Temeli bir Avrupa standardı olan ve daha sonra Uluslararası Standartlar Örgütü (ISO) tarafından yayınlanan “EN ISO 8990 Isı yalıtımı - Sabit durum ısı iletim özelliklerinin belirlenmesi - Kalibre edilmiş ve korunan sıcak kutu” standardında, yapı bileşenleri ve endüstriyel kullanım için benzer bileşenlerin laboratuvar sabit durum termal iletim özelliklerinin belirlenmesi için karşılanması gereken aparat tasarımı ve asgari gereklilik ilkeleri açıklanmaktadır. Ancak, gereksinimler özellikle boyut açısından ve ayrıca daha az ölçüde çalışma koşulları açısından değiştiğinden belirli bir tasarım belirtmez.
Bu standart aynı zamanda cihazı, ölçüm tekniğini ve gerekli veri raporlamasını açıklar. Örneğin pencereler gibi özel bileşenler, bu standartta yer almayan ek prosedürlere ihtiyaç duyar. Ayrıca nem transferi veya yeniden dağıtımının ısı akışı üzerindeki etkisinin ölçümleri hariç tutulur ancak ekipmanın tasarımında ve çalışmasında nem transferinin test sonuçlarının doğruluğu ve ilgili olması üzerindeki olası etkisi dikkate alınmalıdır. Ölçülebilen özellikler termal geçirgenlik ve termal dirençtir.
Bu standart iki alternatif yöntem içermektedir: kalibre edilmiş sıcak kutu yöntemi ve korumalı sıcak kutu yöntemi. Her iki yöntem de duvarlar gibi dikey numuneler ve tavanlar ve zeminler gibi yatay numuneler için uygundur. Cihaz, tam ölçekli bileşenleri incelemek için yeterince büyük olabilir. Bu yöntemler öncelikle büyük, homojen olmayan numunelerin laboratuvar ölçümleri için tasarlanmıştır, ancak homojen numuneler de elbette test edilebilir ve bunlar kalibrasyon ve doğrulama için gereklidir.
Bu standarda uygun olarak homojen numuneler test edilirken, deneyimler genellikle artı/eksi yüzde 5 içinde bir doğruluğun elde edilebileceğini göstermiştir. Ancak, her bir cihazın doğruluğu, cihaz kullanılarak ölçülecek aralığın ötesine uzanan termal iletkenliğe sahip homojen numunelerin referans alınmasıyla tahmin edilir. Homojen olmayan numuneler için doğruluk tahmini daha karmaşıktır ve test edilen belirli tipteki homojen olmayan numunelerdeki ısı akış mekanizmasının analizini içerir. Bu tür analizler bu standardın kapsamı dışındadır.
Bu standart, test sırasında numuneden kütle transferi olan ölçümler için esaslar içermemektedir.
Bu standardın amaçları doğrultusunda, şu tanımlar geçerlidir:
Her iki tip cihaz, yani korumalı sıcak kutu ve kalibre edilmiş sıcak kutu, genellikle her biri tekdüze sıcaklıktaki atmosferik iki akışkan arasında bir numunenin geleneksel sınır koşullarını yeniden üretmek için tasarlanmıştır. Numune, ortam sıcaklıkları bilinen sıcak ve soğuk bir bölme arasına yerleştirilir. Ölçümler, hava ve yüzey sıcaklıklarının ve sıcak taraf odasına verilen gücün sabit durumunda yapılır. Bu ölçümlerden numunenin termal transfer özellikleri hesaplanır. Test numunesi bileşenlerinin yüzeylerindeki ısı değişimi hem konvektif hem de radyatiftir. İlki hava sıcaklığına ve hava hızına bağlıdır ve ikincisi numune yüzeylerinin ve test numunesi yüzeyi tarafından görülen yüzeylerin sıcaklıklarına ve toplam yarım küre yayılımlarına bağlıdır. Konveksiyon ve radyasyon yoluyla ısı transferinin etkileri, bir çevre sıcaklığı ve bir yüzey ısı transfer katsayısı kavramında birleştirilir.
Isıl geçirgenlik iki ortam sıcaklığı arasında tanımlanır ve bu nedenle bunların belirlenmesini sağlamak için uygun sıcaklık ölçümleri gerekir. Bu, özellikle ısı transferinin yüzey katsayılarının toplam direncin önemli bir kısmını oluşturduğu düşük ısıl dirence sahip test numuneleri için önemlidir. Orta ila yüksek ısıl dirence sahip test numuneleri durumunda, test numunesinin her iki tarafındaki hava ve radyant sıcaklıklar arasındaki farkın doğruluk gerekliliklerini karşılayacak kadar küçük olduğu gösterilebilirse, yalnızca test sırasında hava sıcaklıklarını kaydetmek yeterli olabilir.
Sıcak kutunun, numunenin sıcak tarafına yakın bir radyant panele sahip olması durumunda, ısı kaynağı olarak özel bir durum ortaya çıkar. Bu durumda radyant bileşen, numune yüzeyine ısı transferinde daha baskın olur. Radyant panelli bu yöntem, numunenin ısıl direncini ölçmek için kullanılabilir ancak geleneksel yüzey katsayılarında termal geçirgenliğin doğrudan ölçümleri için uygun değildir.
Korumalı sıcak kutuda ölçüm kutusu, numunedeki yanal ısı akışını ve ölçüm kutusu duvarlarından geçen ısı akışını en aza indirmek için ortamın kontrol edildiği bir koruma kutusu ile çevrilidir. İdeal olarak, homojen bir numune cihaza monte edildiğinde ve ölçüm kutusunun hem içinde hem de dışında sıcaklıklar tekdüze olduğunda ve ayrıca soğuk taraf sıcaklıkları ve ısı transferinin yüzey katsayıları tekdüze olduğunda, ölçüm kutusunun hem içinde hem de dışında hava için bir sıcaklık dengesi, numune yüzeyinde bir denge anlamına gelir ve bunun tersi de geçerlidir. Numuneden geçen toplam ısı akışı, ölçüm kutusuna gelen ısı girişine eşittir.
Kalibre edilmiş sıcak kutu, ölçüm kutusu içindeki hava sıcaklığıyla aynı sıcaklıkta olmayan sıcaklık kontrollü bir alanla çevrilidir. Kutu duvarlarından geçen ısı kayıpları, yüksek termal dirence sahip bir yapı kullanılarak düşük tutulur. Toplam güç girişi duvar kayıpları ve yan kayıplar için düzeltilmelidir. Yan ısı akış yolu, bitişik sıcak ve soğuk yan kutu duvarlarıyla numunenin ve numune çerçevesinin ayrıntılarını gösteren şekilde gösterilmiştir. Kutu duvarı kayıpları ve yan kayıplar için düzeltme, bilinen termal dirence sahip kalibrasyon numuneleri üzerinde yapılan testlerle belirlenir. Yan kayıp kalibrasyonu için, kalibrasyon numuneleri ölçülecek numunelerle aynı kalınlık ve termal direnç aralığını ve amaçlanan kullanım sıcaklık aralığını kapsamalıdır.
Yıllardır çok geniş bir yelpazede gerçekleştirdiği test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları ile her sektörden işletmelere destek olmaya çalışan kuruluşumuz, bilim ve teknoloji alanında dünyada yaşanan gelişmeleri yakından takip eden ve sürekli kendini geliştiren güçlü bir çalışan kadrosuna sahiptir. Bu çerçevede işletmelere “EN ISO 8990 Isı yalıtımı - Sabit durum ısı iletim özelliklerinin belirlenmesi - Kalibre edilmiş ve korunan sıcak kutu” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.
Randevu almak, daha detaylı bilgi edinmek yada değerlendirme talep etmek için formumuzu doldurarak size ulaşmamızı isteyebilirsiniz.
EUROLAB , raporlama ve belgelendirme faaliyetlerini, United Accreditation Foundation (UAF), Türk Akreditasyon Kurumu (TÜRKAK), Enterprise Accreditation Foundation (EAF) kuruluşundan sağladığı akreditasyona dayanarak sürdürmektedir. Enterprise Accreditation Foundation (EAF), aynı zamanda Birleşmiş Milletler (UN GLOBAL COMPACT) imzacısıdır.
