EN 15824 Organik Bağlayıcı Esaslı Dış Cephe Sıvaları ve İç Sıvalar için Teknik Özellikler

Bir Avrupa standardı olan “EN 15824 Organik bağlayıcı esaslı dış cephe sıvaları ve iç sıvalar için teknik özellikler” standardı, duvar, kolon, bölme ve tavanlarda dış veya iç kaplama olarak kullanılan organik bağlayıcılara dayalı fabrika yapımı sıva ve alçılara uygulanır. Ürünler macun formunda, kullanıma hazır veya toz formunda üretilir. Bu standart ayrıca silikatlar, silanlar, siloksanlar ve silikonlar gibi inorganik bağlayıcılar içeren sıva ve alçılara da uygulanır. Sıva ve alçılar, dokulu veya dokusuz olarak yapının son yüzeyini oluşturabilir veya sonraki dekoratif işlemler için yeterince pürüzsüz bir alt tabaka sağlayabilir.

Bu standart, tanımları ve nihai performans gerekliliklerini içerir. Sıva ve alçıları belirtmek için ilgili karakteristik kategorileri içerir. Bu standart, ürünün bu standarda göre performans sürekliliğinin değerlendirilmesini ve doğrulanmasını sağlar. Bu standart kapsamındaki ürünler için işaretleme gerekliliği de buna dahildir.

Bu Avrupa standardı, EN 1062-1 ve EN 13300 standartlarına göre kaplama malzemeleri ve kaplama sistemleri için geçerli değildir. Bu standart, sıva ve alçıların tasarımı ve uygulaması için öneriler içermez. Ancak bu standart, uygulama yönetmelikleri ve işlerin yürütülmesine ilişkin ulusal şartnamelerle birlikte sıva ve alçıların tanımlanması için kullanılabilir.

Organik bağlayıcılara dayalı dış cephe sıvaları ve iç sıvaların özellikleri, öncelikle kullanılan bağlayıcıların türü veya türleri ve ilgili oranları tarafından belirlenir. Organik sıvalar ve iç sıvalar şunlara göre tanımlanabilir:

• Ana aktif bağlayıcıların kimyasal ve fiziksel yapısı ve bir veya daha fazla kat uygulanarak yüzey kaplamasının nihai özelliklerini belirleyen çözünme, dispersiyon veya toz hali
• Agrega dağılımı ve uygulama tekniği ile belirlenen yüzey kalitesi
• Kullanım özellikleri veya türü.

Sıvalar ve iç sıvalar, uygulamadan sonra uygun şekilde kuruyup sertleşene kadar nihai özelliklerine ulaşmaz. Sıvaların ve iç sıvaların işlevleri, kullanılan hammaddelerin türüne, kaplamaların kalınlığına ve uygulama türüne bağlıdır. Üretici firma, son kullanım ve görünüm için uygun özellikleri belirler ve sıvaların veya iç sıvaların kullanımı ve ilgili kullanım koşulları hakkında bilgi vermelidir.

Genel olarak, kurutulmuş ve sertleştirilmiş sıva ve alçıların özelliklerine ilişkin gereklilikler, bu standartta belirtilen test yöntemleri ve prosedürleri kullanılarak tanımlanmalıdır. Bu testler için, macun formundaki sıva ve alçılar EN ISO 15528 standardına, toz formundaki sıva ve alçılar ise EN 1015-2 standardına uygun olarak numunelendirilmelidir. Sıva ve alçıların özellikleri laboratuvar koşullarında belirlenmiştir ve her zaman saha koşullarında elde edilen özelliklerle doğrudan karşılaştırılamaz. Tüm testlerde, üreticinin talimatlarında önerilen katman kalınlığı kullanılmalıdır.

Dış cephe sıvaları için su buharı geçirgenliği, standart içinde verilen tabloda belirtilen değerlere göre su buharı geçirgenlik oranı ölçülerek belirlenmelidir.

Dış sıvalar için sıvı su geçirgenliği, EN 1062-3 standardına uygun olarak sıvı su geçirgenliğinin ölçülmesiyle belirlenmeli ve tabloda belirtilen değerlere göre kategorize edilmelidir.

Sistemin yapışması beyan edilmeli ve 23 derece artı/eksi 2 derece sıcaklık ve yüzde 50 artı/eksi yüzde 10 bağıl nemde 28 gün kurutma, sertleştirme ve şartlandırma işleminden sonra EN 1542 standardında göre belirlenmelidir. Ölçülen tüm değerler 0,3 MPa’dan az olmamalıdır.

Bu standarda göre değerlendirilen bir dış sıvanın sıvı su geçirgenliğine bağlı olarak, donma-çözülmeye karşı dayanıklılığı EN 13687-3 standardına göre test edilmeli ve donma-çözülme döngülerinden sonra yapışma beyan edilmelidir. Donma-çözülme döngülerinden sonra ölçülen tüm değerler 0,3 MPa’dan az olmamalıdır.

Isıl gereksinimlere tabi elemanlarda kullanılmak üzere tasarlanmış sıva ve alçılar için üretici firma, sıva ve alçıların ısıl iletkenliği için ortalama değeri EN 1745 standardında verilen tabloya göre belirlemelidir. Özellikle hafif sıva ve alçılar için, alternatif olarak EN 1745 standardına göre ölçülen değerler beyan edilebilir. Üretici firma, beyanının dayanağını beyan etmelidir.

Sıvalar ve alçılar EN 1745 standardına göre test edildiğinde, ısı iletkenliği beyan edilen değerden büyük olmamalıdır.

EN 13820 standardına göre kütle veya hacim oranı en fazla yüzde 1,0 homojen dağılmış organik madde içeren sıvalar ve alçılar, test gerektirmeden A1 Yangına tepki sınıfı olarak sınıflandırılır. EN 13820 standardına göre kütle oranı en az yüzde 1,0 homojen dağılmış organik madde içeren sıvalar ve alçılar, EN 13501-1 standardına göre sınıflandırılmak üzere, ilgili yangına tepki sınıfı için uygun test yöntemleri kullanılarak test edilmelidir.

Tehlikeli maddelerle ilgili ulusal düzenlemeler, bu standart kapsamındaki yapı ürünleri piyasaya sürüldüğünde, salınım ve bazen de içerik konusunda doğrulama ve beyan gerektirebilir. Avrupa uyumlu test yöntemlerinin bulunmaması durumunda, salınım / içerik konusunda doğrulama ve beyan, kullanım yerindeki ulusal hükümler dikkate alınarak yapılmalıdır.

Kısaca EN 15824 standardı hem estetik hem de koruyucu amaçlarla tasarlanmış fabrikasyon sıva ve alçılar için geçerlidir. Bu ürünler, binalarda yüzeyleri kaplamak, dayanıklılık, hava koşullarına dayanıklılık (dış cephe uygulamaları için) ve dekoratif yüzeyler sağlamak için kullanılır. Bu standart, sıva ve alçıların tasarımı ve uygulaması için öneriler içermez, ancak inşaat işlerine ilişkin ulusal yönetmelikler ve şartnamelerle birlikte kullanılabilir.

Bu standart, ürün güvenilirliğini ve tutarlılığını sağlamak için performans kriterlerini ve test yöntemlerini tanımlar. Temel gereklilikler şunlardır:

• Performans özellikleri: EN 15824 standardı, su buharı geçirgenliği, su emilimi, yapışma, termal uyumluluk ve yangına tepki gibi özellikler için kategoriler belirler. Bu kategoriler, sıva ve alçıların amaçlanan kullanımları için işlevsel ve güvenlik gerekliliklerini karşılamasını sağlar.
• Performans sürekliliğinin değerlendirilmesi ve doğrulanması: Üreticiler, üretim sırasında tutarlı kaliteyi garanti altına almak için ürün performansını standardın gerekliliklerine göre değerlendirmeli ve doğrulamalıdır. Bu standardın ekinde, fabrika üretim kontrolü ve test sıklıkları yer almaktadır (Ek A).
• İşaretleme ve etiketleme: İzlenebilirlik ve şeffaflığı sağlamak için ürünler, üretici bilgileri, ürün türü ve EN 15824 standardı ile uyumluluk dahil olmak üzere belirli bilgilerle işaretlenmelidir.
• Avrupa Birliği yasal düzenlemelerine uyum: Bu standart, (AB) 305/2011 sayılı yapı ürünleri mevzuatı (CPR) ile uyumludur ve ürünlerin güvenlik, sağlık ve çevre koruma konusunda AB pazar gerekliliklerini karşılamasını sağlar. Standardın ekinde bu yönetmeliğe uyumla ilgili ayrıntılar yer almaktadır (Ek ZA).

EN 15824 standardı, sıva ve alçıların performansının değerlendirilmesi ve doğrulanması için bir çerçeve oluşturur. Bu standartta belirtilen temel gereklilikler şunlardır:

• Su buharı geçirgenliği: Malzemenin su buharının geçmesine izin verme kabiliyetini ölçer. Bu, nem birikimini önlemek ve nefes alabilirliği sağlamak için kritik öneme sahiptir ve test EN ISO 7783-1 standardına göre test yapılır.
• Su emilimi: Malzemenin ne kadar su emdiğini değerlendirir. Bu, hava koşullarına ve bozulmaya karşı direncini etkiler ve EN 1062-3 standardında göre test edilir.
• Yapışma: Sıva veya alçının alt tabakaya etkili bir şekilde yapışmasını sağlayarak delaminasyon veya soyulmayı önler ve EN 1542 standardına göre test edilir.
• Isıl uyumluluk: Malzemenin çatlamadan termal genleşme ve büzülmeye dayanabildiğinden emin olmak için EN 13687-3 standardına göre değerlendirilir.
• Yangın performansı: Malzemenin yangına tepkisini belirlemek ve güvenlik yönetmeliklerine uygunluğu sağlamak için EN 13501-1 standardına göre sınıflandırılmıştır.
• Dayanıklılık: Hava koşulları gibi çevresel faktörlere karşı dayanıklılık sağlar ve ısı iletkenliği için EN 13820 ve benzer standartlar aracılığı ile test edilir.

Bu özellikler, sıva ve alçıların çeşitli çevre koşullarında güvenilir bir şekilde performans göstermesini sağlamak için kritik öneme sahiptir.

Uzun yıllardır hizmet veren ve dünyada bilim ve teknoloji alanında yaşanan gelişmeleri titizlikle takip eden kuruluşumuz, her sektörden işletmelere, yetişkin bir kadro ve geniş bir altyapı ile çok farklı alanlarda test, ölçüm ve analiz çalışmaları gerçekleştirmektedir. Bu çerçevede işletmelere “EN 15824 Organik bağlayıcı esaslı dış cephe sıvaları ve iç sıvalar için teknik özellikler” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.