EN 12132 Pierze i puch – Metody badania właściwości tkanin w zakresie odpychania puchu

Norma europejska „EN 12132 Pierze i puch – Metody badań właściwości tkanin zabezpieczających przed puchem” składa się z następujących rozdziałów opublikowanych pod tym samym tytułem:

• Norma „EN 12132-1 Część 1: Badanie tarcia” opisuje metodę określania przenikania pierza lub puchu przez tkaninę wierzchnią próbki zawierającej wypełnienie z pierza lub puchu, przy użyciu urządzenia ciernego.

Zasadniczo poduszka jest wykonana z tkaniny, która ma być testowana pod kątem właściwości puchowych, o określonych wymiarach i wypełniona określoną ilością pierza i puchu lub ich mieszanki. Poduszkę mocuje się w urządzeniu i poddaje określonej liczbie uderzeń. Określa się liczbę cząstek pierza lub puchu przechodzących przez tkaninę pierwotną lub z niej wychodzących.

Pobiera się co najmniej dwie próbki tkaniny o wymiarach 140 mm plus/minus 5 mm x 420 mm plus/minus 10 mm. Jedną próbkę pobiera się dłuższą krawędzią w kierunku osnowy, a drugą w kierunku wątku. Z tych próbek szyje się dwie maty testowe (ściegiem stebnowym). Długość ściegu wynosi 1 mm. Tkaninę składa się na środku, równolegle do krótszej krawędzi, stroną tylną skierowaną na zewnątrz. Dłuższą krawędź zszywa się w odległości 10 mm od krawędzi. Następnie tkaninę odwraca się stroną tylną do wewnątrz. Krótkie krawędzie zszywa się w odległości 20 mm od krawędzi, pozostawiając po bokach otwór na wypełnienie. Powstałą matę testową wypełnia się materiałem wypełniającym o wymaganej gramaturze, zgodnie ze składem podanym w tabeli „Zwijanie maty testowej”, a szycie wykonuje się wzdłuż krótszej krawędzi, nie pozostawiając w tym obszarze wypełnienia. W rezultacie powstaje mata testowa o wymiarach 120 mm x 170 mm.

Przed testem, wkładkę umieszcza się w plastikowej torbie. Zapewnia to zebranie wszystkich cząstek, które przedostaną się przez główny materiał wkładki. Plastikową torbę z wkładką testową mocuje się następnie do zacisków maszyny testowej. Osłonki wkładek umieszcza się w zaciskach, a wkładkę składa się między nimi. Licznik ustawia się na 2700 obr./min. Urządzenie włącza się i automatycznie zatrzymuje po osiągnięciu 2700 obr./min (około 20 minut).

Następnie wyjmuje się wkładkę z plastikowej torebki. Liczone są wszystkie cząsteczki wypełniacza w plastikowej torebce. Wkładkę testową umieszcza się pod odpowiednim źródłem światła i liczy się liczbę widocznych cząsteczek wystających na odległość większą niż 2 mm. Jeśli liczba cząsteczek wypełniacza w plastikowej torebce i liczba cząsteczek wypełniacza wystających z wkładki przekroczy 50, należy przerwać liczenie.

Sprawozdanie z testu musi zawierać następujące informacje dla każdej płytki testowej:

• Odniesienie do niniejszej normy.
• Typ urządzenia.
• Opis i identyfikacja badanej tkaniny.
• Definicja materiału wypełniającego i jego masy.
• Liczba cząsteczek przechodzących przez tkaninę lub poza nią.
• Jeżeli wynik jest większy niż 50 cząstek, wynik należy podać jako: Więcej niż 50.
• Jakiekolwiek odstępstwo od tej normy i jakiekolwiek zdarzenie mogące mieć wpływ na wynik.

Zasadniczo, cylindryczna poduszka jest wykonana z tkaniny, która ma być testowana pod kątem właściwości puchowych, i wypełniona określoną ilością pierza i puchu lub ich mieszanki. Ta poduszka, przesuwając się po równi pochyłej, jest przesuwana po zamocowanej płycie za pomocą zamocowanego pręta, ściskając ją. Po uderzeniu poduszka jest zwijana i odzyskuje swój kształt, podążając za ruchem zakotwiczonego uderzenia podczas ruchu do tyłu. Proces ten jest powtarzany w sposób ciągły, aż do osiągnięcia określonej liczby uderzeń. Gdy uderzenie zamocowanej płyty jest większe lub mniejsze od obwodu poduszki, poduszka jest ściskana w różnych miejscach. Zliczana jest liczba cząstek pierza lub puchu przechodzących przez lub wydostających się z pierwotnej tkaniny.

Kondycjonowanie i badanie próbki testowej przeprowadza się w atmosferze zgodnej z normą EN 20139, natomiast temperaturę i wilgotność względną mierzy się zgodnie z normą EN 20187.

Z tkaniny pobiera się co najmniej dwie próbki testowe, każda o wymiarach 750 mm x szerokość tkaniny. Jedną próbkę pozyskuje się szerszą stroną do osnowy, a drugą do wątku. Z tych próbek przygotowuje się dwa cylindryczne arkusze testowe. Powierzchnia próbki wynosi 210 mm x 476 mm². Średnica arkusza wynosi około 151,5 mm plus/minus 1 mm. Efektywna powierzchnia próbki w kształcie walca wynosi 1000 cm².

Aby przetestować właściwości chroniące przed pierzem, stosuje się różne rodzaje ścierania udarowego:

• 2.000 impulsów dla gładkich tkanin 1/1
• 4.000 pociągnięć dla tkanin skośnych
• 1.500 impulsów dla tkanin satynowych 4/1 (na kołdry)

Po każdych 500 uderzeniach, wizualnie zlicza się liczbę piór i puchu, które przechodzą przez poszewkę lub wystają z niej. Wypełnienie, które przechodzi przez okrągłe krawędzie lub szwy lub wystaje z nich, nie jest brane pod uwagę. Właściwości tkaniny chroniące przed puchem ocenia się na podstawie całkowitej liczby piór i puchu, które przechodzą przez poszewkę lub wystają z niej i opadają na koniec testu.

Sprawozdanie z testu musi zawierać następujące informacje:

• Odniesienie do niniejszej normy.
• Typ urządzenia.
• Opis i identyfikacja badanej tkaniny.
• Opis i masa materiału wypełniającego.
• Zużycie w wyniku uderzeń.
• Liczba cząstek przechodzących przez tkaninę lub ją opuszczających:
  • Poduszka przygotowana z powierzchnią w kierunku osnowy
  • Poduszka przygotowana z powierzchnią skierowaną w stronę wątku
• Jakiekolwiek odstępstwo od tej normy i jakiekolwiek zdarzenie mogące mieć wpływ na wyniki.

Norma EN 12132 dotyczy kluczowych kwestii jakości i wydajności w branży pościelowej i tekstylnej, gdzie wypełnienia z pierza i puchu są cenione za izolację, komfort i oddychalność. Główne powody jej stosowania to:

• Zapewnienie jakości i trwałości produktu: Produkty z puchu i pierza są narażone na obciążenia mechaniczne, takie jak tarcie (podczas codziennego użytkowania), uderzenia (np. podczas siedzenia lub rzucania) oraz pęknięcia (pod wpływem nacisku). Bez znormalizowanych testów, tkaniny mogą tracić pierze, co prowadzi do pogorszenia jakości produktu, dyskomfortu i skrócenia jego żywotności. Norma ta określa powtarzalne metody testowania, takie jak test tarcia, który symuluje tarcie za pomocą obciążnika w celu pomiaru właściwości odpychających puch. Pozwala to producentom na wytwarzanie niezawodnych produktów, które zachowują swoją integralność przez długi czas i zapobiegają kosztownym zwrotom lub reklamacjom.
• Poprawa bezpieczeństwa i komfortu konsumentów: Wrastające włoski mogą powodować podrażnienia skóry, reakcje alergiczne lub problemy higieniczne, szczególnie u wrażliwych użytkowników, takich jak dzieci czy osoby z alergiami. Testy pomagają zweryfikować, czy tkaniny działają jako skuteczna bariera i zmniejszają ryzyko wrastania włosków. Wymagając kontrolowanych warunków (np. przygotowania próbek, środowiska testowego i kryteriów oceny), norma ta promuje bezpieczniejszą pościel, spełniającą oczekiwania konsumentów dotyczące materiałów hipoalergicznych i trwałych. Jest to szczególnie istotne w krajach Unii Europejskiej, gdzie bezpieczeństwo produktów reguluje dyrektywa 2001/95/WE w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów i podobne dyrektywy.
• Ułatwianie przestrzegania przepisów i dostępu do rynku: W krajach Unii Europejskiej normy są zharmonizowane dla konkretnych zastosowań, takich jak rozporządzenie w sprawie wyrobów budowlanych (CPR) lub rozporządzenie w sprawie etykietowania wyrobów włókienniczych, które nakładają obowiązek przestrzegania przepisów w celu uzyskania oznakowania CE i legalnego wejścia na rynek. Producenci eksportujący do tych krajów muszą przeprowadzać te testy, aby zachować zgodność z przepisami krajowymi. Chociaż brak zgodności może prowadzić do wycofania produktu z rynku, nałożenia grzywien lub zakazu, zgodność ułatwia certyfikację i promuje uczciwy handel, tworząc równe warunki dla dostawców.
• Wspieranie standaryzacji i innowacji w branży: Branża pościelowa opiera się na spójnych testach, które umożliwiają porównywanie materiałów i stymulowanie innowacji. Norma EN 12132 umożliwia obiektywną ocenę splotów tkanin, powłok lub zabiegów mających na celu poprawę ich szczelności, umożliwiając działom badawczo-rozwojowym tworzenie doskonałych produktów. Na przykład, badania udarności pomagają zoptymalizować tkaniny do artykułów o intensywnym użytkowaniu, takich jak tekstylia hotelowe, poprzez symulację nagłych sił. Ta standaryzacja zmniejsza zmienność w produkcji, wspomaga kontrolę jakości i wspiera zrównoważony rozwój poprzez minimalizację odpadów z wadliwych produktów. Jest ona globalnie zgodna z odpowiednimi normami ISO (np. ISO 129 dla tekstyliów) i promuje międzynarodową harmonizację.
• Korzyści ekonomiczne i środowiskowe: Wysokiej jakości tkaniny nieprzepuszczające puchu wydłużają żywotność produktów i zmniejszają częstotliwość wymiany oraz zużycie surowców (puch i pierze są naturalne, ale wymagają dużych nakładów). Zapobiegając wyciekom puchu, pośrednio wspierają cele środowiskowe, takie jak te zawarte w Zielonym Ładzie UE, wybierając standardowe, trwałe produkty zamiast jednorazowych.

Nasza organizacja, działająca od wielu lat i skrupulatnie śledząca globalny rozwój nauki i technologii, zatrudnia zespół doświadczonych specjalistów i dysponuje szeroką infrastrukturą do przeprowadzania testów, pomiarów i analiz w szerokim zakresie dziedzin dla firm ze wszystkich sektorów. W tym kontekście świadczymy również usługi testowania zgodnie z normą „EN 12132 Pierze i puch – Metody badania właściwości puchowych tkanin”.