ASTM D1193 Reaktif Su için Standart Spesifikasyon

Amerikan Test ve Malzeme Kuruluşu (ASTM) tarafından geliştirilen “ASTM D1193 Reaktif su için standart spesifikasyon” standardında, ASTM yetki alanındaki standartlara uygun olarak kullanılması uygun görülen suların sahip olması gereken özellikler açıklanmaktadır.

Dört tip su belirlenmiş olup, bu dört tipe uygulanabilecek üç ek sınıf bulunmaktadır. Sınıf spesifikasyonları özellikle mikrobiyolojik kökenli kirleticileri ele almaktadır. Analitik ölçüm sürecinin bir bileşeni olarak reaktif suya ihtiyaç duyulduğunda, tüm geçerli ASTM standartlarının bu reaktif su tiplerinden bir veya daha fazlasına atıfta bulunması beklenir.

Bu su tipleri ve ilgili sınıflar ASTM standartları ile kullanım için özel olarak tanımlanmış olsa da diğer uygulamalar için de uygun olabilir. Bu şartnamenin kullanıcılarının, seçilen su tiplerinin veya kalitelerinin amaçlanan kullanım amaçlarına uygun olmasını sağlama sorumluluğu vardır. Tarihsel olarak, I, II, III ve IV tipi reaktif suların üretimi için belirli prosesler ile ilişkilendirilmiştir. Uygun bileşen özellikleri karşılandığı ve üretilen suyun, söz konusu suyun kullanımının belirtildiği uygulama için uygun olduğu gösterildiği sürece, bu tür sular alternatif teknolojilerle üretilebilir. Bu nedenle standart içinde verilen tabloda belirtilen teknolojinin yerine alternatif bir teknolojinin seçimi, mikroorganizma ve pirojenler gibi diğer kirleticilerin potansiyel etkisi de dikkate alınarak yapılmalıdır. Bu tür kirleticiler, daha önce belirtilen teknolojinin performans özellikleri tarafından mutlaka dikkate alınmamıştır.

Sınıflandırma şu şekildedir:

• Tip I sınıfı reaktif su, damıtma veya diğer eşdeğer bir işlemle hazırlanmalı, ardından iyon değişim malzemelerinin karışık bir yatağı ve 0,2 µm membran filtre ile parlatılmalıdır. Son parlatma adımına verilen besleme suyunun 25 derece sıcaklıkta maksimum iletkenliği 20 µS/cm olmalıdır. Tip I reaktif suyu, uygun bileşen özellikleri karşılandığı ve üretilen suyun, söz konusu suyun kullanımının belirtildiği uygulama için uygun olduğu gösterildiği sürece alternatif teknolojilerle üretilebilir.
• Tip II sınıfı reaktif su, 25 derece sıcaklıkta 1,0 µS/cm’den daha az iletkenliğe sahip bir damıtık üretmek üzere tasarlanmış bir damıtma cihazı kullanılarak damıtılarak hazırlanır. Tek distilasyonla saflık elde edilemiyorsa, distilasyon öncesinde iyon değişimi, distilasyon veya ters ozmoz ve organik adsorpsiyon gerekebilir. Tip II reaktif suyu, uygun bileşen özellikleri karşılandığı ve üretilen suyun, söz konusu suyun kullanımının belirtildiği uygulama için uygun olduğu gösterildiği sürece alternatif teknolojilerle üretilebilir.
• Tip III sınıfı reaktif su, damıtma, iyon değişimi, sürekli elektro deiyonizasyon, ters ozmoz veya bunların bir kombinasyonu ile hazırlanmalı ve ardından 0,45 µm membran filtre ile parlatılmalıdır. Tip III reaktif suyu, uygun bileşen özellikleri karşılandığı ve üretilen suyun, söz konusu suyun kullanımının belirtildiği uygulama için uygun olduğu gösterildiği sürece alternatif teknolojilerle üretilebilir.
• Tip IV sınıfı reaktif su, damıtma, iyon değişimi, sürekli elektro deiyonizasyon, ters ozmoz, elektrodiyaliz veya bunların bir kombinasyonu ile hazırlanabilir. Tip IV reaktif suyu, uygun bileşen özellikleri karşılandığı ve üretilen suyun, söz konusu suyun kullanımının belirtildiği uygulama için uygun olduğu gösterildiği sürece alternatif teknolojilerle üretilebilir.

Belirtilen suların uygulanması, hazırlanması, kullanımı ve izlenmesi, depolanması, elleçlenmesi, dağıtımı, test edilmesi ve su arıtma sisteminin geçerliliğinin doğrulanması için rehberlik bu standardın ekinde yer almaktadır (Ek X1).

Uygun bileşen özellikleri sağlandığı takdirde, bu tip suların alternatif teknolojilerle üretilmesi mümkün olabilir. Elektriksel iletkenlik ve direnç, pH değeri, silika, sodyum, klorürler, TOC (toplam organik karbon), endotoksinler ve mikrobiyolojik kontaminasyon, öngörülen şartları karşılamak üzere test edilir.

ASTM D1193 standardı, bilimsel ve endüstriyel ortamlarda kullanılan suyun saflığı ve sınıflandırılması için açık, tutarlı ve güvenilir standartlar belirlediği için gereklidir. Bu standardın önemli olmasının başlıca nedenleri şunlardır:

• Tutarlılık ve yeniden üretilebilirliği sağlar: Laboratuvar testlerinde ve analitik prosedürlerde suyun kalitesi sonuçları önemli ölçüde etkileyebilir. Bu standart, şu sayılanlar gibi kirlilikler için niceliksel sınırlar içeren belirli su tiplerini (I’den IV’e kadar) tanımlar: organik karbon, iletkenlik ve direnç, silisyum ve bakteriler. Bu, farklı laboratuvarların Tip I su kullandıklarını söylediklerinde aslında aynı kalitede su kullandıklarından emin olunmasını ve böylece tekrarlanabilir sonuçların elde edilmesini sağlar.
• Analitik doğruluğu korur: Suda bulunan kirletici maddelerin eser miktarda bile olsa bulunması şu sorunlara yol açabilir: spektroskopik analizler, kromatografi (örneğin HPLC) veya mikrobiyolojik testler. Bu standart, su kullanımı, arka plan gürültüsünü ve kirliliği en aza indirmeye yardımcı olur, hassas ölçümlerin doğruluğunu ve güvenilirliğini artırır.
• Yasal düzenlemelere uygunluğu destekler: İlaç, çevre testleri ve elektronik üretimi gibi endüstriler genellikle katı düzenleyici standartlar altında faaliyet gösterir.
• Sistem tasarımı ve bakımı: Mühendislerin ve teknisyenlerin su arıtma sistemlerini tasarlamalarına ve bakımını yapmalarına şu şekilde yardımcı olur: hangi kirlerin temizlenmesi gerektiği ya da farklı uygulamalar için hangi seviyelerin kabul edilebilir olduğu. Bu şekilde daha iyi sistem performansı sağlanır ve bakım programları yapılabilir.
• Endüstriler arası standardizasyon: Bu standart endüstriler arası standardizasyona olanak tanır ve laboratuvarların, tedarikçilerin ve üreticilerin saf suyun ne anlama geldiği konusunda aynı fikirde olmasını sağlar.

Kısaca ASTM D1193 standardı şu nedenlerle gerekli görülmektedir:

• Bilimsel ve endüstriyel kullanım için su saflığını standartlaştırır
• Tutarlı ve geçerli sonuçlar sağlar
• Hassas proseslerde kirlenmeye karşı koruma sağlar
• Düzenleyici çerçevelere uyumu destekler
• Sistem tasarımı ve işletimi için net rehberlik sağlar

Yıllardır çok geniş bir yelpazede gerçekleştirdiği test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları ile her sektörden işletmelere destek olmaya çalışan kuruluşumuz, bilim ve teknoloji alanında dünyada yaşanan gelişmeleri yakından takip eden ve sürekli kendini geliştiren güçlü bir çalışan kadrosuna sahiptir. Bu çerçevede işletmelere “ASTM D1193 Reaktif su için standart spesifikasyon” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.