EN 1745 Duvarcılık ve Duvarcılık Ürünleri - Termal Özellikleri Belirleme Yöntemleri

Bir Avrupa standardı olan “EN 1745 Duvarcılık ve duvarcılık ürünleri - Termal özellikleri belirleme yöntemleri” standardında, duvarcılık ürünleri ve duvarcılığın kuru ve tasarım termal iletkenliği ve termal direnç değerlerinin belirlenmesine yönelik yöntemleri açıklanmaktadır.

Bu standardın amaçları doğrultusunda, EN ISO 7345 standardında verilen terimler ve tanımlar yanı sıra şu tanımlar geçerlidir:

• Duvarcılık, belirli bir desende döşenen ve duvarcılık harcıyla birleştirilen duvarcılık birimlerinin birleşimini ifade eder.
• Duvarcılık ürünü, duvarcılık birimleri, duvarcılık harçları, sıva ve sıvama harçlarını ifade eder.
• Katı duvarcılık birimi, tutma delikleri, oluklar gibi dış girintiler dışında delik içermeyen duvarcılık birimidir.
• Oluşturulmuş boşluklara sahip duvarcılık birimi, kasıtlı olarak oluşturulmuş boşluk sistemine sahip duvarcılık birimidir.
• Kompozit duvarcılık birimi, ek malzeme içeren duvarcılık birimidir.
• Termal değer, termal iletkenlik veya termal direnç için kullanılan genel terimdir.
• Kuru hal, ilgili standartlarda belirtilen koşullar altında kurutulduktan sonraki hali ifade eder.
• Kuru haldeki termal değer, tasarım termal değerlerinin hesaplanması için bir temel olarak bu standarda göre belirlenen kuru haldeki bir yapı malzemesi veya ürününün termal özelliğinin değeridir. Kuru termal değer, termal iletkenlik veya termal direnç olarak ifade edilebilir.
• Tasarım termal değeri, bir yapı malzemesinin veya ürününün, bir yapı bileşenine veya binaya dahil edildiğinde, o malzemenin veya ürünün performansının tipik olarak değerlendirilebileceği belirli dış ve iç koşullar altındaki termal özelliğinin değeri ifade eder.

Bu standart, şu duvarcılık birimi türlerini kapsar:

• Katı duvarcılık birimleri
• Oluşturulmuş boşluklara sahip duvarcılık birimleri
• Kompozit duvarcılık birimleri

Bu standartta, katı duvarcılık birimlerinin ve harcın kuru termal iletkenliğinin belirlenmesi ve oluşturulmuş boşluklara sahip duvarcılık birimlerinin ve kompozit duvarcılık birimlerinin eşdeğer kuru termal iletkenliğinin belirlenmesi için yöntemler açıklanmaktadır. Duvarcılık birimlerinin ve duvarcılığın tasarım termal değerlerinin belirlenmesi için prosedürler de açıklanmaktadır. Farklı yöntemler standart içinde verilen “Duvar birimlerinin ve duvar örgüsünün termal özelliklerinin belirlenmesi” başlıklı tabloda gösterilmiştir.

Kuru haldeki değer, bir duvarcılık malzemesinin, duvarcılık biriminin veya duvarcılığın bir karakteristiğidir. Termal değerlerin belirlenmesi tablolaştırılmış verilere, ölçümlere, hesaplamalara veya bunların bir kombinasyonuna dayanabilir.

Tasarım termal değerleri, bu standartta verilen prosedürlere göre, amaçlanan uygulamaya, çevresel ve iklim koşullarına göre, bu belirlemenin amacı göz önünde bulundurularak belirlenebilir. Örneğin,

• Enerji tüketimi
• Isıtma ve soğutma ekipmanlarının tasarımı
• Yüzey sıcaklığının belirlenmesi
• Ulusal bina yönetmeliklerine uygunluk
• Binalardaki sabit olmayan termal koşulların dikkate alınması

EN 1745 standardı, bina yapımında kullanılan duvarcılık malzemelerinin termal performansını belirlemek için kritik yönergeler sağladığı için gerekli görülmektedir. Bu standardın önemli olmasının başlıca nedenleri şunlardır:

• Doğru termal hesaplamaları sağlar: Bu standart, şunları hesaplamak veya elde etmek için yöntemler belirtir:
  • Beyan edilen ve tasarım termal iletkenlik değerleri
  • Duvar örgüsü birimlerinin, harçların ve birleştirilmiş duvarların termal direnci

Bu, tasarımcıların termal modelleme ve bina enerji değerlendirmelerinde tutarlı ve güvenilir veriler kullanmasını sağlar.

• Enerji verimliliği yönetmeliklerini destekler: Modern binalar, AB binaların enerji performansı direktifi (EPBD) gibi enerji performansı yönetmeliklerine uymalıdır. Bu standart şunlara yardımcı olur:
  • Duvarların U değerlerini hesaplamak (U değerleri ısı geçirgenlik değerleri olarak da bilinir ve duvar, çatı, pencere veya zemin gibi bir yapı elemanının ısıyı ne kadar iyi ilettiğini ölçer. U değeri, bir yapıdaki ısı transfer oranının, yapıdaki sıcaklık farkına bölünmesiyle elde edilen değerdir).
  • Ulusal ve Avrupa termal gerekliliklerine uyumu göstermek
• Malzeme seçimini iyileştirir: Üretici firmalar ve tasarımcılar EN 1745 standardını şunlar için kullanır:
  • Farklı duvarcılık ürünlerinin termal verimliliğini karşılaştırmak
  • Bina yalıtımını iyileştirmek ve enerji kaybını azaltmak için doğru malzemeleri seçmek
• Avrupa genelinde standardizasyonu teşvik eder: Bu standart ortak bir yöntem kullanarak:
  • Tüm AB ülkeleri ve endüstri paydaşları aynı teknik dili konuşur
  • Bu, ticareti, bina sertifikasyonu ve sınır ötesi projeleri kolaylaştırır
• Nem ve kullanım koşullarını dahil eder: Bu standart şunları hesaba katar: nem içeriği, kurulum koşulları ve yaşlanma etkileri. Bu faktörler, malzemelerin gerçek dünya koşullarındaki gerçek termal performansını etkiler.

Kısaca EN 1745 standardı, duvar işçiliğinin termal özelliklerinin nasıl değerlendirileceğini standartlaştırdığı, enerji açısından verimli bina tasarımı, düzenlemelere uygunluk ve inşaat malzemelerinin etkili kullanımını sağladığı için gereklidir.

EN 1745 standardının kendisi test yöntemlerini ayrıntılı olarak tanımlamaz, bunun yerine diğer EN ve ISO standartları test yöntemlerine atıfta bulunur. EN 1745 kapsamında kullanılan veya referans alınan başlıca test yöntemleri şunları içerir:

• Isıl iletkenlik testi: EN 1745 standardı, genellikle korumalı sıcak plaka veya ısı akış ölçer cihazı kullanılarak termal iletkenlik için laboratuvar test yöntemlerine dayanır. Örneğin,
  • EN 12667 Yapı malzemeleri ve ürünlerinin termal performansı - Korumalı sıcak plaka ve ısı akış ölçer yöntemleriyle termal direncin belirlenmesi - Yüksek ve orta termal dirence sahip ürünler
  • EN 12939 Yapı malzemeleri ve ürünlerinin termal performansı - Korumalı sıcak plaka ve ısı akış ölçer yöntemleriyle termal direncin belirlenmesi - Yüksek ve orta termal dirence sahip kalın ürünler
  • ISO 8302 Isı yalıtımı - Sabit durum ısıl direncinin ve ilgili özelliklerin belirlenmesi - Korumalı sıcak plaka aparatı
  • ISO 8301 Isı yalıtımı - Sabit durum ısıl direncinin ve ilgili özelliklerin belirlenmesi - Isı akış ölçer aparatı
• Nem içeriği dikkate alınması: EN 1745 standardındaki termal iletkenlik, duvarın nem durumuna bağlı olarak ayarlanır. Belirli bir nem ölçümü yöntemi belirtmese de ilgili standartlar şunları içerir:
  • ISO 12570 Yapı malzemeleri ve ürünlerinin higrotermal performansı - Yüksek sıcaklıkta kurutma yoluyla nem içeriğinin belirlenmesi
• Yoğunluk belirlenmesi: Duvar işçiliğinin ısıl iletkenliği genellikle malzemenin yığın yoğunluğuyla ilişkilidir. EN 1745 standardı, şunu kullanarak yoğunluk gruplarına dayalı enterpolasyon veya sınıflandırmaya izin verir:
  • EN 772-13 Duvar birimleri için test yöntemleri - Bölüm 13: Duvar birimlerinin net ve brüt kuru yoğunluğunun belirlenmesi (doğal taş hariç)
• Beyan edilen ve tasarım değerleri: EN 1745 standardı, aşağıdakileri şunları dikkate alarak beyan edilen değerleri (laboratuvar testlerinden veya üretici verilerinden) tasarım değerlerine dönüştürmek için dönüştürme faktörleri ve rehberlik sağlar:
  • Nem koşulları (kuru, ortalama, doymuş)
  • Duvar birimi türü (kil, beton, otoklavlanmış gazbeton, taş)
  • Harç türü ve derz konfigürasyonu
• Tablolanmış değerlerin kullanımı: EN 1745 standardı ayrıca, tarihsel testlere ve ulusal araştırmalara dayalı olarak farklı tipteki duvar birimleri ve harçlar için tablolanmış ısı iletkenlik değerleri içerir. Bu değerler, belirli bir test verisi mevcut olmadığında kullanılabilir.

Yıllardır çok geniş bir yelpazede gerçekleştirdiği test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları ile her sektörden işletmelere destek olmaya çalışan kuruluşumuz, bilim ve teknoloji alanında dünyada yaşanan gelişmeleri yakından takip eden ve sürekli kendini geliştiren güçlü bir çalışan kadrosuna sahiptir. Bu çerçevede işletmelere “EN 1745 Duvarcılık ve duvarcılık ürünleri - Termal özellikleri belirleme yöntemleri” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.