EN ISO 105-X11 Tekstylia – Badania trwałości kolorów – Część XI1: Trwałość kolorów po prasowaniu na gorąco

Norma „EN ISO 105-X11 Tekstylia – Badania trwałości kolorów – Część XI1: Trwałość kolorów po prasowaniu na gorąco”, oparta na normie europejskiej, a później opublikowana przez Międzynarodową Organizację Normalizacyjną (ISO), opisuje metodę określania odporności kolorów wszystkich rodzajów tekstyliów na prasowanie i obróbkę gorącymi cylindrami. Testy prasowania na gorąco przeprowadza się na suchym, mokrym i wilgotnym materiale. Ostateczne zastosowanie testu zazwyczaj decyduje o tym, który test należy wykonać.

Metoda opisana w niniejszej normie opiera się na następujących zasadach:

• Prasowanie na sucho: Suchą próbkę prasuje się za pomocą urządzenia grzewczego przez określony czas, przy określonej temperaturze i ciśnieniu.
• Prasowanie na mokro: Suchą próbkę przykrywa się wilgotną bawełnianą tkaniną i prasuje za pomocą urządzenia grzewczego przez określony czas w określonej temperaturze i ciśnieniu.
• Prasowanie na mokro: Górną powierzchnię mokrej próbki pokrywa się wilgotną bawełnianą tkaniną i prasuje za pomocą urządzenia grzewczego przez określony czas w określonej temperaturze i ciśnieniu.
• Zmianę koloru próbki i przebarwienia sąsiedniej tkaniny ocenia się bezpośrednio po wystawieniu na działanie powietrza, a następnie ponownie za pomocą skali szarości.

Urządzenie grzewcze używane w tych testach składa się z pary gładkich, równoległych płytek, wyposażonych w precyzyjnie sterowany elektryczny system grzewczy, który wywiera na próbkę ciśnienie 4 plus/minus 1 kPa. Ciepło powinno być przekazywane do próbki wyłącznie od góry; jeśli dolna płytka jest wyposażona w system grzewczy, którego nie można zamknąć, płytka żaroodporna, do której przymocowane jest urządzenie, służy jako osłona termiczna.

Gładka, odporna na ciepło płyta powinna mieć grubość od 3 mm do 6 mm.

Flanela wełniana ma gramaturę około 260 g/m². Z dwóch warstw tego materiału powstaje podkładka o grubości około 3 mm. Podobne gładkie tkaniny wełniane lub filc można wykorzystać do wykonania podkładki o grubości około 3 mm.

Ponadto w badaniach wykorzystuje się niebarwioną, niebieloną i niemerceryzowaną tkaninę bawełnianą o gramaturze od 100 do 130 g/m2 i gładkiej powierzchni, a także tkaninę bawełnianą o wymiarach 10 cm x 4 cm.

Jeśli badany materiał tekstylny jest tkaniną, używa się próbki o wymiarach 10 cm x 4 cm. Jeśli badany materiał tekstylny jest przędzą, wytwarza się ją i używa się kawałka o wymiarach 10 cm x 4 cm lub ciasno owija się ją cienkim kawałkiem materiału obojętnego o wymiarach 10 cm x 4 cm, tworząc warstwę o grubości przędzy. Jeśli badany materiał tekstylny jest luźnym włóknem, jest on karbowany do warstwy o wymiarach 10 cm x 4 cm, ściskany, a prześcieradło jest przyszywane do sąsiedniego kawałka tkaniny bawełnianej w celu podtrzymania włókien.

Podczas przeprowadzania testu stosuje się następujące temperatury: 110°C plus/minus 2°C, 150°C plus/minus 2°C lub 200°C plus/minus 2°C. W razie potrzeby można zastosować inne temperatury, pod warunkiem że zostaną one wyraźnie określone w raporcie z testu.

Próbki materiałów poddane procesowi ogrzewania lub suszenia należy przed badaniem kondycjonować w standardowych warunkach umiarkowanych obowiązujących przy testowaniu tekstyliów, tj. przy wilgotności względnej 65% plus/minus 2% i temperaturze 20 stopni plus/minus 2 stopni Celsjusza.

Dolna płyta urządzenia grzewczego, niezależnie czy jest ogrzewana czy nie, pokryta jest odporną na ciepło płytą, flanelą wełnianą i suchą, niebarwioną tkaniną bawełnianą.

W procesie prasowania na sucho suchą próbkę umieszcza się na bawełnianej tkaninie, przykrytej wełnianą flanelą. Górna płyta urządzenia grzewczego jest opuszczana, a próbka jest utrzymywana w określonej temperaturze prasowania przez 15 sekund.

W prasowaniu na mokro suchą próbkę umieszcza się na bawełnianej tkaninie pokrywającej wełnianą flanelę. Kawałek flaneli bawełnianej o wymiarach 10 cm x 4 cm moczy się w wodzie destylowanej i wyciska lub usuwa, aby zachować jego masę. Mokrą próbkę umieszcza się na suchej próbce. Górna płyta urządzenia grzewczego jest opuszczana, a próbka jest utrzymywana w określonej temperaturze prasowania przez 15 sekund.

W procesie prasowania na mokro próbkę i kawałek bawełnianej tkaniny o wymiarach 10 cm x 4 cm zanurza się w wodzie destylowanej, a następnie wyciska lub usuwa, aby zachować ich własną masę. Mokrą próbkę umieszcza się na suchej bawełnianej tkaninie, przykrytej wełnianą flanelą, a następnie kładzie się na niej mokrą tkaninę. Górną płytę urządzenia grzewczego opuszcza się, a próbkę utrzymuje się w określonej temperaturze prasowania przez 15 sekund.

Zmianę koloru próbki ocenia się natychmiast za pomocą odpowiedniej skali szarości, a ponowną ocenę przeprowadza się po 4 godzinach kondycjonowania próbki w standardowej atmosferze stosowanej w testach tekstyliów.

Zaplamienie przylegającej tkaniny bawełnianej ocenia się za pomocą odpowiedniej skali szarości. Do oceny bierze się pod uwagę stronę tkaniny bawełnianej, która jest bardziej zaplamiona.

Nasza organizacja, która od lat wspiera firmy z różnych sektorów, oferując szeroki zakres usług testowania, pomiaru, analizy i oceny, dysponuje silnym zespołem pracowników, którzy uważnie śledzą światowe osiągnięcia naukowe i technologiczne oraz stale się rozwijają. W tym kontekście świadczymy również usługi testowania zgodnie z normą EN ISO 105-X11 Tekstylia – Badania trwałości kolorów – Część XI1: Trwałość kolorów po prasowaniu na gorąco.