
Procedura oceny „AATCC EP1 Grayscale for Color Change”, opublikowana przez Amerykańskie Stowarzyszenie Chemików Tekstylnych i Ekspertów ds. Koloru (AATCC), opisuje zastosowanie skali szarości do wizualnej oceny zmian koloru tekstyliów wynikających z testów trwałości koloru. Do instrumentalnej oceny zmiany koloru w próbce testowej stosuje się procedurę oceny AATCC nr 7.

Zasadniczo wynik testu trwałości koloru ocenia się poprzez wizualne porównanie różnicy koloru lub kontrastu między próbkami niepoddanymi obróbce a próbkami poddanymi obróbce, używając skali różnic. Stopień trwałości koloru jest równoważny poziomowi skali szarości, przy którym uznaje się, że występuje ta sama różnica koloru lub kontrastu.
Na potrzeby niniejszej procedury stosuje się następujące warunki:
Podczas korzystania ze skali, oryginalny fragment materiału tekstylnego i odpowiadająca mu odsłonięta próbka testowa są umieszczone obok siebie w tej samej płaszczyźnie i w tym samym kierunku. Szczególną uwagę zwraca się na utworzenie ostrego połączenia między dwoma fragmentami materiału. Skala szarości jest umieszczona wzdłuż krawędzi próbki testowej i oryginalnej próbki materiału tekstylnego, wyrównując punkty połączenia pary materiału tekstylnego i skali szarości. Aby wyeliminować wpływ otaczających obszarów, szara maska dostarczona ze skalą jest umieszczona na próbkach i skali. Biały materiał o wartości trójchromatycznej co najmniej 85 jest przyklejony do tyłu zarówno oryginalnej, jak i testowanej próbki. Jeśli próbki są trwale zamontowane na karcie, karta musi mieć wartość trójchromatyczną co najmniej 85. Wszelkie elementy mocujące (takie jak zszywki) nie powinny być widoczne w tym obszarze.
Powierzchnie oświetla się symulatorem światła dziennego o natężeniu oświetlenia w zakresie 1080–1340 luksów na płaszczyźnie próbki. Światło powinno padać na powierzchnie pod kątem 45 ± 5 stopni, a kąt obserwacji powinien wynosić 90 ± 5 stopni do płaszczyzny powierzchni.
Postrzegana różnica wizualna między materiałem oryginalnym a testowanym jest porównywana z różnicami widocznymi na skali szarości. Ocena trwałości koloru to numer pary skali szarości odpowiadający kontrastowi między materiałem oryginalnym a testowanymi próbkami. Tylko 5 punktów jest przyznawane, jeśli nie ma zauważalnej różnicy w kolorze lub kontraście między materiałem oryginalnym a testowaną próbką. Czystość i stan fizyczny skali szarości są niezwykle ważne dla uzyskania spójnych rezultatów.
Po licznych ocenach bardzo przydatne jest porównanie wszystkich par próbek oryginalnych i testowanych, które otrzymały tę samą ocenę liczbową. Daje to dobry obraz spójności wyników, ponieważ ewentualne błędy stają się widoczne. Pary, które wydają się nie mieć takiego samego stopnia kontrastu z innymi, które uzyskały tę samą ocenę, należy ponownie sprawdzić zgodnie ze skalą szarości i w razie potrzeby skorygować wyniki.
W przypadku stosowania skali szarości charakter zmiany koloru — jasność, odcień, nasycenie barwy lub dowolna kombinacja tych cech — nie jest oceniany; podstawą oceny jest ogólna różnica lub kontrast pomiędzy oryginalnymi a testowanymi próbkami.
Różnice i tolerancje kolorów pomiędzy odcieniem szarości odniesienia a dziewiątym miejscem po przecinku na skali są wyrażane jako całkowita różnica kolorów przy użyciu wzoru na różnicę kolorów L*a*b* CIE 1976.
Odpowiednikiem tej procedury oceny jest norma „ISO 105-A02 Tekstylia – Badania trwałości kolorów – Część A02: Skala szarości do oceny zmiany koloru” opublikowana przez Międzynarodową Organizację Normalizacyjną (ISO). Procedura AATCC EP1 ma technicznie ten sam zakres co norma ISO 105-A02, ale procedury mogą się różnić w szczegółach.
Krótko mówiąc, procedura oceny AATCC EP1 pomaga oceniającym przypisać wynik liczbowy stopniowi zmiany koloru w badanej próbce tkaniny w porównaniu z jej stanem pierwotnym. Procedura ta jest szeroko stosowana na całym świecie w kontroli jakości tekstyliów. AATCC EP1 opiera się na ocenie wzrokowej człowieka w kontrolowanych warunkach oświetleniowych. Koncentruje się na ogólnej zmianie koloru, ale pozwala na odnotowanie takich elementów, jak jasność, nasycenie barwy i różnice tonalne, bez ich kwantyfikacji.
Skala szarości składa się z par neutralnych szarych chipów, reprezentujących stopniowo zwiększające się różnice w przejrzystości:
Ewaluatorzy porównują badaną próbkę ze skalą w standardowym oświetleniu (np. symulatorze światła dziennego D65) i przyznają najbardziej zbliżoną ocenę. Połówki ocen służą do oznaczania różnic pośrednich.
Tymczasem, dla celów porównawczych, istnieje osobna skala szarości barwnika (AATCC EP2), która ocenia przenoszenie koloru na sąsiadujące tkaniny.
Trwałość kolorów ma kluczowe znaczenie dla odzieży, tapicerki i innych tekstyliów, ponieważ gwarantuje trwałość i zadowolenie konsumentów. Certyfikat AATCC EP1 jest wykorzystywany w licznych metodach testowych AATCC i pomaga producentom weryfikować, czy tkaniny spełniają standardy odporności na blaknięcie lub degradację kolorów.
Ostatnie aktualizacje obejmują ulepszone cechy trwałości w skali fizycznej (np. krawędzie zmniejszające zarysowania), a AATCC zaleca coroczną wymianę i okresową weryfikację instrumentalną w celu utrzymania dokładności.
To wizualne narzędzie pozostaje podstawą oceny tekstyliów, łącząc subiektywną ocenę ze znormalizowanymi, powtarzalnymi wynikami.
Nasza organizacja, z kompetentną i doświadczoną kadrą, od wielu lat rozumie potrzeby swoich klientów, oferując im zaawansowane usługi testowe, których potrzebują, oraz wspierając ich we wdrażaniu, wdrażaniu i doskonaleniu systemów zarządzania. W tym zakresie świadczymy również usługi testowe dla firm zgodnie z procedurą oceny „AATCC EP1 Grayscale for Color Change”.
