ES-X83239 Standart Test Yöntemleri - İç Plastik Parçalar

Mitsubishi Motors şirketi tarafından geliştirilen “ES-X83239 Standart test yöntemleri - İç plastik parçalar” standardında, araçların üretiminde kullanılan iç plastik parçalar için standart test yöntemleri açıklanmaktadır.

Bu standartta belirtilen test yöntemleri şunladır:

• Yoğunluk
• Çekme özellikleri
• Eğilme özellikleri
• Yırtılma yükü
• Charpy darbe dayanımı
• Isı sapma sıcaklığı
• Sertlik
• Yumuşaklık
• Yüzey parlaklığı
• Sıkıştırma seti
• Kurtarılabilirlik
• Çevresel direnç

• Isı döngüsü direnci
• Termal şok direnci
• Isıl yaşlanma direnci
  • Isıl yaşlanma direnci
  • Renkli PP için ısıl yaşlanma direnci
• Nem direnci
  • Nem direnci
  • Hidroliz direnci

• Ksenon ark sönümleme lambası testi
• Ozon direnci
• Kimyasal direnç
• Katman yapışma
• Boya film yapışma
• Çizilme direnci
  • Yöntem A
  • Yöntem B
  • Yöntem C
• Aşınma direnci
• Buğulanma özellikleri
• Koku
• Dikiş mukavemeti
• Su iticilik
• Ağırlık direnci
• Ağır ağırlık direnci
• Tüylenme kırışıklık direnci
• Toz yapışma
• Toz giderme
• Kuru bez sürtünmesi
• Yüzey sürtünme katsayısı
• Antistatik özellik
• Titreşim direnci
• Yanıcılık
• Erime akış hızı
• Çentikli Izod darbe gücü
• Dart darbesi
• Rockwell sertliği
• Darbe direnci

Bu şartnamede belirtilenler dışındaki koşullar altında testler yürütme zorunluluğu ortaya çıktığında, testler kararlaştırıldığı şekilde yürütülmelidir.

Burada belirtilen tüm test değerleri, 23 derece artı/eksi 2 derece sıcaklık ve yüzde 50 artı/eksi yüzde 5 bağıl nem kontrollü bir atmosferde koşullandırılmış parçalara dayanmaktadır. Eğer ortam belirtilen şartlarda kalmıyorsa sıcaklık ve nem raporlanmalıdır.

Testler, üretim parçaları için aynı işlem ve üretim koşullarıyla üretilen tamamlanmış parçalar üzerinde yapılmalıdır. Bir üründen kesilen test parçalarının kullanılması belirtildiğinde, test bu şekilde yapılmalıdır. Test parçaları için işlem, üretim parçası için olandan farklı olduğunda, bu raporda gösterilmelidir. Test için parça sayısı ve her parça için test, çizimlerde veya parçanın özelliklerinde belirtilmişse, açıklama uyulmalıdır. PA, takviyeli PA ve PA alaşımları standart içinde verilen “Su emilim durumu” başlıklı tabloya uygun olarak hazırlanmalıdır.

Ölçülen değerler test sonuçları olarak elde edildiğinde, aksi belirtilmediği takdirde iki anlamlı basamağa yuvarlanmalıdır. Diğer test sonuçları, her test koşulu için belirtilen değerlendirme kriterlerine veya test edilen pi'nin durumuna göre gösterilmelidir.

Bu standartta tanımlanan birkaç test yöntemi şunları içerir:

• Yoğunluk: Her 3 tamamlanmış parçadan 3 test parçası kesilir. Ancak bu pratik olmadığında, tamamlanmış parçalar için kullanılan eşdeğer işlemle aynı malzemeden yapılmış bir levhadan kesilebilir. Köpük olmayan plastik malzeme ISO 1183 standardına göre değerlendirilir. Tüm test parçalarının ortalama değeri test sonucu olarak ele alınır. Köpük plastikler ve kauçuk malzeme ISO 845 standardına göre değerlendirilir. Tüm test parçalarının ortalama değeri test sonucu olarak ele alınır.
• Çekme özellikleri: Her 3 tamamlanmış parçadan 5 test parçası kesilir. Ancak bu pratik olmadığında, tamamlanmış parçalar için kullanılan eşdeğer işlemle aynı malzemeden yapılmış şekillendirilmiş bir levhadan kesilebilir. Test parçaları ISO 527 standardında belirtilen 1A’ya göre şekillendirilir. Test ISO 527 standardına göre gerçekleştirilir ve çekme akma gerilimi, çekme kırılma gerilimi, çekme akma gerinimi ve çekme kırılma gerinimi hesaplanır. Test hızı 50 artı/eksi 5 mm/dak olmalıdır. Tüm test parçalarının ortalama değeri test sonucu olarak ele alınır.
• Eğilme özellikleri: Her 3 tamamlanmış parçadan 5 test parçası kesilir. Ancak bu pratik olmadığında, tamamlanmış parçalar için kullanılan eşdeğer işlemle aynı malzemeden yapılmış şekillendirilmiş sacdan kesilebilir. Test parçaları ISO 178 standardında belirtildiği gibi şekillendirilir. Test ISO 178 standardına göre yürütülür ve eğilme modülü ve eğilme mukavemeti hesaplanır. Test hızı 2 artı7eksi 0,4 mm/dak olmalıdır. Tüm test parçalarının ortalama değeri test sonucu olarak ele alınır.
• Yırtılma yükü: Her 3 tamamlanmış parçadan 5 test parçası kesilir. Ancak bu pratik olmadığında, tamamlanmış parçalar için kullanılan eşdeğer işlemle aynı malzemeden yapılmış şekillendirilmiş sacdan kesilebilir. Test parçaları ASTM D1004 standardında belirtildiği gibi şekillendirilir. Test ASTM D1004 standardına göre yürütülmelidir. Yırtılma hızı 50 artı/eksi 5 mm/dak olmalıdır. Tüm test parçalarının ortalama değeri test sonucu olarak ele alınır.
• Charpy darbe dayanımı: Her 3 tamamlanmış parçadan 5 test parçası kesilir. Ancak bu pratik olmadığında, tamamlanmış parçalar için kullanılan eşdeğer işlemle aynı malzemeden yapılmış şekillendirilmiş sacdan kesilebilir. Test parçaları ISO 179 standardında belirtilen Tip 1, tek çentik A şeklinde şekillendirilir. Test ISO 179 standardına göre yürütülmeli ve darbe kenar yönünde uygulanmalıdır. Tüm test parçalarının ortalama değeri test sonucu olarak ele alınır.
• Isı sapma sıcaklığı: Her 3 tamamlanmış parçadan 3 test parçası kesilir. Ancak bu pratik olmadığında, tamamlanmış parçalar için kullanılan eşdeğer işlemle aynı malzemeden yapılmış şekillendirilmiş sacdan kesilebilir. Test parçaları ISO 75 standardında (kenardan) belirtildiği gibi şekillendirilir. Test, ISO 75 standardı yöntem-A (1,80 MPa) ve yöntem-B (0,45 MPa) çerçevesinde yürütülür. Tüm test parçalarının ortalama değeri test sonucu olarak ele alınır.
• Sertlik: 3 tamamlanmış parça hazırlanır. Ancak bu pratik olmadığında, tamamlanmış parçalar için kullanılan eşdeğer işlemle aynı malzemeden yapılmış şekillendirilmiş sacdan kesilebilir. Test, ISO 868 standardı Tip A’ya göre yürütülür. Her parçada 5 kısım değerlendirilir. Tüm numunelerin ortalama değeri test sonucu olarak ele alınır.
• Yumuşaklık: 3 tamamlanmış parça hazırlanır. Ancak bu pratik olmadığında, tamamlanmış parçalar için kullanılan eşdeğer işlemle aynı malzemeden yapılmış şekillendirilmiş bir levhadan kesilebilir. Standart içinde verilen şekilde gösterilen girinti, tamamlanmış ürünün çiziminde belirtilen ve mümkün olduğunca düz olan yüzeye, parça spesifikasyonunda veya çizimde belirtilen yüke ulaşılana kadar 5 artı/eksi 1 mm/dakikalık bir çöküntü hızıyla indirilmelidir. Yüke ulaşıldıktan hemen sonra, girinti, yük sapma eğrisini elde etmek için aynı hızda orijinal konumuna kaldırılmalıdır.
• Yüzey parlaklığı: 3 tamamlanmış parça hazırlanır. Ancak bu pratik olmadığında, tamamlanmış parçalar için kullanılanlarla eşdeğer işlemle aynı malzemeden yapılmış şekillendirilmiş levhadan kesilebilir. 60 derecelik bir geliş açısıyla ışıkla aydınlatılan tamamlanmış parça yüzeyi, yansıma parlaklık ölçer ile değerlendirilir. Tamamlanmış ürün çiziminde belirtilen noktanın parlaklığı ölçülür. Her parçada 5 kısım değerlendirilir. Tüm numunelerin ortalama değeri test sonucu olarak ele alınır.
• Sıkıştırma seti: 3 tamamlanmış parça hazırlanır. Ancak bu pratik olmadığında, tamamlanmış parçalar için kullanılan eşdeğer işlemle aynı malzemeden yapılmış şekillendirilmiş sacdan kesilebilir. Isıl yaşlanma direnci ve nem yaşlanma direncinden sonra yukarıda belirtilen ısıl yaşlanma direnci ve nem yaşlanma direncinden sonra her biri için 1 tamamlanmış parça hazırlanır. Test, ISO 1856 standardı Yöntem A’da belirtilen yüzde 50 sabit gerinim testi için test yöntemine göre, test parçalarının kalınlığı, her koşulda (başlangıç, ısıl yaşlanma direncinden sonra, nem yaşlanma direncinden sonra) ölçülür. Kalan gerinim, yaşlandırılmış test parçalarının standart bir test odasında 24 saat tutulmasından sonra ölçülmelidir. Her parçada 5 kısım değerlendirilir. Tüm numunelerin ortalama değeri test sonucu olarak ele alınır.

Yıllardır çok geniş bir yelpazede gerçekleştirdiği test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları ile her sektörden işletmelere destek olmaya çalışan kuruluşumuz, bilim ve teknoloji alanında dünyada yaşanan gelişmeleri yakından takip eden ve sürekli kendini geliştiren güçlü bir çalışan kadrosuna sahiptir. Bu çerçevede işletmelere “ES-X83239 Standart test yöntemleri - İç plastik parçalar” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.