EN ISO 2060 Tekstylia – Przędza z nawojów – Oznaczanie gęstości liniowej (masy na jednostkę długości) metodą motka

Norma „EN ISO 2060 Tekstylia – Przędza z nawojów – Wyznaczanie gęstości liniowej (masy na jednostkę długości) metodą motka”, która ma swoją podstawę w normie europejskiej i została następnie opublikowana przez Międzynarodową Organizację Normalizacyjną (ISO), opisuje metodę wyznaczania gęstości liniowej wszystkich rodzajów przędzy w formie opakowanej, z wyjątkiem przędz, które mogą być przedmiotem osobnej normy międzynarodowej.

Niniejsza norma obejmuje siedem opcjonalnych procedur opartych na różnych metodach kondycjonowania i przygotowania. Ponieważ różne procedury nie dają tych samych wartości, kluczowe jest, aby zastosowana procedura była akceptowana przez wszystkie strony zainteresowane wynikami badań.

Chociaż metoda ta została opracowana wyłącznie do określania masy przędzy na jednostkę długości, często preferowane jest łączenie tego pomiaru z badaniami wytrzymałościowymi i komercyjnymi badaniami masy. W takich przypadkach, jeśli stosowane są długości motków inne niż podane, zastosowana długość i wszelkie konkretne korekty oparte na tych długościach podlegają uzgodnieniom między stronami.

Tę metodę można zastosować do:

• Przędze pojedyncze (przędne, monofilamentowe lub wielowłóknowe)
• Przędze składane (składane)
• Przędze kablowe

Na potrzeby niniejszego standardu mają zastosowanie następujące terminy i definicje:

• Gęstość liniowa: masa na jednostkę długości przędzy.
• Komercyjny odzysk wilgoci: Arbitralna wartość oficjalnie przyjęta jako odzysk wilgoci, która ma być wykorzystywana przy obliczaniu masy po wysuszeniu w piecu i gęstości liniowej lub handlowej lub prawnej masy przesyłki lub partii (przesyłki) danego materiału tekstylnego.
• Rabat handlowy: Arbitralna wartość oficjalnie przyjęta do stosowania w przypadku masy wysuszonej w piecu przy obliczaniu gęstości liniowej lub masy handlowej lub prawnej jakiejkolwiek przesyłki lub dostawy materiału tekstylnego, równa odzyskanej wilgoci handlowej powiększonej o zatwierdzony rabat za wykończenie.
• Równowaga wilgotnościowa do badań: Materiał tekstylny znajduje się w równowadze wilgotnościowej z atmosferą otoczenia, gdy nie wymienia z nią wody. Jego masa pozostaje stała, dopóki badanie jest przeprowadzane w niezmiennej atmosferze. Równowagę wilgotnościową do celów badawczych osiąga się poprzez absorpcję, zaczynając od stosunkowo niskiej zawartości wilgoci. Równowagę wilgotnościową do badań uważa się za osiągniętą, gdy szybkość przyrostu masy próbki lub okazu w wyniku absorpcji wilgoci nie przekracza szybkości przewidywanej dla badanego materiału.
• Masa bez wilgoci:
  • Jest to stała masa próbki uzyskana przez suszenie materiału w suchym powietrzu w temperaturze 105 stopni plus/minus 3 stopnie.
  • Ilość suchej masy obliczona przez niezależne określenie zawartości wilgoci, np. przez destylację z niemieszającym się rozpuszczalnikiem lub miareczkowanie odczynnikiem Karla Fischera.
• Masa sucha w piecu: Stała masa próbki uzyskana w wyniku suszenia w piecu w określonych warunkach temperatury i wilgotności. Najczęściej stosowane warunki to temperatura 105°C plus/minus 3°C i wilgotność względna powietrza 65% w temperaturze 20°C. W tych warunkach próbki nie będą pozbawione wilgoci.
• Opakowanie przędzy: Odcinki przędzy w formie nadającej się do użytku, obsługi, przechowywania lub wysyłki. Opakowanie może być niepodparte, takie jak kłębki, motki lub krążki, lub podparte, takie jak szpulki, kopytka, stożki, szpulki, szpulki, rurki lub belki.
• Motek próbny, motek liczący: Mały motek przędzy o określonej długości, używany w tej normie do określania gęstości liniowej lub obciążenia zrywającego, lub obu tych parametrów.

Zasadniczo gęstość liniową oblicza się na podstawie długości i masy odpowiednich próbek. Próbki o odpowiedniej długości przygotowuje się poprzez nawijanie motków testowych do zliczania przędzy w określonych warunkach z odpowiednio kondycjonowanych próbek po odpowiednim kondycjonowaniu wstępnym w formie motków. W praktyce masę motków określa się w różnych warunkach określonych w niniejszej normie. Po osiągnięciu porozumienia można zastosować dowolną z poniższych opcji podanych w niniejszej normie.

• W przypadku niepranej przędzy:
  • Opcja 1: Masa kondycjonowanej przędzy w równowadze ze standardową atmosferą do badań
  • Opcja 2: Masa przędzy suszona w piecu
  • Opcja 3: Masa przędzy suszonej w piecu plus komercyjny odzysk wilgoci
• W przypadku przędzy pranej:
  • Opcja 4: Masa przędzy pranej w równowadze ze standardową atmosferą do badań
  • Opcja 5: Masa przędzy suszona w piecu
  • Opcja 6: Masa przędzy suszonej w piecu plus komercyjny odzysk wilgoci
  • Opcja 7: Masa przędzy suszonej w piecu plus komercyjny odzysk wilgoci

Warunki wstępnego przygotowania, kondycjonowania i testowania muszą być zgodne z normą ISO 139. Powietrze o temperaturze 20°C i wilgotności względnej 65% ma prężność pary wodnej 1515 Pa, a po podgrzaniu do temperatury 47°C z marginesem ± 3°C powstaje atmosfera o wilgotności względnej od 12,3% do 16,7%. Powietrze o maksymalnej temperaturze 22°C i wilgotności względnej 67% ma prężność pary wodnej 1770 Pa, a po podgrzaniu do temperatury 44°C–50°C wytwarza wilgotność w zakresie od 14,3% do 19,4%. Wszelkie odstępstwa od standardowej atmosfery wstępnego przygotowania muszą zostać uzgodnione przez strony zaangażowane w test, a zastosowana temperatura i wilgotność muszą zostać podane w raporcie z testu.

Pobieranie próbek powinno odbywać się jedną z następujących metod:

• Zgodnie z instrukcjami podanymi w specyfikacji materiałowej
• Jeżeli specyfikacja materiału nie obejmuje instrukcji pobierania próbek, należy postępować zgodnie z procedurami zatwierdzonymi przez ISO dla wyrobów tekstylnych.
• Zgodnie z metodą podaną w załączniku do normy (Załącznik B).

Należy pobrać próbkę zbiorczą jako reprezentatywną dla partii (dostawy) podlegającej badaniu.

Z każdego opakowania z próbką laboratoryjną należy nawinąć jeden motek. Motki powinny być wystarczająco długie, aby wystarczyło na wszystkie wymagane testy. Podczas nawijania motków, przędzę należy nawijać od końca opakowania, jeśli jest to standardowa metoda użytkowania; w przeciwnym razie przędzę należy nawijać od boku opakowania. Aby zapobiec uszkodzeniom, należy wyrzucić kilka metrów przędzy z początku i końca opakowania.

Wstępne kondycjonowanie i kondycjonowanie laboratoryjnych pasm próbek musi być przeprowadzone zgodnie z niniejszą normą. Laboratorium musi wstępnie kondycjonować pasma próbek, wystawiając je na działanie swobodnego przepływu powietrza przez co najmniej 4 godziny w atmosferze określonej dla wstępnego kondycjonowania. Próbek nie należy suszyć w suszarce podczas wstępnego kondycjonowania.

Po wstępnym przygotowaniu pasm próbek w laboratorium należy doprowadzić je do stanu równowagi wilgotnościowej w celu przeprowadzenia badań, wystawiając je na działanie standardowej atmosfery odpowiedniej do badań, aż do momentu, w którym nie nastąpi postępująca zmiana masy o więcej niż 0,1 procenta przez 24 godziny lub w kolejnych ekspozycjach trwających co najmniej 30 minut.

Nasza organizacja, która od lat wspiera przedsiębiorstwa z wszystkich sektorów, oferując szeroki zakres usług testowania, pomiarów, analiz i ewaluacji, może pochwalić się silnym zespołem pracowników, którzy uważnie śledzą światowe osiągnięcia nauki i technologii oraz stale się rozwijają. W tym kontekście oferujemy również usługi testowania zgodne z normą EN ISO 2060 Tekstylia – Przędza z nawojów – Oznaczanie gęstości liniowej (masy na jednostkę długości) metodą Hanka.