EN ISO 24346 Esnek Zemin Kaplamaları - Genel Kalınlığın Belirlenmesi

Bir Avrupa standardı olan ve arkasından Uluslararası Standartlar Teşkilatı (ISO) tarafından yayınlanan “EN ISO 24346 Esnek zemin kaplamaları - Genel kalınlığın belirlenmesi” standardında, esnek zemin kaplamalarının genel kalınlığının belirlenmesine yönelik bir yöntem açıklanmaktadır.

Bu standardın amaçları doğrultusunda toplam kalınlık, belirli bir yük altında esnek bir zemin kaplamasının yerleştirildiği iki paralel levha arasındaki dikey mesafeyi ifade eder.

Prensip olarak test parçası iki paralel levha arasına yerleştirilir ve levhalar arasındaki mesafe ölçülür, temas basıncı deney parçasının yapısına göre ayarlanır.

Bu testlerde kullanılan ekipman şunları içerir:

• Hareketli dairesel üst plaka: Çeşitli tipteki esnek döşeme kaplama yapıları için, üst plakanın çapı, uygulanan kütle, alan ve basınç tabloya uygun olmalıdır.
• Sabit alt plaka: En az üst plakanın boyutuna eşit ve en az 15 cm2 olmalıdır.
• Kadran göstergesi: Plakalar arasındaki mesafeyi 0,01 mm hassasiyetle ölçmek için kullanılır.
• Ağırlıklı halka veya at nalı (500 g): Numunenin çevresini sabit alt plakaya eşit şekilde düz tutmak için kullanılır.

Testler için sac malzemede, bir rulodan, her iki ucundan veya iki rulonun başlangıcından birer adet olmak üzere iki temsili numune alınır. Her numuneden, numunenin tüm genişliği boyunca en az 100 mm’lik bir test parçası kesilir. Karo malzemede, kartondan test parçası olarak beş karo seçilir ve bunları 50 mm x 100 mm boyutlarında uygun şekilde kesilir. Numune bir karo paketi veya kartonundan oluşuyorsa, ilk ve son karoların test parçası olarak kullanılmadığından emin olmak gerekir.

Numuneler en az 24 saat boyunca 23 derece artı/eksi 2 derece sıcaklık ve yüzde 50 artı/eksi yüzde 5 bağıl nem ortamında koşullandırılır ve aynı ortamda test edilir.

Test prosedürü şu adımlardan oluşur:

• Hazırlık aşamasında test cihazının düz olduğundan emin olmak gerekir.
• Ölçülecek test numunesi türü için standart içinde verilen “Plaka ve kuvvet ayarları” başlıklı tabloya göre uygun üst plaka ve uygulanacak kuvvet seçilir. Baskı ayağı ve plakaların temiz olduğundan emin olmak gerekir.
• Baskı ayağı alt plakaya (örs) dayanarak kadran göstergesi sıfıra ayarlanır.
• Ölçüm cihazının kalibrasyonu, ölçülen kalınlığa uygun bilinen kalınlıktaki ölçüm blokları veya takoz stoğu vasıtasıyla doğrulanmalıdır.
• Kalınlık tayini aşamasında numune, aşınma yüzeyi yukarı bakacak şekilde örse düz bir şekilde temas edecek şekilde sabit alt plakaya (örs) yerleştirilir. Ağırlıklı halka veya at nalı, baskı ayağının ortasına yerleştirilir. Baskı ayağını numunenin yüzeyine temas edene kadar yavaşça indirilir.
• Köpük tabakalı malzemeleri ölçerken, mümkünse baskı ayağından önemli ölçüde daha büyük ve numunenin herhangi bir kenarından en az 20 mm uzaklıkta, kabartmasız düz bir alan seçilir. Baskı ayağı kaldırılır ve test numunesi yerleştirilir.
• Yüklenen plakanın uygulanmasından 5 saniye sonra kalınlığı okunur. Kalınlık en yakın 0,001 mm’ye veya kullanılan cihazın ölçüm sınırlarına kadar okunur. Tüm ölçümler numunenin herhangi bir kenarından en az 20 mm uzakta yapılır.
• Aksi belirtilmedikçe, her numunede rastgele seçilen yerlerde toplam beş ölçüm yapılır.
• Her test numunesi için ölçülen değerler en yakın 0,01 mm’ye kadar kaydedilir.
• Ortalama kalınlık değeri hesaplanır ve sonuç 0,01 mm’ye kadar ifade edilir. Şartname gerektiriyorsa, minimum ve maksimum ölçümler bildirilir.

Test raporu şu bilgileri içermelidir:

• Testlerin bu uluslararası standarda uygun olarak gerçekleştirildiğine dair bir ifade
• Tip, kaynak, renk ve üreticinin referans numaraları dahil olmak üzere her numunenin tam tanımı
• Numunenin önceki geçmişi
• Testin gerçekleştirildiği kesin test atmosferi (sıcaklık ve bağıl nem)
• Sonuçları etkilemiş olabilecek bu standarttan herhangi bir sapma
• Test numunesinin kalınlığı (bu, en yakın 0,01 mm’ye kadar hesaplanan genel kalınlığın ortalama değeri olmalıdır)
• Gerekirse minimum ve maksimum kalınlıklar.

EN ISO 24346 standardı, elastik, tekstil ve laminat zemin kaplamalarının kalınlığını belirlemek için tutarlı ve güvenilir bir yöntem sağladığı için önemli görülmektedir. Bu standart genel olarak, vinil veya kauçuk gibi esnek zemin kaplamaları, halı karoları gibi tekstil zemin kaplamaları ve laminant zemin kaplamaları gibi çeşitli zemin kaplamalarının toplam kalınlığını ölçmek için kullanılan bir yöntem içerir. Bu standardın önemli olmasının başlıca nedenleri şunlardır:

• Kalite güvencesi: Bu standart, zemin kaplamalarının tasarım özelliklerine uygun olmasını sağlar. Ürün kalınlığı ile ilgili üretici firma iddialarının doğrulanmasına yardımcı olur.
• Performans değerlendirmesi: Kalınlık, şunlar gibi kritik performans özelliklerini etkiler:
  • Dayanıklılık
  • Akustik yalıtım
  • Termal performans
  • Ayak altı konforu
• Karşılaştırılabilirlik: Farklı üretici firmaların ürünlerini karşılaştırmak için standart bir yol sağlar.
• Yasal düzenlemelere uygunluk: Bu standart, yapı yönetmelikleri, sektör düzenlemeleri veya sertifikalar (örneğin Avrupa’da CE işareti) için gereklidir. Sözleşme şartnamelerinde veya tedarik belgelerinde kullanılır.
• Üretimde tutarlılık: Bu standart, üreticilere üretim sırasında kalite kontrolünde rehberlik eder. Tedarikçiler ve alıcılar arasında ürün boyutları konusunda yaşanan anlaşmazlıkları azaltır.

Örneğin, yoğun trafiğe sahip ticari bir alan için vinil karo seçen bir işletme, karoların montaj standartlarını karşılarken aşınmaya dayanacak kadar kalın olduğundan emin olmak için EN ISO 24346 standardı ile uyumlu ölçümleri kullanır. Bu standart, ürünün beklenen performansı gösterdiğinden emin olmaya yardımcı olur.

Yıllardır çok geniş bir yelpazede gerçekleştirdiği test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları ile her sektörden işletmelere destek olmaya çalışan kuruluşumuz, bilim ve teknoloji alanında dünyada yaşanan gelişmeleri yakından takip eden ve sürekli kendini geliştiren güçlü bir çalışan kadrosuna sahiptir. Bu çerçevede işletmelere “EN ISO 24346 Esnek zemin kaplamaları - Genel kalınlığın belirlenmesi” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.