
Bir Avrupa standardı olan “EN 15812 Su yalıtımı için polimer modifiye bitümlü kalın kaplamalar - Çatlak köprüleme kabiliyetinin belirlenmesi” su yalıtımı için polimer modifiye bitümlü kalın kaplamaların çatlak köprüleme özelliklerini belirlemek için iki yöntem açıklanmaktadır: Yöntem A ve Yöntem B. Her iki test yöntemi eşit olarak uygulanabilir.

Bu standardın amaçları doğrultusunda, EN 15814 standardında verilen terimler ve tanımlar geçerlidir. Ayrıca çatlak köprüleme kabiliyeti, bir ürünün belirli koşullar altında ve hasar görmeden bir çatlağı köprüleme kabiliyetini ifade eder.
Prensip olarak alt tabaka kaplandıktan sonra, alt tabakada nominal bir çatlak noktasında belirgin bir çatlak oluşturulur. Uygulanan bitüm kaplama bu çatlağın üzerine gerilir. Bitüm kaplamaya mekanik gerilim uygulanır. Çatlak genişliği, belirlenen hızla sürekli olarak genişletilir. Bitüm kaplamada bir hasar oluştuğunda veya gerekli çatlak genişliğine ulaşıldığında ölçüm tamamlanır. Gerekli çatlak genişliği 24 saat boyunca sabit tutulur. Bu sürenin sonunda görsel bir değerlendirme yapılır. Çatlak köprüleme özellikleri belirli bir sıcaklıkta belirlenir.
Bu standarda göre iki farklı test yöntemi uygulanabilir:
Bu testlerde kullanılan test cihazı, çatlakların hareketinin belirtilen sınırlar arasında olmasını ve ölçüm sırasında çatlağın kaymasının (yatay ve dikey hareket) önlenmesini sağlamalıdır. Çatlak köprüleme özelliklerinin belirleneceği sıcaklığı (normalde 4 derece) korumak için bir cihazla birlikte sağlanmalıdır. Test sıcaklığının toleransı artı/eksi 1 derece olmalıdır.
Numune hazırlama işlemi üretici firma talimatlarına uygun olarak yapılmalıdır. Genellikle hazırlama işlemi oda sıcaklığında gerçekleştirilir. Testlerde en az 2 test örneği kullanılır.
Yöntem A uygulanırken, test parçası 300 mm x 200 mm x 40 mm ölçülerinde betonarme bir levhadır. Beton levhalar, EN 1766 standardına uygun üretilir ve depolanır ve maksimum agrega boyutu 8 mm’dir. Beton levhanın yüzeyi, yapışmayı etkileyebilecek maddelerden arındırılmış olmalıdır. EN 1766 standardına göre kürleme işleminden sonra beton levhalar, kaplanmadan önce ISO 554 standardına göre 23 derece artı/eksi 2 derece normal iklimde ve yüzde 50 artı/eksi yüzde 5 bağıl nem ortamında en az 7 gün depolanmalıdır.
Beton levhalar, levhanın tüm uzunluğu boyunca 150 mm genişliğinde olacak şekilde üreticinin talimatlarına göre kaplanmalıdır. Levha yüzeyinin uzun kenarlarındaki kenarlara, çatlak köprüleme testi sırasında çatlakları tespit etmek için 25 mm genişliğinde bir şerit kaplanmamıştır. Test parçaları, üreticinin talimatlarına uygun bir iklimde (normalde 23 derece artı/eksi 2 derece ve yüzde 50 artı/eksi yüzde 5 bağıl nemde) kürlenir ve depolanır. Islak tabakanın kalınlığı, kurutma işleminden sonra izin verilen yüzde 10 toleransla istenen kuru tabaka kalınlığına ulaşılacak şekilde uygulanmalıdır. Kuru tabaka kalınlığı mümkün olan en düşük kalınlıkta olmalı, ancak en az 3 mm olmalıdır. Belirtilen kuru tabaka kalınlığını sağlamak için, ıslak kaplama uygun yükseklikte bir çerçeve veya mastar yardımıyla düzeltilmelidir.
Test numuneleri daha sonra 28 gün boyunca normalde 23 derece artı/eksi 2 derece normal iklimde ve yüzde 50 artı/eksi yüzde 2 bağıl nemde şartlandırılır. Daha sonra test numuneleri, testten önce 12 saat boyunca 4 derece artı/eksi 1 K’de şartlandırılır.
Yırtılma köprüsü, EN 1062-7 standardında gösterilen yük düzenlemesine göre 4 derece artı/eksi 1 K sıcaklıkta, mesafe veya deformasyon kontrollü bir bükme çekme makinesinde test edilir. Daha sonra, gereksinime göre 0,1 mm/dakika hızla ve gerekli çatlak genişliğine ulaşılana kadar test başlatılabilir. 2 mm’lik çatlak genişliği, levhanın her iki tarafına sabitlenmiş ölçüm cihazları veya sensörler kullanılarak kontrol edilmelidir.
Yöntem B uygulanırken, test parçası 150 mm x 150 mm x 40 mm boyutlarında bir beton levhadır. Beton levhalar, EN 1766 standardına göre, şu özelliklere sahip bir test betonu kullanılarak üretilir:
Beton levhaların yüzeyi, yapışmayı etkileyebilecek maddelerden arındırılmış olmalıdır. EN 1766 standardına göre depolama sonrasında beton levhalar, kaplanmadan önce en az 7 gün boyunca 23 derece artı/eksi 2 derece normal iklimde ve yüzde 50 artı/eksi yüzde 2 bağıl nemde depolanmalıdır.
Beton levhalar 120 mm x 120 mm’lik bir alana kaplanır. Islak tabaka kalınlığı, kurutma işleminden sonra izin verilen yüzde 10 toleransla istenen kuru tabaka kalınlığına ulaşacak şekilde uygulanmalıdır. Kuru tabaka kalınlığı, mümkün olan en düşük kalınlıkta, ancak en az 3 mm olmalıdır. Belirlenen kuru tabaka kalınlığını sağlamak için, ıslak kaplama, uygun yükseklikte bir çerçeve veya mastar yardımıyla düzleştirilmelidir.
Daha sonra test numuneleri 28 gün boyunca 23 derece artı/eksi 2 derecelik bir iklimde ve yüzde 50 artı/eksi yüzde 5’lik bir bağıl nemde şartlandırılır. Daha sonra test numuneleri, testten önce 12 saat boyunca 4 derece artı/eksi 1 derecede şartlandırılır.
Her iki paslanmaz çelik de betondan temizlenmek üzere çıkarılır ve borulara geri yerleştirilir. Döşemenin dışında, doğru konumda kalmaları için örneğin bir parça kauçukla sabitlenirler.
Yıllardır çok geniş bir yelpazede gerçekleştirdiği test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları ile her sektörden işletmelere destek olmaya çalışan kuruluşumuz, bilim ve teknoloji alanında dünyada yaşanan gelişmeleri yakından takip eden ve sürekli kendini geliştiren güçlü bir çalışan kadrosuna sahiptir. Bu çerçevede işletmelere “EN 15812 Su yalıtımı için polimer modifiye bitümlü kalın kaplamalar - Çatlak köprüleme kabiliyetinin belirlenmesi” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.
