de kapsar.

Bu standart şunlar için geçerli değildir:

• Nominal voltajlardan türetilen hat-nötr gerilimi 1000 Volt alternatif akımı veya 1500 Volt doğru akımı aşan sayaçlar
• Düşük güç enstrüman transformatörleri ile bağlantı için tasarlanan ve bu tür transformatörler olmadan test edilen sayaçlar
• Birbirinden fiziksel olarak uzak birden fazla cihazdan oluşan ölçüm sistemleri
• Taşınabilir sayaçlar
• Demiryolu araçlarında, taşıtlarda, gemilerde ve uçaklarda kullanılan sayaçlar
• Laboratuvar ve sayaç test ekipmanı
• Referans standart sayaçlar
• Sayacın kayıt cihazına veri arayüzleri
• Elektrik ölçüm ekipmanının kurulumu için kullanılan eşleşen soketler veya raflar
• Elektrik enerjisi sayaçlarında sağlanan herhangi bir ek fonksiyon

Bu standart, bir sayacın performansını tehlikeye atmaya yönelik hileli girişimlerin (kurcalama) tespiti ve önlenmesine yönelik önlemleri kapsamaz.

• “EN IEC 62052-21 Bölüm 21: Tarife ve yük kontrol ekipmanları” standardında, elektrik yüklerini, çoklu tarife kayıtlarını ve maksimum talep gösterge cihazlarını kontrol etmek için kullanılan elektronik dalgalanma kontrol alıcıları ve zaman anahtarları gibi yeni üretilen iç mekan tarife ve yük kontrol ekipmanlarının tip testi için genel gereklilikler açıklanmaktadır. Bu standart, tarife ve yük kontrol ekipmanının içindeki yapısal ayrıntılar için hiçbir gereklilik sağlamaz. Tarife ve yük kontrol işlevselliğinin çok işlevli elektrik ölçüm ekipmanına entegre edildiği durumda, bu standardın ilgili bölümleri uygulanır.

Bu standart, kabul testlerini ve uygunluk testlerini kapsamaz. Bununla birlikte, bir kabul testi olabilecek bir örnek standart ekinde yer almaktadır (Ek F). Güvenilirlik yönü, IEC 62059 standart serisi tarafından ele alınmaktadır.

• “EN IEC 62052-31 Bölüm 31: Ürün güvenliği gereklilikleri ve testleri” standardında, doğrudan bağlı, trafo ile çalıştırılan veya dönüştürücü ile çalıştırılan alternatif akım ve doğru akım elektrik sayaçlarının ve yük kontrol ekipmanlarının tip testleri için uygun koşulları ile birlikte genel güvenlik gereklilikleri ve ilgili testler açıklanmaktadır.

Bu standart, şunlar için tasarlanmış elektrik ölçüm ekipmanları için geçerlidir:

• 1000 Volt alternatif akıma veya 1500 Volt doğru akıma kadar voltajlı elektrik şebekelerinde elektrik enerjisini ölçmek ve kontrol etmek üzere tasarlanmış elektrik ölçüm ekipmanları
• Gösterge ekranları hariç olmak üzere eklenti modülleri dahil tüm işlevsel elemanların tek bir sayaç kasasına yerleştirildiği veya tek bir sayaç kutusu oluşturduğu elektrik ölçüm ekipmanları (sadece statik sayaçlar)
• Entegre ekranlarla (elektromekanik veya statik sayaçlar) çalışmak üzere tasarlanmış elektrik ölçüm ekipmanları
• Ayrı gösterge ekranları ile veya gösterge ekranı olmadan çalışmak üzere tasarlanmış elektrik ölçüm ekipmanları (sadece statik sayaçlar)
• Duvara monte edilmek veya belirtilen eşleşen soketlere veya raflara takılmak üzere tasarlanmış elektrik ölçüm ekipmanları
• İsteğe bağlı olarak elektrik enerjisi ölçümü dışındaki ek işlevler sağlamak üzere tasarlanmış elektrik ölçüm ekipmanları

Bu standardın güvenlik gereklilikleri şu varsayımlara dayanmaktadır:

• Ölçüm ekipmanı doğru bir şekilde kurulmuştur.
• Ölçüm ekipmanı genellikle sayaç okuyucuları ve elektrik enerjisi tüketicileri dahil olmak üzere sıradan kişiler tarafından kullanılmaktadır. Çoğu durumda, serbestçe erişilebilir bir şekilde kurulmuştur. Terminal kapakları çıkarılamaz ve contalar (varsa) çıkarılmadan ve bir alet kullanılmadan kasası açılamaz.
• Normal kullanım sırasında tehlikeli canlı parçalara erişime karşı koruma sağlayan tüm terminal kapakları, kapaklar ve bariyerler yerindedir.
• Kurulum, yapılandırma, bakım ve onarım için tehlikeli canlı parçalara erişilebilmesi için terminal kapaklarını, kasanın bir parçasını veya bariyerleri çıkarmak gerekebilir. Bu tür faaliyetler, güvenliği sağlamak için gerekli çalışma prosedürlerinin farkında olmak üzere uygun şekilde eğitilmiş yetenekli kişiler tarafından gerçekleştirilir. Bu nedenle, bu koşulları kapsayan güvenlik gereklilikleri bu standardın kapsamı dışındadır.

Bu standart, şunlar için tasarlanmış elektrik ölçüm ekipmanları için geçerlidir:

• 1000 Volt alternatif akıma veya 1500 Volt doğru akıma kadar voltajlı elektrik şebekelerinde elektrik enerjisini ölçmek ve kontrol etmek üzere tasarlanmış elektrik ölçüm ekipmanları
• Gösterge ekranları hariç olmak üzere eklenti modülleri dahil tüm işlevsel elemanların tek bir sayaç kasasına yerleştirildiği veya tek bir sayaç kutusu oluşturduğu elektrik ölçüm ekipmanları
• Entegre ekranlarla çalışmak üzere tasarlanmış elektrik ölçüm ekipmanları
• Ayrı gösterge ekranları ile veya gösterge ekranı olmadan çalışmak üzere tasarlanmış elektrik ölçüm ekipmanları
• Belirtilen eşleşen bir sokete veya rafa takılmak üzere tasarlanmış elektrik ölçüm ekipmanları
• İsteğe bağlı olarak elektrik enerjisi ölçümü dışındaki ek işlevler sağlamak üzere tasarlanmış elektrik ölçüm ekipmanları

Bu standart, bir sayacın performansını tehlikeye atmaya yönelik hileli girişimlerin (kurcalama) tespiti ve önlenmesine yönelik önlemleri kapsamaz.

Kısaca EN IEC 62052 standart serisi, farklı tipteki elektrik sayaçları için ortak kurallar ve test yöntemleri sunarak bunların güvenilir, doğru ve kullanımı güvenli olmasını sağlar. Bu standartlar, Mekanik ve iklimsel dayanıklılık, elektrik güvenliği, zaman içinde ve farklı koşullar altında doğruluk, elektromanyetik uyumluluk (EMC) ve başlatma, çalıştırma ve etki değerlerini kapsar.

Bu standart dizisi ile genel olarak sayaç üreticileri, kamu hizmetleri ve enerji şirketleri, test ve sertifikasyon kuruluşları ve düzenleyici kuruluşlar ilgilenir.

Yıllardır çok geniş bir yelpazede gerçekleştirdiği test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları ile her sektörden işletmelere destek olmaya çalışan kuruluşumuz, bilim ve teknoloji alanında dünyada yaşanan gelişmeleri yakından takip eden ve sürekli kendini geliştiren güçlü bir çalışan kadrosuna sahiptir. Bu çerçevede işletmelere “EN IEC 62052 Elektrik ölçüm ekipmanı - Genel gereksinimler, testler ve test koşulları” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.