EN IEC 60884-1 Ev ve Benzeri Amaçlar için Fişler ve Prizler - Bölüm 1: Genel Gereksinimler

Temeli bir Avrupa standardı olan ve sonrasında Uluslararası Elektroteknik Komisyonu (IEC) tarafından yayınlanan “EN IEC 60884-1 Ev ve benzeri amaçlar için fişler ve prizler - Bölüm 1: Genel gereksinimler“ standardı, topraklama kontağı olsun veya olmasın, anma gerilimi 50 Volt’tan yüksek ancak 440 Volt’u geçmeyen ve anma akımı 32 A’yı geçmeyen, sadece AC için, ev ve benzeri amaçlar için, iç veya dış mekanlarda kullanılmak üzere tasarlanmış fişler ve sabit veya taşınabilir prizler için geçerlidir.

Uyumlu fişler ve prizler bir araya getirildiğinde bir fiş ve priz sistemi oluşturur. Dünya genelinde kullanılan standart sistemler IEC/TR 60083 standardında bildirilmiştir. Vidasız tip terminallerle sağlanan aksesuarlar için anma akımı maksimum 16 A ile sınırlıdır. Bu standart, sadece priz testleri için gerekli olan montaj kutuları için gereklilikleri kapsar. Genel amaçlı montaj kutuları için gereklilikler IEC 60670-1 standardında verilmiştir.

Bu standart ayrıca şunlar için de geçerlidir:

• Kablo setlerinin bir parçası olan fişler.
• Kablo uzatma setlerinin bir parçası olan fişler ve taşınabilir prizler.
• İlgili cihaza ait standartta aksi belirtilmedikçe, bir cihazın bileşeni olan fişler ve prizler.
• Pilot ışıklı fişler ve prizler.

Bu standart şunlar için geçerli değildir:

• Endüstriyel amaçlı fişler, prizler ve kuplörler.
• Cihaz bağlantı elemanları.
• Ekstra düşük voltaj için fişler, sabit ve taşınabilir prizler. Ekstra düşük voltaj değerleri IEC 60364-4-41 standardında belirtilmiştir.
• Sigortalar, otomatik anahtarlar gibi birleştirilmiş sabit prizler.

Bu standarttaki fişler, prizlerden enerji almak üzere tasarlanmıştır.

Uygun önlemler alınmadığı takdirde, başka bir şekilde kullanılması tesisat içinde güvenli olmayan koşullara neden olabilir. Enerji üreten ekipman, bu standarttaki fişler aracılığıyla sabit tesisata bağlandığında, ürünlerin ve tesisatın tüm güvenlik yönleri, enerji üreten ekipmanın üreticisi tarafından değerlendirilmelidir. Bu standarda uygun fişler ve prizler, normalde 40 dereceyi aşmayan ortam sıcaklıklarında kullanıma uygundur, ancak 24 saatlik bir süre boyunca ortalama sıcaklıkları 35 dereceyi aşmaz ve ortam hava sıcaklığının alt sınırı eksi 5 derecedir.

EN IEC 60884-1 standardı, dünya çapında evlerde ve hafif ticari tesislerde kullanılan en yaygın 2 veya 3 uçlu fişler, prizler, konnektörler ve adaptörler için güvenlik ve performans gereksinimlerini tanımlayan temel standarttır.

Prizler ve fişler bu standartta çeşitli özelliklerine göre sınıflandırılmaktadır:

• Kapaklı veya kapaksız
• Koruma derecesi (IP kodu)
• Montaj yöntemi (gömme, sıva üstü, taşınabilir)
• Pilot kontak, anahtar veya sigorta varlığı
• İzlemeye karşı direnç
• Topraklama sistemi (topraklama kontaklı veya kontaksız)

EN IEC 60884-1 standardı, Kuzey Amerika ve Japonya dışında kullanılan hemen hemen her ev tipi fiş ve priz için küresel güvenlik omurgası olması nedeniyle önemlidir. Bu standart şu nedenlerle önemli görülmektedir:

• Elektrik çarpmasından kaynaklanan ölüm ve yaralanmaları önler: Uygun yalıtım mesafeleri, panjur mekanizmaları (çocuk koruması) ve minimum takma / çıkarma kuvvetleri sağlar. Bu standart olmadan, kötü tasarlanmış prizler parmakların veya metal nesnelerin canlı parçalara temas etmesine neden olabilir, elektrik çarpması özellikle çocuklar için tehlikelidir.
• Yangınları ve aşırı ısınmayı önler: Sıkı sıcaklık artış sınırları belirlenmiştir (tam 16 A yükte pimler ve terminaller için maksimum 45 K). Zorunlu kızaran tel testleri (850 derece) ve izleme direnci, plastik parçaların aşırı ısınma durumunda alev almasını veya iletken yollar oluşturmasını önler. Yakın zamana kadar ucuz ve standartlara uygun olmayan prizler, birçok gelişmekte olan ülkede elektrik yangınlarının başlıca nedenlerinden biri olmuştur.
• Onlarca yıl boyunca mekanik güvenilirliği garanti eder: Fişler, 10.000 takma döngüsüne, 70 derecede yanal çekme kuvvetlerine, darbe testlerine ve nem döngüsüne dayanmalıdır. Bu, ark oluşumuna ve yangına neden olan kırık pimleri, gevşek kontakları veya çatlak muhafazaları önler.
• Güvenli uluslararası ticaret ve seyahat sağlar: Bir ülkede üretilen ve EN IEC 60884-1 standardına uygun bir fiş, farklı ülkelerde üretilen bir priz ve bir uzatma kablosu, aynı fiş tipinde oldukları sürece birlikte güvenle çalışır. Bu standart olmasaydı, her ülkenin boyutları, kuvvetleri ve güvenlik seviyeleri çok farklı olurdu ve ürünlerin sınır ötesi satışı veya kullanımı imkansız olurdu.
• Yasal ve pazar erişimi gerekliliği: AB’de düşük gerilim direktifi uyarınca uyumluluk veya EN IEC 60884-1 standardı ile uyum zorunludur, CE işareti gereklidir. Bir ürün EN IEC 60884-1 testlerini geçemezse, onu ürünü pazarlamak imkansızdır.

Kısaca EN IEC 60884-1 standardı, dünyanın en etkili kamu güvenliği standartlarından biridir. Bu standart, hayat kurtarmakta, milyarlarca dolarlık yangın hasarını önlemekte ve küresel elektrik uyumluluğunu mümkün kılmaktadır.

Kuruluşumuz, yıllardır yetkin ve deneyimli bir kadro ile müşterilerinin ihtiyaçlarını anlamakta, ihtiyaç duydukları ileri test hizmetlerini vermekte ve yönetim sistemlerinin kurulması, uygulanması ve iyileştirilmesi konusunda yardımcı olmaktadır. Bu çerçevede işletmelere “EN IEC 60884-1 Ev ve benzeri amaçlar için fişler ve prizler - Bölüm 1: Genel gereksinimler“ standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.