
Bir Avrupa standardı olan “EN 318 Ahşap esaslı paneller - Bağıl nemdeki değişikliklerle ilişkili boyut değişikliklerinin belirlenmesi” standardında, havadaki bağıl nemdeki değişiklikler nedeniyle ahşap esaslı panellerde oluşan boyutsal değişikliklerin belirlenmesine yönelik bir yöntemi açıklanmaktadır.

Prensip olarak bağlı nemdeki değişimler bir panelin nem içeriğini etkilediğinden ve boyutlarında değişikliklere yol açtığından, test parçaları farklı bağıl nem seviyelerine tabi tutulduktan sonra ölçülür. Panel ürünlerinin denge nem içeriği, nem değişim geçmişine bağlıdır. Herhangi bir bağıl nem için, adsorpsiyona kıyasla desorpsiyonda daha yüksek denge nem içerikleri elde edilir, bu da bir histerezis etkisine yol açar (bir sistemin durumunun geçmişine bağımlılığı). Gerçek boyutsal değişimi elde etmek için, adsorpsiyonda yüzde 65 ile yüzde 85 bağıl nem ve desorpsiyonda yüzde 65 ile yüzde 30 bağıl nem arasında ölçüm yapılır.
Test parçalarının normal boyutları 300 mm artı/eksi 2 mm, kalınlığı 50 mm artı/eksi 2 mm olmakla birlikte, daha uzun test parçaları da kullanılabilir. Her panelden, her panel yönünde dörtlü test parçasından oluşan iki set kesilir ve panel başına toplam 16 test parçası elde edilir. Test parçalarının örneklenmesine ilişkin genel koşullar için EN 326-1 standardı geçerlidir.
Ölçümün her seferinde aynı konumda gerçekleştirilmesini sağlamak için test parçaları uygun işaretlerle hazırlanmalıdır. İşaretler, test parçasının uçlarından 50 mm uzaklıkta ve orta noktasında, test parçasının merkez çizgisine yerleştirilir. Test parçasının yüzeyindeki mürekkep işaretlerinin yeterli olduğu kabul edilir. Doğru sonuçlar verdiği kanıtlanırsa, diğer işaretleme türleri de kullanılabilir.
Uygun bir referans sistemi, test parçasının uçlarına yapıştırılmış en az 1 mm kalınlığında cam plakalardan oluşur. Alternatif bir referans sistemi ise, her iki uçtan yaklaşık 25 mm uzaklıkta, 250 mm aralıklarla yerleştirilmiş metal düğmelerdir. Düğmeler, test parçasının yüzeyine mekanik olarak sabitlenebilir veya yapıştırılabilir. Yapıştırıcı su bazlı veya higroskopik olmamalıdır. Doğru sonuçlar verdiği kanıtlanırsa, diğer referans sistemleri de kullanılabilir.
İki test parçası seti ayrı ayrı işlenir ve her biri üç adımda şartlandırılır. Test parçaları tabloda verilen her adımda sabit kütleye şartlandırılır. Arkasından uzunluk, kalınlık ve kütle ölçülür.
24 saatlik aralıklarla gerçekleştirilen iki ardışık tartım işleminin sonuçları, test parçasının kütlesinden yüzde 0,1'den fazla farklılık göstermediğinde sabit kütleye ulaşıldığı kabul edilir. İklim, test parçalarının şartlandırılması sırasında saatte en az bir kez ölçülüp kaydedilmelidir.
Koşullandırma periyotlarından sonra, test parçalarında şu parametreler ölçülmelidir:
Tüm ölçümler şartlandırma atmosferinde veya test parçalarının iklimlendirme odasından çıkarılmasından sonraki 5 dakika içinde gerçekleştirilmelidir.
Test sonrasında test parçaları EN 322 standardına göre kurutulmalı ve ardından tartılmalıdır.
İnşaat ve ahşap işçiliği dünyasında hassasiyet çok önemlidir. Malzemeler, yapısal bütünlükten veya estetik çekicilikten ödün vermeden çevresel dalgalanmalara dayanmalıdır. Tam bu noktada, ahşap esaslı panellerin güvenilirliğini sağlamada önemli bir rol oynayan EN 318 standardı devreye girer. Bu standart, kontrplak, sunta ve lif levha gibi panellerin nem değişimlerine nasıl tepki verdiğini ölçmek için standartlaştırılmış bir yöntem sunar. Bu standart, üreticilerin, mühendislerin ve inşaatçıların gerçek dünya koşullarında tutarlı performans gösteren malzemeleri seçmelerine yardımcı olur.
EN 318 standardı, kereste endüstrisi için bir temel taşı olmaya devam etmektedir. Bu standart, çevre dostu profilleri nedeniyle ahşap ürünlerinin giderek daha fazla tercih edildiği günümüzde sürdürülebilirliği vurgulayarak küresel yapı kodlarını etkilemeye devam etmektedir.
Ahşap higroskopiktir, yani havadaki nemi emer ve serbest bırakır. Bağıl nem, yani havadaki su buharı miktarının tutabileceği maksimum miktara oranı, evlerde, ofislerde veya dış mekan yapılarında önemli ölçüde değişebilir. Bağıl nemdeki ani bir düşüş, panellerin büzülmesine ve döşeme veya dolaplarda çatlaklara veya boşluklara yol açabilir. Tersine, yüksek nem, şişmeye, zeminlerin eğrilmesine veya kapıların sıkışmasına neden olabilir.
EN 318 standardı, özellikle panellerin uzunluğu ve genişliği boyunca doğrusal genleşme veya büzülme olmak üzere boyutsal değişiklikleri ölçerek bu sorunları ele alır. Bu veriler şunlar için hayati önem taşır:
Bu tür testler yapılmadığında, ahşap ürünleri düşük performans gösterebilir ve yük taşıma uygulamalarında maliyetli onarımlara veya güvenlik risklerine yol açabilir.
Kısaca EN 318 standardı, nemin ahşap esaslı paneller üzerindeki etkisini ölçerek, daha güvenli ve daha dayanıklı yapı ortamlarının temelini oluşturur. Malzeme tedarik eden bir müteahhitler ya da laminat parke döşeyen bir uzman açısından bu standardı anlamak bilinçli seçimler yapılmasını sağlar. Yenilenebilir malzemelere olan talep arttıkça bu standart, ahşap işçiliğini modern mühendislikle birleştirerek vazgeçilmez olmaya devam edecektir.
Kuruluşumuz, yıllardır yetkin ve deneyimli bir kadro ile müşterilerinin ihtiyaçlarını anlamakta, ihtiyaç duydukları ileri test hizmetlerini vermekte ve yönetim sistemlerinin kurulması, uygulanması ve iyileştirilmesi konusunda yardımcı olmaktadır. Bu çerçevede işletmelere “EN 318 Ahşap esaslı paneller - Bağıl nemdeki değişikliklerle ilişkili boyut değişikliklerinin belirlenmesi” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.
