EN 1603 Wyroby termoizolacyjne do zastosowań budowlanych – Oznaczanie stabilności wymiarowej w normalnych warunkach laboratoryjnych

Norma europejska „EN 1603 Wyroby do izolacji cieplnej do zastosowań w budownictwie – Oznaczanie stabilności wymiarowej w stałych, normalnych warunkach laboratoryjnych (23 stopnie Celsjusza/50% wilgotności względnej)” opisuje urządzenia i procedury niezbędne do oceny nieodwracalnych zmian wymiarów próbek badawczych i wyrobów pełnowymiarowych w czasie, w stałych, normalnych warunkach laboratoryjnych. Norma ta ma również zastosowanie do wyrobów do izolacji cieplnej.

Na potrzeby niniejszego standardu mają zastosowanie następujące terminy i definicje:

• Długość: Odnosi się do długiego wymiaru liniowego głównej powierzchni próbki testowej, równoległego do długiego wymiaru liniowego oryginalnego produktu.
• Szerokość: Jest to krótki wymiar liniowy głównej powierzchni próbki testowej mierzony prostopadle do długości.
• Odchylenie od płaskości: Określa ono maksymalną odległość między produktem położonym na płaskiej powierzchni, stroną wypukłą do góry, a płaską powierzchnią.
• Normalne warunki laboratoryjne: temperatura 23 stopnie plus/minus 2 stopnie i wilgotność względna 50 procent plus/minus 5 procent.

Zasadniczo, w normalnych warunkach laboratoryjnych, długość, szerokość i płaskość próbek badawczych mierzy się w kilku odstępach czasu, aż do osiągnięcia względnej stabilności. Stabilność wymiarową określa się za pomocą jednej lub kilku metod podanych w normie:

• Metoda A: Wyznaczanie wymiarów liniowych wyrobów pełnowymiarowych
• Metoda B: Określanie wymiarów liniowych produktów przy użyciu próbek testowych o wymiarach mniejszych niż wymiary produktów pełnowymiarowych
• Metoda C: Określanie odchyłek od płaskości produktów pełnowymiarowych.

Sprzęt używany w tych testach to:

• Metoda A: Sprzęt pomiarowy określony w normie EN 822.
• Metoda B: Zegar tarczowy o dokładności 0,01 mm lub dowolne urządzenie (optyczne, elektryczne) o dokładności 0,1 mm/m i ramką przymocowaną do płaskiej powierzchni odniesienia.
• Metoda B1: Płytki metalowe o średnicy co najmniej 20 mm. Rzeczywistą średnicę należy dobrać tak, aby nacisk wywierany przez tarczę zegarka był mniejszy niż 2 kPa.
• Metoda B2: Drut metalowy.
• Metoda C: Sprzęt pomiarowy określony w normie EN 825.

Można użyć dowolnego sprzętu testowego zapewniającego co najmniej takie same wyniki z taką samą dokładnością.

Grubość próbek testowych powinna być równa grubości oryginalnego produktu.

• Metoda A: Próbką testową powinien być produkt pełnowymiarowy.
• Metoda B1: Jeśli wymiary są mniejsze niż 500 mm x 500 mm lub 500 mm x 500 mm, powinny być jak największe. W każdym przypadku powinny być większe niż 250 mm x 250 mm.
• Metoda B2: Powinna mieć wymiary 250 mm x 250 mm.
• Metoda C: Próbką testową powinien być produkt pełnowymiarowy.

W przypadku badań produktów pełnowymiarowych liczba próbek testowych musi być zgodna z liczbą określoną w odpowiedniej normie produktowej. Jeżeli pomiary są przeprowadzane na próbkach testowych pobranych z produktu pełnowymiarowego, należy zbadać co najmniej trzy próbki testowe. W przypadku braku normy produktowej lub innej europejskiej specyfikacji technicznej, liczba próbek testowych może zostać uzgodniona między stronami.

Norma EN 1603 mierzy nieodwracalne zmiany wymiarów (np. kurczenie się lub pęcznienie) w produktach termoizolacyjnych w stałych warunkach klimatycznych (23 stopnie Celsjusza i 50% wilgotności względnej). Mogą to być płyty piankowe, płyty z wełny mineralnej lub płyty korkowe.

Stabilność wymiarowa to kluczowa cecha materiałów izolacyjnych; nawet niewielki skurcz może prowadzić do powstawania pustych przestrzeni lub mostków termicznych, co obniża ich wydajność (na przykład skurcz pianki poliuretanowej powinien utrzymywać się poniżej 1%). Norma EN1603 zapewnia spójne i porównywalne pomiary różnych producentów podczas kontroli jakości i certyfikacji produktów.

Norma EN 1603 jest częścią większej serii obejmującej różne testy cieplno-mechaniczne, takie jak badanie gęstości (EN 1602), pełzanie przy ściskaniu (EN 1606) i wytrzymałość na rozciąganie (EN 1607).

Norma EN 1603 jest ważna, ponieważ zapewnia stabilność wymiarową wyrobów termoizolacyjnych stosowanych w budownictwie. W praktyce pomaga ona zagwarantować, że materiały izolacyjne nie będą się kurczyć, pęcznieć ani odkształcać z upływem czasu w normalnych warunkach wewnętrznych. Główne powody, dla których ta norma jest ważna, to:

• Utrzymuje efektywność energetyczną: Nawet najmniejsze skurczenie się materiałów izolacyjnych może powodować powstawanie szczelin między panelami lub płytami. Szczeliny te umożliwiają ucieczkę lub przedostawanie się ciepła, obniżając izolacyjność termiczną budynku, co niweczy cel izolacji.
• Zapobiega powstawaniu mostków termicznych: Niska stabilność wymiarowa prowadzi do powstawania mostków termicznych – obszarów, w których ciepło przepływa łatwiej z powodu brakującej lub źle zamontowanej izolacji. Prowadzi to do wyższych kosztów ogrzewania i chłodzenia oraz niższego komfortu użytkowania.
• Wspiera długoterminową wydajność budynku: norma ta testuje trwałe (nieodwracalne) zmiany wymiarów. Wybierając produkty zgodne z tą normą, architekci i wykonawcy mają pewność, że izolacja będzie spełniać oczekiwania przez dziesięciolecia, a nie tylko przez pierwsze kilka lat po instalacji.
• Gwarantuje uczciwe porównanie produktów: Zapewnia standaryzowaną metodę testowania, dzięki której producenci mogą udowodnić, że ich produkty spełniają kryteria jakości, a kupujący mogą wiarygodnie porównywać produkty.
• Oznakowanie CE potwierdza zgodność z przepisami: W krajach Unii Europejskiej wyroby budowlane muszą zasadniczo spełniać przepisy dotyczące wyrobów budowlanych. Norma EN 1603 jest jedną ze zharmonizowanych norm testowych stosowanych w celu wykazania właściwości użytkowych wyrobu i uzyskania oznakowania CE.
• Zapewnienie jakości dla instalatorów i wykonawców: Instalatorzy mogą mieć pewność, że materiały przetestowane zgodnie z tą normą nie ulegną odkształceniu i nie spowodują później problemów z montażem (np. unoszenia się, kurczenia lub pękania płyt pod okładziną).

Nasza organizacja, która od lat wspiera firmy z wszystkich sektorów, oferując szeroki zakres usług testowych, pomiarowych, analitycznych i ewaluacyjnych, może pochwalić się silnym zespołem pracowników, którzy uważnie śledzą światowe osiągnięcia nauki i techniki oraz stale się rozwijają. W tym kontekście świadczymy również usługi testowe zgodnie z normą „EN 1603 Wyroby do izolacji cieplnej do zastosowań w budownictwie – Oznaczanie stabilności wymiarowej w ustalonych, standardowych warunkach laboratoryjnych (23°C / 50% wilgotności względnej)”.