NOM-054-SCFI Ev Aletleri - Düdüklü Pişiriciler - Güvenlik

Resmi Meksika Standardı (NOM) kapsamında yayınlanan “NOM-054-SCFI Ev aletleri - Düdüklü pişiriciler - Güvenlik” standardında, ulusal topraklarda pazarlanan, gıdaları hızlı bir şekilde pişirmek için tasarlanmış, maksimum 21 litre kapasiteli, maksimum 127 derece sıcaklıkta, sıfırdan büyük ve maksimum 150 kPa’ya kadar çalışma manometrik basıncı olan düdüklü tencerelerin karşılaması gereken teknik özellikler ve test yöntemleri açıklanmaktadır.

Bu standardın amaçları doğrultusunda şu terimler ve tanımlar geçerlidir:

• Nominal kapasite, üretici tarafından tencere üzerinde belirtilen ve litre cinsinden ifade edilen kapasitedir.
• Gerçek kapasite, düdüklü tencerenin kapağı açıkken tencerenin gövdesinde tutulabilen litre cinsinden sıvı hacmidir.
• Güvenlik katsayısı, gövde-örtü ayrılmasının hidrostatik basıncı ile nominal çalışma manometrik basıncı arasındaki ilişkidir.
• Kauçuk ambalaj, tencerenin kapağına veya gövdesine yerleştirilerek hermetik sızdırmazlığı sağlayan esnek elemandır.
• Basınç göstergesi, tencere kapağına yerleştirilen ve çalışırken tencerenin içindeki basıncın varlığını göstermeye yarayan alettir.
• Mango, tencerenin hem kapağında hem de gövdesinde bulunan, tencerenin tutulmasını kolaylaştırmaya yarayan çıkıntılı kısımdır.
• Düdüklü tencereler, içerisindeki buhar basıncına dayanıklı, ayarlanabilir kapaklı ve kauçuk contalı, yiyeceklerin hızlı bir şekilde pişirilmesine yönelik kaplardır. Emniyet ventili veya tapası, basınç regülatörü, tencerede basınç olduğunda açmayı önleyici kilit ve kulp veya tutamak gibi sabitleme parçaları bulunmalıdır. Basınç göstergesi ve diğer güvenlik tertibatları bulunabilir.
• Bu standart, basıncın dört kavramını tanımlar:
  • Gövde-örtü ayrımının hidrostatik basıncı, baskıya karşı en üst düzey dirençtir.
  • Maksimum çalışma gösterge basıncı, bu standardın izin verdiği en yüksek çalışma basıncı, yani 150 kPa’dır.
  • Nominal çalışma gösterge basıncı, üretici tarafından belirlenen çalışma gösterge basıncıdır.
  • Gerçek çalışma gösterge basıncı, düdüklü tencerenin gerçekte çalıştığı gösterge basıncıdır ve basınç regülatörünün çalışmasıyla belirlenir.
  • Basınç regülatörü, tencerenin kapağında bulunan basınç düzenleme aparatı, tencerenin tıkanma riskini azaltmayı amaçlamaktadır. Bu cihaz, iç basınç belirlenen sınırı aştığında açılarak fazla basıncı tahliye eder ve basınç azaldığında kapanarak çalışır.
  • Kilidi açma, tencerenin içinde basınç olduğunda tencerenin açılmasını engelleyen düzenektir.
  • Emniyet valfi veya sigorta tapası, tencerenin kapağına takılan ve aşırı basınç durumunda çalışmasını sağlayan düzenektir.

Bu standarda tabi düdüklü tencereler, kapak ve gövde malzemesine göre 4 tipte sınıflandırılır:

• Tip 1 Her iki tarafı alüminyum
• Tip 2 Her iki tarafı paslanmaz çelik, harici difüzörlü veya difüzörsüz
• Tip 3 Tip 1 ve 2’nin birleşimi
• Tip 4 Basınçlı pişirmeye uygun diğer malzemeler

Bu standartta düdüklü tencereler için gereklilikler şu şekilde belirlenmiştir:

• Bu standardın izin verdiği nominal çalışma gösterge basıncı 150 kPa’dır.
• Nominal çalışma gösterge basıncının yüzde 88 ile yüzde 115 arasında olması gerekmektedir. Hiçbir durumda gerçek çalışma gösterge basıncı bu standarda göre doğrulanan maksimum çalışma gösterge basıncından büyük olmamalıdır.
• Bu standartta tanımlanan emniyet katsayısı en az 5 olmalıdır.
• Hermetiklik: Tencerelerin sızdırmadan dayanması gereken iç basınç, 5 dakika boyunca gerçek çalışma gösterge basıncının en az 1,5 katı olmalıdır.
• Kapların sızdırma veya kalıcı deformasyonlara yol açmadan dayanması gereken hidrostatik basınç, 5 dakika boyunca nominal çalışma gösterge basıncının en az 2 katı olmalıdır.
• Gövde-kapak ayrımı için hidrostatik basınç testi yapılırken, kapağın tencere gövdesinden ayrıldığı minimum değer nominal çalışma gösterge basıncının 5 katından büyük olmalıdır. Patlama veya parçalanma olmaksızın deformasyon veya sızıntı nedeniyle arıza meydana gelebilir.
• Emniyet valfi veya sigorta tapası, tencerenin gerçek çalışma gösterge basıncının 2,5 katı maksimum iç basınca sahip olması durumunda çalıştırılmalıdır.
• Tencere kapaklarında kullanılan kauçuk contalarda yırtık, kabarcık, delik, eksik yer veya yabancı madde gibi kusurlar olmamalıdır. Ambalaj teste tabi tutulduktan sonra temiz, beyaz pamuklu bir bezle temizlenip kurulandığında leke bırakmamalıdır. Buhar çevrimleriyle hızlandırılmış yaşlandırma testine tabi tutulduktan sonra ambalajın gerçek çalışma gösterge basıncında 5 dakikalık bir çevrime sızıntıya izin vermeden dayanması gerekmektedir. Kuru yaşlandırma testine tabi tutulduktan sonra ambalajın gerçek çalışma gösterge basıncında 5 dakikalık bir çevrime sızıntıya izin vermeden dayanması gerekmektedir. Fırında yaşlandırma testine tabi tutulduktan sonra ambalaj, 5 saniye boyunca kırılma, laminasyon veya ayrılma göstermeden kendi üzerinde 180 derece bükülmeye dayanmalıdır.
• Düdüklü tencerelerin kulp ve tutamaklarının sıcaklığı normal çalışma koşullarında 50 dereceyi geçmemelidir. Bu malzemelerin malzemesinin yanıcı olmaması, bu standarda göre doğrulanmalıdır.
• Tencere basınç regülatörü, nominal çalışma gösterge basıncının yüzde 88’i ile yüzde 115’i arasında gerçek çalışma gösterge basıncını düzenlemelidir.
• Gerçek kapasite, litre cinsinden ölçülmeli ve litre cinsinden, tam sayı veya tam sayı ve ondalık olarak ifade edilmeli ve 10 L veya daha az hacimli tencereler için üretici tarafından ifade edilen gerçek kapasitenin yüzde 95’inden, 10 L’den fazla hacimli tencereler için ise yüzde 90’ından az olmamalıdır.
• Sapında tetik sistemi bulunmayan düdüklü tencerelerde, bu tertibat tencere içerisinde 4 kPa basınç olduğunda, tencerenin açılmasını 120 N’luk bir kuvvet uygulayarak engellemelidir.
• Eğer bir basınç göstergesi mevcutsa, 4 kPa basınçta çalışacak hassasiyete sahip olmalıdır.

Yıllardır çok geniş bir yelpazede gerçekleştirdiği test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları ile her sektörden işletmelere destek olmaya çalışan kuruluşumuz, bilim ve teknoloji alanında dünyada yaşanan gelişmeleri yakından takip eden ve sürekli kendini geliştiren güçlü bir çalışan kadrosuna sahiptir. Bu çerçevede işletmelere “NOM-054-SCFI Ev aletleri - Düdüklü pişiriciler - Güvenlik” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.