MIL-HDBK-2164A Askeri El Kitabı: Elektronik Ekipmanlar İçin Çevresel Stres Tarama Süreci

Amerika Birleşik Devletleri Savunma Bakanlığı tarafından geliştirilen “MIL-HDBK-2164A Askeri el kitabı: Elektronik ekipmanlar için çevresel stres tarama süreci” el kitabında, çevresel operasyon, kusurların tespiti üzerine alınan önlemler ve tarama dokümantasyonu dahil olmak üzere elektronik ekipmanların çevresel stres taraması (ESS) için yönergeler açıklanmaktadır. Bu yönergeler, zayıf işçilik ve hatalı veya marjinal parçalar nedeniyle elektronik ekipmanlarda oluşan üretim kusurlarını etkili bir şekilde ortaya çıkarmak için kullanılabilecek tek tip bir ESS süreci sağlar. Ayrıca, tasarım doğası gereği kırılgansa veya yeterlilik ve güvenilirlik büyüme testleri çok zararsızsa veya gerçekleştirilememişse tasarım sorunlarını da belirler.

Çevresel stres taramasında kullanılan en yaygın uyaranlar sıcaklık döngüsü ve rastgele titreşimdir. Uygulanabilir bir ESS programı dinamik olmalıdır. Tarama programı aktif olarak yönetilmeli ve taranan ekipmanın belirli özelliklerine göre uyarlanmalıdır. Tüm ekipmanlara uygulanabilen evrensel taramaların olmadığı unutulmamalıdır.

ESS, normal kabul / reddetme anlamında bir testten ziyade uygulanabilir bir mühendislik geliştirme, üretim düzeltici eylem ve revizyon sürecinin bir parçasıdır. ESS, çalışma ortamını simüle etmek için değil, kusurları teşvik etmek için tasarlanmıştır ve bu nedenle fabrika arızaları teşvik edilir. Tam bir süreç olmadan önce ESS arızalarının temel nedenleri bulunmalı ve düzeltilmelidir.

Burada açıklanan işlem, saha hizmeti uygulamalarına göre ayırt edilen altı geniş kategoride elektronik montajlara, ekipmanlara ve sistemlere uygulanabilir:

1. Sabit kara ekipmanı

2. Mobil kara aracı ekipmanı

3. Gemi ekipmanı

3A Korunaklı

3b Açık

4. Jet uçağı ekipmanı

5. Turbo pervaneli ve döner kanatlı uçak ekipmanı

6. Havadan fırlatılan silahlar ve monte edilmiş harici depolar

ESS taramaları genellikle donanımın üretim kusurlarından arınmış olduğundan emin olmak için MIL-WDBK-781 yönergelerine göre gerçekleştirilir. Tasarım ve üretim uygulaması, çevresel stres taramasının şuraya uygulanmasını gerektirir:

• Program tanımı ve risk azaltma, mühendislik ve üretim geliştirme, üretim, sahaya sürme/dağıtım ve operasyonel aşamalarda elektrik, elektronik, elektro-optik, elektromekanik veya elektro-kimyasal bileşen içeren tüm malzeme satın alımları.
• Yeniden tedarikler ve ESS uygulama maliyetinin ekonomik olarak amortize edilebildiği yedek ve tamir parçalarının tedariki.
• Önemli maliyet tasarrufları için fırsatların bulunduğu depo revizyon programları.
• Ticari olarak hazır satılan ve yerel veya yabancı askeri ürünler gibi geliştirme dışı ürünler, sadece ESS’nin önceki üretim sırasında uygulandığı ve belgelendiği ölçüde.
• ESS’yi almak üzere özel olarak tasarlanmış sistemler, ekipmanlar ve yedek parçalar.

Tüm ESS’ler için şu koşulların sağlanması gerekir:

• ESS, parçadan son ürünlere kadar her türlü üretim seviyesinde uygulanabilir. Kusurları, düzgün üretilmiş malzemeye zarar vermeyecek şekilde taramak amaçlanmıştır. Çok kırılgan olduğu kanıtlanan donanımlar, tarama ortamları çok zararlı olabileceği için hariç tutulabilir, ancak hariç tutma oranı uygun dokümantasyona dahil edilmelidir (örneğin bir stres tarama planı gibi).
• Tüm taramalar, burada belirtilen geçerli yönergelere uygun olarak gerçekleştirilmelidir.
• Herhangi bir sözleşmesel çevresel stres taramasının başlamasından önce ve her bakım yapıldığında, tüm gerekli muayene veya test faaliyetlerinin kalite kontrol kabulüne dair kanıt olmalıdır.
• Tüm testler, ekipmanın paketlenmesinden önce tamamlanmalıdır.
• Belirtilen koşullar, şekilde belirtilen sıraya göre uygulanmalıdır.
• Ekipman ilk olarak çevre odasına yerleştirilmeli ve ardından hem taranacak ekipmanın hem de tarama tesisinin tatmin edici performansını sağlamak için çalıştırılmalıdır. Tesisin ekipmanla uyumluluğunu doğrulamak için geçen süre tarama süresi olarak sayılmamalıdır.
• Bir arıza meydana geldiğinde ve kusur izole edilip düzeltildiğinde, ekipman çalıştırılmalı ve doğru tanı ve düzeltmeyi sağlamak için performansı izlenmelidir.
• Aksi belirtilmediği sürece, ekipmanın performansı her çevresel tarama öncesinde ve sonrasında doğrulanmalıdır. Sürekli işlevsel izleme standart içine verilen şekle uygun olarak gerçekleştirilir.
• Tüm ekipman çalışması sırasında, voltaj ve akım gibi işlevsel parametreler belirtilen nominal değerlerde tutulmalıdır.
• Ekipmanın yerleşik test yetenekleri, performans izlemeye yardımcı olmak için maksimum düzeyde olmalıdır. Yerleşik test, performansı izlemenin tek yoludur.
• Arızanın öngörülmesi, bakım için gerekçe olmamalıdır, örneğin bir çıktının bozulduğu gözlemlenirse ancak hala spesifikasyon sınırları içindeyse, bu tür ayarlamalar normalde manuel olarak yapılmadığı sürece hiçbir değiştirme veya ayarlama yapılmasına izin verilmemelidir.
• Tarama sırasında tespit edilen arızalar, tarama sırasında performans özelliklerini izlemek için kullanılan ekipman bu arızayı tespit edememişse, kusursuz dönemde meydana gelmiş gibi sayılmalıdır.

Aksi belirtilmediği takdirde, ölçümler ve taramalar şu koşullarda yapılmalıdır:

• Standart ortam: Ölçüm ve kontroller oda ortam koşullarında şu şekilde gerçekleştirilir: sıcaklık 25 derece artı/eksi 10 derece, bağıl nem, kontrolsüz oda ortamı, atmosferik basınç, kontrolsüz alan basıncı.
• Kontrollü ortam: Ortam koşullarının sıkı bir şekilde kontrol edilmesi gerektiğinde şu hususlara dikkat edilmelidir: sıcaklık 23 derece artı/eksi 2 derece, bağıl nem yüzde 50 artı/eksi yüzde 5, atmosferik basınç 96.45kPa.
• Termal tarama toleransları: Taranan ürün, gerekli destek noktaları hariç olmak üzere tamamen bir hava zarfıyla çevrili olmalıdır. Taranan ürüne yakın ölçülen bu zarf boyunca sıcaklık gradyanı, tarama sıcaklığının artı/eksi 2 derece içinde olmalı ve metre başına 1 dereceyi veya ekipman çalışmıyorken toplamda maksimum 2,2 dereceyi aşmamalıdır.
• Titreşim testi toleransları: Tarama kontrol sinyalinin ivme gücü spektral yoğunluğu, 20 Hz ile 1.000 Hz arasındaki tüm test frekans aralığında belirtilen kılavuzlardan artı/eksi 3 dB’den fazla sapmamalı ve 1.000 ile 2.000 Hz arasındaki tarama frekans aralığında i6 dB’den fazla sapmamalıdır. Ancak, fikstür rezonansı, taranan öğe rezonansı veya tesis sınırlamaları nedeniyle 500 Hz’den büyük frekanslar için tarama kontrol sinyalinde eksi 6 dB’lik sapmalara izin verilebilir.
• Zaman: Geçen zaman artı/eksi 1 doğrulukla ölçülmelidir.

Yıllardır çok geniş bir yelpazede gerçekleştirdiği test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları ile her sektörden işletmelere destek olmaya çalışan kuruluşumuz, bilim ve teknoloji alanında dünyada yaşanan gelişmeleri yakından takip eden ve sürekli kendini geliştiren güçlü bir çalışan kadrosuna sahiptir. Bu çerçevede işletmelere “MIL-HDBK-2164A Askeri el kitabı: Elektronik ekipmanlar için çevresel stres tarama süreci” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.