EN 1609 Wyroby termoizolacyjne do zastosowań budowlanych – Oznaczanie krótkotrwałej absorpcji wody przez częściowe zanurzenie

Norma europejska „EN 1609 Wyroby do izolacji cieplnej w budownictwie – Oznaczanie krótkotrwałej absorpcji wody przez częściowe zanurzenie” opisuje urządzenia i procedury do oznaczania krótkotrwałej absorpcji wody przez próbki do badań przez częściowe zanurzenie. Norma ta ma zastosowanie do wyrobów do izolacji cieplnej. Została opracowana w celu symulacji absorpcji wody spowodowanej 24-godzinnym opadem deszczu podczas prac budowlanych.

Zasadniczo dolną część próbki testowej umieszcza się w wodzie na 24 godziny, a następnie mierzy się zmianę masy. Nadmiar wody przylegający do powierzchni, ale niewchłonięty przez próbkę testową, usuwa się poprzez odwodnienie (metoda A) lub uwzględnia, odejmując początkową ilość wody (metoda B).

Sprzęt używany w tych testach obejmuje:

• Waga umożliwiająca pomiar masy próbki z dokładnością do 0,1 g.
• Zbiornik na wodę zawierający urządzenie utrzymujące poziom wody z dokładnością plus/minus 2 mm oraz urządzenie przytrzymujące próbkę badaną w miejscu. Urządzenie przytrzymujące próbkę badaną w miejscu nie powinno obejmować więcej niż 15% powierzchni przekroju poprzecznego próbki badanej wystawionej na działanie wody.
• Woda z kranu powinna mieć temperaturę 23 stopni +/- 5 stopni. W razie wątpliwości należy użyć wody dejonizowanej.
• Urządzenia odwadniające (przykłady podano na rysunkach podanych w normie).

Grubość próbek testowych powinna być równa grubości oryginalnego produktu. Próbki testowe powinny mieć kształt graniastosłupów o przekroju kwadratowym i długości boku 200 mm plus/minus 1 mm. Liczba próbek testowych powinna być zgodna z odpowiednią normą produktową. W przypadku braku określonej liczby, należy użyć co najmniej czterech próbek testowych. W przypadku braku normy produktowej lub innej europejskiej specyfikacji technicznej, liczba próbek testowych może zostać uzgodniona między stronami.

Próbki testowe należy przyciąć tak, aby nie obejmowały krawędzi produktu. Próbki testowe należy przygotować metodami, które nie zmieniają oryginalnej struktury produktu. Powierzchnie i powłoki należy zabezpieczyć. W razie potrzeby szczegółowe metody przygotowania są określone w odpowiedniej normie produktowej lub innej europejskiej specyfikacji technicznej.

Próbki testowe są kondycjonowane w temperaturze 23 stopni +/- 5 stopni przez co najmniej 6 godzin. W przypadku braku porozumienia, są one kondycjonowane w temperaturze 23 stopni +/- 2 stopni i przy wilgotności względnej 50% +/- 5% przez okres określony w odpowiedniej normie produktowej.

Testy przeprowadza się w temperaturze 23 stopni +/- 5 stopni. W przypadku braku porozumienia, testy przeprowadza się w temperaturze 23 stopni +/- 2 stopnie i przy wilgotności względnej 50% +/- 5%.

Podczas przeprowadzania badań, wybór metody A lub metody B musi być zgodny z odpowiednią normą produktową. W przypadku braku normy produktowej lub innej europejskiej specyfikacji technicznej, metoda może zostać uzgodniona między stronami. Wymiary próbek do badań muszą być zmierzone zgodnie z normą EN 12085. Metody badań są następujące:

• Metoda A (odwodnienie): Próbkę badawczą waży się z dokładnością do 0,1 g w celu określenia jej masy początkowej. Badanie przeprowadza się, umieszczając połowę próbki większą stroną do góry, a drugą połowę tą samą większą stroną do dołu. Próbkę badawczą umieszcza się w pustym zbiorniku z wodą i przykłada się odpowiednie obciążenie, aby utrzymać ją częściowo zanurzoną podczas dodawania wody. Ostrożnie dolewa się wodę do zbiornika, aż dno próbki znajdzie się 10 mm plus/minus 2 mm pod powierzchnią wody. Należy upewnić się, że poziom wody pozostaje stały przez cały czas trwania badania.
• Metoda B (z odjęciem początkowego poboru wody): Próbkę badaną waży się z dokładnością do 0,1 g w celu określenia jej masy początkowej. Badanie przeprowadza się, umieszczając połowę próbki większą stroną do góry, a drugą połowę tą samą większą stroną do dołu. Próbkę badaną umieszcza się w zbiorniku z wodą, częściowo zanurzoną, z dnem 10 mm plus/minus 2 mm poniżej poziomu wody. Po 10 sekundach próbkę wyjmuje się poziomo i umieszcza w plastikowej tacce o znanej masie w ciągu 5 sekund. Tackę waży się wraz z próbką badaną w celu określenia jej masy, uwzględniając początkowe pobranie wody.

Materiały termoizolacyjne są niezbędne w budynkach energooszczędnych, ale ich właściwości mogą ulec pogorszeniu z powodu wnikania wody lub narażenia na warunki atmosferyczne podczas budowy. Norma EN 1609 rozwiązuje ten problem, zapewniając znormalizowaną metodę oceny krótkotrwałej absorpcji wody, gwarantującą, że izolacja zachowa swoje właściwości termiczne nawet w przypadku chwilowego zamoczenia. Norma ta pozwala producentom i wykonawcom na weryfikację trwałości materiałów poprzez symulację rzeczywistych warunków, takich jak 24-godzinny deszcz na placu budowy.

Norma ta jest powszechnie stosowana w całej Europie w celu kontroli jakości i zgodności z przepisami, szczególnie w kontekście rozporządzenia UE w sprawie wyrobów budowlanych (CPR) oraz dyrektywy w sprawie charakterystyki energetycznej budynków (EPBD).

Norma EN 1609 określa urządzenia i procedury pomiaru krótkotrwałej absorpcji wody przez wyroby termoizolacyjne poprzez badanie w częściowym zanurzeniu. Ma ona zastosowanie do szerokiej gamy materiałów, w tym sztywnych płyt, elastycznych mat i materiałów sypkich, takich jak wełna mineralna, tworzywa spienione czy włókna naturalne. Koncentrując się na wzroście masy po kontrolowanym zanurzeniu, badanie dostarcza danych o tym, ile wody materiał może wchłonąć bez długotrwałego uszkodzenia.

Absorpcja wody bezpośrednio wpływa na skuteczność izolacji: nawet krótkotrwała ekspozycja może zmniejszyć przewodność cieplną materiałów higroskopijnych nawet o 50%, co prowadzi do większego zużycia energii i potencjalnego rozwoju pleśni. Norma EN 1609 zapewnia precyzyjne pomiary, wspierając podejmowanie świadomych decyzji w wilgotnym klimacie lub w instalacjach narażonych na działanie wody.

Zgodność z przepisami wspiera oznakowanie CE i deklaracje wydajności zgodnie z CPR, a także pomaga zapobiegać kosztownym awariom. W projektowaniu zrównoważonym, niskie wartości emisji przyczyniają się do oceny cyklu życia, minimalizując zużycie energii z części zamiennych.

Norma EN 1609 jest kluczowym narzędziem w ochronie integralności izolacji termicznej przed niszczącym działaniem wody oraz promowaniu zrównoważonego i wydajnego budownictwa. Dzięki standaryzacji krótkoterminowych testów absorpcji ciepła, umożliwia ona branży pewne wprowadzanie innowacji, jednocześnie spełniając rygorystyczne cele środowiskowe. Wraz z rozwojem budownictwa odpornego na zmiany klimatu, norma ta będzie nadal stanowić wytyczne w zakresie doboru i walidacji materiałów.

Nasza organizacja, działająca od wielu lat i skrupulatnie śledząca globalny rozwój nauki i technologii, zatrudnia zespół doświadczonych specjalistów i dysponuje szeroką infrastrukturą do przeprowadzania badań, pomiarów i analiz w szerokim zakresie dziedzin dla firm ze wszystkich sektorów. W tym kontekście świadczymy również usługi testowe zgodnie z normą „EN 1609 Wyroby do izolacji cieplnej w budownictwie – Oznaczanie krótkotrwałej nasiąkliwości wodą przez częściowe zanurzenie”.