EN IEC 62444 Elektrik Tesisatları İçin Kablo Rakorları

Temeli bir Avrupa standardı olan ve sonrasında Uluslararası Elektroteknik Komisyonu (IEC) tarafından yayınlanan “EN IEC 62444 Elektrik tesisatları için kablo rakorları” standardında, kablo rakorlarının yapımı ve performansı için gereklilikler ve test yöntemleri açıklanmaktadır. Bu standart, üretici firma veya ürünü piyasaya sürmekten sorumlu tedarikçi firma tarafından sağlanan komple kablo rakorlarını kapsar. Bu standart, mineral yalıtımlı kablolar için kablo rakorlarını kapsamaz. Bu standart, IEC 60423 standardı kapsamında giren metrik giriş dişlilerine sahip kablo rakorlarını kapsar. Bu standart, diğer tipte giriş dişlilerine sahip kablo rakorları için bir kılavuz olarak kullanılabilir.

Bazı kablo rakorları tehlikeli alanlarda da kullanılabilir. Daha sonra, örneğin IEC 60079 serisinde belirtildiği gibi, muhafazanın bu tür koşullarda kurulması için gerekli olan diğer veya ek gereklilikler dikkate alınmalıdır.

Bu standardın amaçları doğrultusunda, şu tesrimler ve tanımlar geçerlidir:

• Kablo rakoru, bir kablonun, esnek kablonun veya yalıtılmış iletkenin bir muhafazaya girmesine izin vermek için tasarlanmış ve sızdırmazlık ve tutma sağlayan bir ekipmandır. Ayrıca topraklama, bağlama, yalıtım, kablo koruma, gerilim giderme veya bunların bir kombinasyonu gibi diğer işlevleri de sağlayabilir.
• Giriş dişi, bir muhafazaya veya ekipmana bağlanmak üzere tasarlanmış bir kablo rakorunun dişli kısmıdır.
• Kablo rakoru boyutu, giriş dişinin nominal çapıdır.
• Kablo tutma, bir kablo rakorunun statik yük altında takılı bir kablonun yer değiştirmesini sınırlama yeteneğidir.
• Kablo ankrajı, bir kablo rakorunun dinamik ve tork yükleri altında takılı bir kablonun yer değiştirmesini sınırlama yeteneğidir.
• Seri, aynı sınıflandırma ve tasarıma sahip ancak farklı boyutlara sahip kablo rakorlarıdır.
• Boşluk deliği, bir muhafaza veya bir kablo rakorunun girişine izin vermek için tasarlanmış ekipmandaki dişsiz açıklıktır.
• Metalik kablo rakoru, sadece metalik malzemeden oluşan kablo rakorudur. Sızdırmazlık sistemleri bu tanımın dışındadır.
• Metalik olmayan kablo rakoru, sadece metalik olmayan malzemeden oluşan kablo rakorudur. Sızdırmazlık sistemleri bu tanımın dışındadır.
• Kompozit kablo rakoru hem metalik hem de metalik olmayan malzemelerden oluşan kablo rakorudur. Sızdırmazlık sistemleri bu tanımın dışındadır.
• Tek delikli conta, tek bir kablonun geçişine uygun tek delikli contadır.
• Çok delikli conta, her bir deliğin ayrı bir kablonun geçişine uygun olduğu birden fazla deliği olan contadır.

Genel olarak kablo rakorları, normal kullanımda üretici firma veya tedarikçi tarafından beyan edilen tüm işlevleri sağlayacak şekilde tasarlanmalıdır.

Bu standarda göre yapılan testler tip testleridir. Aksi belirtilmediği takdirde, testler burada beyan edildiği gibi üretici veya tedarikçi firmanınf talimatlarına uygun olarak monte edilmiş ve takılmış yeni kablo rakorları üzerinde yapılmalıdır. Testler arasında veya sırasında ayarlama yapılmamalıdır. Testler arasında numunenin yeniden monte edilmesi ayarlama olarak kabul edilmez.

Aksi belirtilmediği takdirde, testler 20 derece artı/eksi 5 derece ortam sıcaklığında yapılmalıdır. Metalik olmayan ve kompozit kablo rakorları ile metalik kablo rakorlarının sızdırmazlık sistemleri 70 derece artı/eksi 2 derecede bir fırında önceden şartlandırılmalı ve 168 saat artı/eksi 4 saat boyunca muhafaza edilmelidir. Üretici firma tarafından beyan edilen maksimum sıcaklık 65 dereceden büyükse, test sıcaklığı beyan edilen sıcaklık artı 5 derece olmalıdır.

Testlerden önce, metal olmayan ve kompozit kablo rakorları ile metal kablo rakorlarının sızdırmazlık sistemleri, üretici firma tarafından belirtildiği şekilde en az 24 saat veya daha uzun süre 20 derece artı/eksi 5 derece sıcaklıkta ve yüzde 40 ile yüzde 60 arasında bağıl nemde şartlandırılır. Aksi belirtilmediği takdirde, üç numune ilgili testlere tabi tutulur.

Bir dizi kablo rakoru durumunda, en büyük ve en küçük üç numune ve aynı serideki diğer tüm boyutlardan bir numune ilgili testlere tabi tutulur. Alternatif sızdırmazlık düzenlemeleri kullanan bir kablo rakoru durumunda, üretici veya tedarikçi firma tarafından belirtilen her sızdırmazlık düzenlemesi bir numune olarak kabul edilir.

Bir numune, bir montaj veya üretim hatası nedeniyle bir testi karşılamıyorsa, söz konusu test ve testin sonuçlarını etkilemiş olabilecek önceki testler, başarısız olan boyuttaki üç yeni numune üzerinde tekrarlanmalıdır. Tanımlanan testler gerekli sırayla yapılmalıdır. Tüm yeni numuneler gereklilikleri karşılamalıdır.

Aksi belirtilmediği takdirde, test mandrelleri ISO 868 standardına göre 65 Shore D artı/eksi 15 sertliğe ve ISO 4287 standardına göre 7 µm Ra’dan küçük veya eşit yüzey pürüzlülüğüne sahip çubuklardan oluşur. Test mandrelinin, çapı 16 mm’ye kadar olan test mandrelleri için artı/eksi 0,2 mm ve çapı 16 mm’den büyük test mandrelleri için artı/eksi 0,3 mm toleransı olur. Şekil, üretici veya tedarikçi tarafından beyan edilen kabloların dış boyutunu simüle eden dairesel veya profil olmalıdır.

Üretici veya tedarikçi tarafından aksi belirtilmediği takdirde, test amaçlı boşluk delikleri standart içinde verilen tabloda gösterilen değerlere sahip olmalıdır. Bu standart eki (Ek B), sadece rehberlik amacıyla kullanılacak test dizilerini göstermektedir.

Yıllardır çok geniş bir yelpazede gerçekleştirdiği test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları ile her sektörden işletmelere destek olmaya çalışan kuruluşumuz, bilim ve teknoloji alanında dünyada yaşanan gelişmeleri yakından takip eden ve sürekli kendini geliştiren güçlü bir çalışan kadrosuna sahiptir. Bu çerçevede işletmelere “EN IEC 62444 Elektrik tesisatları için kablo rakorları” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.