روش‌های آزمایش EN 772 برای واحدهای بنایی

استاندارد اروپایی "EN 772 روش‌های آزمایش برای واحدهای بنایی" شامل زیرمجموعه‌های متعددی است که تحت همین عنوان منتشر شده‌اند. این زیرمجموعه‌ها عبارتند از:

• استاندارد "EN 772-1 بخش 1: تعیین مقاومت فشاری" روشی برای تعیین مقاومت فشاری واحدهای بنایی را شرح می‌دهد. در اصل، پس از آماده‌سازی، نمونه‌ها در صورت لزوم روی صفحه دستگاه آزمایش فشار قرار داده شده و در مرکز آن قرار می‌گیرند. بار توزیع شده یکنواخت اعمال می‌شود و به طور مداوم تا زمان شکست افزایش می‌یابد. ماسه و سیمان با حداکثر اندازه دانه 1 میلی‌متر به عنوان مصالح استفاده می‌شوند.

روش نمونه‌برداری باید با بخش مربوطه در این استاندارد مطابقت داشته باشد. حداقل تعداد نمونه‌ها باید شش باشد، اما ممکن است حداقل تعداد بیشتری در مشخصات محصول مشخص شود که در این صورت از تعداد بزرگتر استفاده می‌شود. در مورد واحدهای بنایی بزرگ، قطعات نمونه، مانند مکعب‌ها، می‌توانند از واحد بنایی در مکان‌های مختلف، همانطور که در بخش مربوطه در استاندارد EN 771 مشخص شده است، بریده شوند.

• استاندارد "EN 772-2 بخش 2: تعیین درصد مساحت حفره‌ها در واحدهای بنایی بتنی متراکم (با فرورفتگی کاغذ)" روشی را برای تعیین درصد مساحت حفره‌ها در واحدهای بنایی بتنی متراکم شرح می‌دهد. در اصل، پس از آماده‌سازی نمونه‌ها، قطعات ضخیم کاغذ بر روی سطوح آزمایشی واحدهای بنایی فشرده می‌شوند و درصد مساحت حفره‌ها با اندازه‌گیری فرورفتگی تعیین می‌شود.

روش نمونه‌برداری باید با استاندارد EN 771-3 مطابقت داشته باشد. حداقل اندازه نمونه شش است، اما ممکن است حداقل اندازه نمونه بیشتری در مشخصات محصول ذکر شود که در این صورت از عدد بزرگتر استفاده می‌شود. هرگونه ناهمواری روی سطح آزمایش واحد دیواری باید برطرف شود.

• استاندارد "EN 772-3 بخش 3: تعیین حجم خالص و درصد فضاهای خالی واحدهای بنایی رسی با استفاده از توزین هیدرواستاتیک" روشی را برای تعیین حجم خالص و درصد فضاهای خالی در واحدهای بنایی رسی (شامل حفره‌ها و سلول‌ها) شرح می‌دهد. اصل این آزمایش، بدست آوردن حجم خالص واحد بنایی با توزین آن در هوا و آب و بدست آوردن حجم فضاهای خالی با کم کردن این حجم از حجم ناخالص بدست آمده با اندازه‌گیری ابعاد آن است.

روش نمونه‌برداری باید با استاندارد EN 771-1 مطابقت داشته باشد. حداقل اندازه نمونه شش است، اما ممکن است حداقل اندازه نمونه بیشتری در مشخصات محصول ذکر شود که در این صورت از عدد بزرگتر استفاده می‌شود.

در طول آزمایش، طول، عرض و ارتفاع نمونه طبق استاندارد EN 772-16 اندازه‌گیری می‌شود. نمونه حداقل به مدت یک ساعت در آب غوطه‌ور می‌شود. اگر جرم‌های ظاهری اندازه‌گیری شده توسط دو توزین متوالی در فواصل 30 دقیقه‌ای کمتر از 0,2 درصد اختلاف داشته باشند، نمونه از آب خارج شده و نتیجه توزین دوم به عنوان جرم ظاهری ثبت می‌شود. آب سطحی با یک حوله مرطوب برداشته می‌شود و وزن بلافاصله تعیین می‌گردد.

• استاندارد "EN 772-4 بخش 4: تعیین چگالی واقعی و چگالی ظاهری، و تخلخل کل و باز برای واحدهای بنایی سنگ طبیعی" روش تعیین چگالی واقعی، چگالی ظاهری و تخلخل باز و کل واحدهای بنایی سنگ طبیعی را شرح می‌دهد. در اصل، چگالی‌های ظاهری و واقعی واحدها پس از خشک شدن تا جرم ثابت و محاسبه حجم و حجم نفوذناپذیر محاسبه می‌شوند.

روش نمونه‌برداری باید مطابق با استاندارد EN 771-6 باشد. حداقل تعداد نمونه‌ها باید پنج باشد، با این حال، ممکن است حداقل تعداد بیشتری در مشخصات محصول مشخص شده باشد که در این صورت باید از تعداد بیشتر استفاده شود. نمونه‌های آزمایشی می‌توانند به شکل استوانه، مکعب یا منشور باشند و باید با برش الماسه یا سوراخکاری مغزه‌گیری به دست آیند. حجم آنها باید حداقل 25 سانتی‌متر مکعب باشد. علاوه بر این، نسبت سطح به حجم باید بین 0,1 تا 0,2 میلی‌متر مکعب باشد ^. نمونه‌ها در دمای 70 درجه سانتیگراد به اضافه/منهای 5 درجه تا رسیدن به جرم ثابت خشک می‌شوند. جرم ثابت در صورتی حاصل می‌شود که در طول فرآیند خشک کردن، در توزین‌های بعدی که در فواصل حداقل 24 ساعت انجام می‌شوند، کاهش جرم بین دو اندازه‌گیری کمتر از 0,1 درصد جرم باشد.

• استاندارد "EN 772-5 بخش 5: تعیین میزان نمک محلول فعال در واحدهای بنایی رسی" روشی را برای تعیین میزان نمک محلول فعال در واحدهای بنایی رسی شرح می‌دهد. این روش بر اساس استخراج آب از یک نمونه خرد شده نماینده از واحدهای بنایی رسی است و مقادیر یون‌های منیزیم، سدیم و پتاسیم محلول آزاد شده تحت شرایط آزمایش را تعیین می‌کند. این امر می‌تواند به اثرات بالقوه مضر نمک‌های این یون‌ها بر ملات‌های سیمانی یا حتی بر خود واحدها تحت شرایط خاص مرتبط باشد. این نمک‌ها در EN 771-1 به عنوان نمک‌های محلول فعال شناخته می‌شوند.

در این آزمایش‌ها از اسید هیدروکلریک (با چگالی نسبی ۱.۱۸) به همراه آب مقطر یا دیونیزه برای استخراج نمک‌های محلول فعال از نمونه و تهیه محلول‌های آزمایش تحلیلی استفاده می‌شود. همه مواد شیمیایی باید از درجه خلوص معرف‌های تحلیلی باشند.

روش نمونه‌برداری باید با استاندارد EN 771-1 مطابقت داشته باشد. حداقل تعداد نمونه‌های مورد نیاز برای تعیین محتوای نمک محلول فعال شش عدد است و باید تمام واحدها را پوشش دهد، اما ممکن است تعداد بیشتری در مشخصات محصول مشخص شده باشد که در این صورت باید از تعداد بیشتر استفاده شود. نمونه‌ها باید به گونه‌ای نمونه‌برداری شوند که در معرض آب قرار نگیرند، زیرا آب نمک‌های محلول را از واحدها خارج می‌کند. یک نمونه معرف از 50 تا 250 گرم ماده، که برای عبور از الک آزمایشی 150 میکرومتر آسیاب شده است، از نمونه کلی واحدها با استفاده از روش خردایش شرح داده شده در اینجا تهیه می‌شود.

• استاندارد «EN 772-6 بخش 6: تعیین مقاومت کششی خمشی واحدهای بنایی بتن سنگدانه‌ای» روشی را برای تعیین مقاومت کششی خمشی واحدهای بنایی بتن سنگدانه‌ای با عرض کمتر از 100 میلی‌متر و نسبت طول به عرض بیشتر از 10، مطابق با استاندارد EN 771-3، شرح می‌دهد.

حداقل اندازه نمونه باید سه عدد باشد، اما مشخصات محصول ممکن است حداقل بیشتری را تعیین کند که در این صورت باید از تعداد بیشتر استفاده شود. تمام نمونه‌های آزمایش واحد باید در محیطی با شرایط زیر تهویه مطبوع شوند: رطوبت نسبی ۶۵ درصد، دمای ۱۵ درجه سانتیگراد و مدت زمان ۱۴ روز. در طول فرآیند تهویه مطبوع، اگر کاهش جرم کمتر از ۱ درصد از جرم واحد در توزین‌های متوالی با فواصل حداقل ۲۴ ساعت باشد، واحد را می‌توان خشک شده در هوا در نظر گرفت. روش نمونه‌برداری باید در گزارش آزمایش ذکر شود. ابعاد نمونه مطابق با استاندارد EN 772-16 اندازه‌گیری می‌شوند.

• استاندارد "EN 772-7 بخش 7: تعیین جذب آب واحدهای دیوار رسی لایه‌ای ضد رطوبت با جوشاندن در آب" روشی را برای تعیین جذب آب واحدهای دیوار رسی درشت دانه ضد رطوبت با جوشاندن نمونه‌ها در آب برای مدت زمان ثابت توصیف می‌کند. در اصل، نمونه‌ها پس از خشک شدن تا رسیدن به جرم ثابت وزن می‌شوند، سپس به مدت 5 ساعت در آب جوش غوطه‌ور می‌شوند، پاک می‌شوند و وزن می‌شوند. نسبت افزایش جرم نمونه‌های اشباع به جرم خشک محاسبه می‌شود.

روش نمونه‌برداری باید با استاندارد EN 771-1 مطابقت داشته باشد. حداقل اندازه نمونه شش است، اما ممکن است حداقل اندازه نمونه بیشتری در مشخصات محصول مشخص شده باشد که در این صورت باید از تعداد بیشتری استفاده شود. نمونه‌های آزمایشی باید در یک آون دارای تهویه در دمای 105 درجه سانتیگراد به اضافه/منهای 5 درجه سانتیگراد تا رسیدن به جرم ثابت خشک شوند. در طول فرآیند خشک کردن، اگر در دو توزین متوالی که با فاصله 24 ساعت انجام می‌شوند، کاهش جرم بین دو اندازه‌گیری بیش از 0,2 درصد از کل جرم نباشد، جرم ثابت حاصل می‌شود.

• استاندارد «EN 772-8 بخش 8: تعیین جذب آب واحدهای بنایی بتن سنگدانه‌ای با خیساندن» روشی را برای تعیین جذب آب واحدهای بنایی بتن سنگدانه‌ای با خیساندن نمونه‌ها در آب برای مدت زمان ثابت شرح می‌دهد.
• استاندارد "EN 772-9 بخش 9: تعیین حجم، درصد فضای خالی و حجم خالص واحدهای بنایی رسی و سیلیکات کلسیم با پر کردن با ماسه" روشی را برای تعیین حجم، درصد فضای خالی و حجم خالص واحدهای بنایی سیلیکات کلسیم حاوی سلول‌ها، حفره‌ها و سوراخ‌ها شرح می‌دهد. اصل این آزمایش اندازه‌گیری حجم فضاهای خالی در یک واحد بنایی با اندازه‌گیری حجم ماسه مورد نیاز برای پر کردن آنهاست.
• استاندارد "EN 772-10 بخش 10: تعیین میزان رطوبت واحدهای بنایی بتن هوادار اتوکلاو شده و سیلیکات کلسیم" روشی را برای تعیین میزان رطوبت واحدهای بنایی بتن هوادار اتوکلاو شده و سیلیکات کلسیم شرح می‌دهد. در اصل، پس از خشک شدن تا رسیدن به جرم ثابت، میزان رطوبت به صورت نسبت کاهش جرم در حین خشک شدن به جرم پس از خشک شدن محاسبه می‌شود.
• استاندارد «EN 772-11 بخش 11: تعیین جذب آب ناشی از خاصیت مویینگی بتن سنگدانه، بتن هوادهی، سنگ مصنوعی و واحدهای بنایی سنگ طبیعی و نرخ جذب آب اولیه واحدهای بنایی رسی» روشی را برای تعیین ضریب جذب آب ناشی از خاصیت مویینگی برای بتن سنگدانه، بتن هوادهی، سنگ طبیعی و واحدهای بنایی سنگ مصنوعی و نرخ جذب آب اولیه برای واحدهای بنایی رسی شرح می‌دهد.
• استاندارد «EN 772-12 بخش 12: تعیین تغییر طول در حین حرکت رطوبت در واحدهای دیواری بتن هوادار اتوکلاو شده» روشی را برای اندازه‌گیری تغییر ابعادی واحدهای دیواری بتن هوادار اتوکلاو شده بین دو شرایط رطوبتی مشخص شرح می‌دهد.
• استاندارد "EN 772-13 بخش 13: تعیین چگالی خشک خالص و ناخالص واحدهای بنایی (به استثنای سنگ طبیعی)" روشی را برای تعیین چگالی خشک خالص و ناخالص واحدهای بنایی (به استثنای واحدهای بنایی سنگ طبیعی) شرح می‌دهد. در اصل، نمونه‌های مورد آزمایش در دهانه‌های باز ظروف دایره‌ای قرار می‌گیرند که در آنها فشار بخار آب با استفاده از محلول‌های نمک اشباع در سطوح مناسب حفظ می‌شود. ظروف در یک محیط کنترل‌شده با دما با فشار بخار آب ثابت متفاوت از فشار بخار آب داخل ظروف قرار می‌گیرند. سرعت انتقال رطوبت از تغییر وزن ظروف در شرایط ثابت تعیین می‌شود.
• استاندارد "EN 772-14 بخش 14: تعیین حرکت رطوبت در بتن سنگدانه و واحدهای بنایی تولید شده" روشی را برای اندازه‌گیری حرکت رطوبت در بتن سنگدانه و واحدهای بنایی تولید شده بین دو حد رطوبتی مشخص شرح می‌دهد. در اصل، این روش آزمایش موارد زیر را در واحدهای بنایی با ترکیب بتن یکسان و روش نمونه‌برداری یکسان تعیین می‌کند:
  • حالت اولیه و حالت انبساط پس از ۴ روز خیساندن در آب
  • حالت اولیه و انقباض پس از خشک شدن به مدت ۲۱ روز در فر تهویه دار با دمای ۳۳ درجه
• استاندارد "EN 772-15 بخش 15: تعیین نفوذپذیری بخار آب واحدهای دیواری بتن هوادهی اتوکلاو شده" روشی را برای تعیین نفوذپذیری بخار آب در حالت پایدار واحدهای دیواری بتن هوادهی اتوکلاو شده در محدوده رطوبت سنجی بالا و پایین شرح می‌دهد. این روش آزمایش محدود به محصولاتی است که از آنها می‌توان نمونه‌های دیسکی شکل با ضخامت یکنواخت ساخت. هیچ الزامی برای آماده‌سازی نمونه‌ها ارائه نشده است. با این حال، اگر نمونه‌ها در ابتدای آزمایش در شرایط تقریباً خشک در هوا نباشند، زمان بیشتری طول می‌کشد تا چیدمان آزمایش به تعادل برسد.

نمونه‌های مورد آزمایش در دهانه‌های باز ظروف دایره‌ای قرار می‌گیرند که در آنها فشار بخار آب به وسیله محلول‌های نمک اشباع در سطوح مناسب حفظ می‌شود. ظروف در یک محیط کنترل‌شده با دما با فشار بخار آب ثابت متفاوت از فشار بخار آب داخل ظروف قرار می‌گیرند. سرعت انتقال رطوبت از تغییر وزن ظروف در شرایط ثابت تعیین می‌شود.

• استاندارد "EN 772-16 بخش 16: تعیین ابعاد" روش تعیین ابعاد کلی، ضخامت و ضخامت ترکیبی دیواره‌ها و پوسته‌ها، عمق حفره‌ها و توازی صفحه‌ای سطوح تکیه‌گاه واحدهای دیواری را شرح می‌دهد. در اصل، پس از آماده‌سازی، طول، عرض و ارتفاع نمونه‌ها، ضخامت پوسته‌ها و جان‌ها، عمق سوراخ‌ها و توازی صفحه‌ای سطوح تکیه‌گاه با یک ابزار مناسب اندازه‌گیری می‌شوند.
• استاندارد "EN 772-18 بخش 18: تعیین مقاومت واحدهای بنایی سیلیکات کلسیم در برابر یخ زدگی" روشی را برای تعیین مقاومت واحدهای بنایی سیلیکات کلسیم در برابر یخ زدگی شرح می‌دهد. در اصل، واحدهای بنایی سیلیکات کلسیم با غوطه‌وری در آب برای مدت زمان از پیش تعیین‌شده و سپس تحت چرخه‌های مکرر یخ زدگی-یخ زدگی قرار می‌گیرند. آسیب به صورت بصری ارزیابی می‌شود. برای نمونه‌هایی که آسیب بصری مشهود است، مقاومت فشاری واحدها را می‌توان با نمونه‌های مشابهی که تحت رژیم یخ زدگی-یخ زدگی قرار نگرفته‌اند، مقایسه کرد.
• استاندارد "EN 772-19 بخش 19: تعیین انبساط رطوبتی واحدهای بنایی رسی سوراخ‌دار افقی بزرگ" روشی تسریع‌شده برای تعیین انبساط رطوبتی واحدهای رسی سوراخ‌دار افقی بزرگ با ابعاد 400 میلی‌متر یا بیشتر و ضخامت پوسته کمتر از 12 میلی‌متر را شرح می‌دهد. در اصل، این آزمایش تغییر طول ناشی از قرار گرفتن نمونه‌های آزمایشی در معرض آب جوش به مدت 24 ساعت را اندازه‌گیری می‌کند.
• در استاندارد «EN 772-20 بخش 20: تعیین صافی سطوح بتن سنگدانه، سنگ مصنوعی و واحدهای بنایی سنگ طبیعی»، روشی برای تعیین صافی سطوح بتن سنگدانه، سنگ مصنوعی و واحدهای بنایی سنگ طبیعی شرح داده شده است.

روش نمونه‌برداری باید در گزارش آزمایش مشخص شود. حداقل اندازه نمونه شش است، اما ممکن است حداقل اندازه نمونه بیشتری در مشخصات محصول ذکر شود که در این صورت باید از تعداد بیشتر استفاده شود. قبل از اندازه‌گیری، هرگونه ماده غیرضروری که از فرآیند تولید به واحد چسبیده است، باید حذف شود.

• استاندارد "EN 772-21 بخش 21: تعیین جذب آب واحدهای بنایی رسی و سیلیکات کلسیم با جذب آب سرد" روشی را برای تعیین جذب آب واحدهای بنایی رسی و سیلیکات کلسیم با غوطه‌وری در آب سرد شرح می‌دهد. در اصل، پس از خشک شدن تا رسیدن به جرم ثابت، یک واحد بنایی به مدت 24 ساعت در آب غوطه‌ور می‌شود و افزایش جرم تعیین می‌گردد.
• استاندارد "EN 772-22 بخش 22: تعیین مقاومت واحدهای بنایی رسی در برابر یخ‌زدگی/ذوب" روشی را برای تعیین مقاومت واحدهای بنایی رسی در برابر یخ‌زدگی/ذوب در یکی از دو دسته F1 یا F2 شرح می‌دهد. در اصل، یک پنل واحد بنایی رسی از واحدها و ملات زودگیر تشکیل می‌شود که پس از سخت شدن کافی، برای مدت مشخصی در آب غوطه‌ور می‌شوند. سپس پنل برای مدت مشخصی خنک می‌شود و آب موجود در واحدهای مجاور به طور مکرر ذوب و دوباره منجمد می‌شود، در حالی که پشت پنل به طور دائم منجمد می‌ماند (که به اصطلاح اثر فشاری ایجاد می‌کند). آسیب ناشی از عمل یخ‌زدگی و ذوب ارزیابی شده و برای تعیین مقاومت آجرها در برابر یخ‌زدگی/ذوب استفاده می‌شود.

سازمان ما که سال‌هاست از طریق طیف گسترده‌ای از فعالیت‌های آزمایش، اندازه‌گیری، تجزیه و تحلیل و ارزیابی، از کسب‌وکارها در تمام بخش‌ها پشتیبانی می‌کند، دارای تیمی قوی از کارکنان است که از نزدیک پیشرفت‌های جهانی در علم و فناوری را دنبال می‌کنند و دائماً در حال بهبود خود هستند. در این زمینه، ما همچنین خدمات آزمایش را مطابق با استاندارد EN 772 Test Methods for Masonry Units ارائه می‌دهیم.