Kaedah Statistik ISO 13528 yang Akan Digunakan dalam Pengujian Kecekapan Melalui Perbandingan Antara Makmal

Piawaian ISO 13528, “Kaedah statistik untuk ujian kecekapan melalui perbandingan antara makmal,” yang diterbitkan oleh Pertubuhan Standardisasi Antarabangsa (ISO), memperincikan kaedah statistik yang boleh digunakan oleh penyedia ujian kecekapan untuk mereka bentuk skim ujian kecekapan dan menganalisis data yang diperoleh daripada skim ini. Piawaian ini juga menyediakan cadangan untuk tafsiran data ujian kecekapan oleh mereka yang terlibat dalam skim ujian kecekapan tersebut dan oleh badan akreditasi.

Prosedur dalam piawaian ini boleh digunakan oleh makmal, badan pemeriksaan dan individu untuk menunjukkan bahawa keputusan pengukuran yang diperoleh memenuhi kriteria yang ditetapkan untuk prestasi yang boleh diterima. Piawaian ini terpakai untuk ujian kecekapan yang mana keputusan yang dilaporkan adalah sama ada ukuran kuantitatif atau pemerhatian kualitatif yang berkaitan dengan item ujian.

Prosedur dalam piawaian ini juga boleh digunakan untuk penilaian pendapat pakar di mana pendapat atau pertimbangan dilaporkan dengan cara yang boleh dibandingkan secara objektif dengan nilai rujukan bebas atau statistik konsensus. Contohnya, peruntukan piawaian ini yang berkaitan dengan ciri nominal (kualitatif) boleh digunakan apabila mengklasifikasikan item ujian kecekapan kepada kategori yang diketahui melalui pemeriksaan (atau apabila menentukan melalui pemeriksaan sama ada item ujian kecekapan berasal daripada sumber asal yang sama) dan apabila keputusan pengelasan dibandingkan secara objektif.

Bagi tujuan piawaian ini, ujian kecekapan merujuk kepada penilaian prestasi peserta terhadap kriteria yang telah ditetapkan melalui perbandingan antara makmal. Dalam piawaian ini, istilah ujian kecekapan diambil dalam erti kata yang paling luas dan merangkumi, tetapi tidak terhad kepada, yang berikut:

Skema kuantitatif. Tujuannya adalah untuk menentukan kuantiti satu atau lebih magnitud yang hendak diukur bagi setiap item ujian kecekapan.
Skema kualitatif: Apabila tujuannya adalah untuk mengenal pasti atau mentakrifkan satu atau lebih ciri kualitatif item ujian kecekapan.
Skema berjujukan: Di mana satu atau lebih item ujian kecekapan diagihkan secara berjujukan untuk ujian atau pengukuran dan dikembalikan kepada penyedia ujian kecekapan pada selang masa.
Skim serentak: Dalam kes di mana item ujian kecekapan diedarkan untuk ujian atau pengukuran serentak dalam tempoh masa tertentu.
Permohonan sekali sahaja: Ini adalah permohonan di mana semua elemen ujian kemahiran diberikan sekali sahaja.
Skim berterusan: Dalam kes di mana item ujian kecekapan disediakan pada selang masa yang tetap.
Pensampelan: Di mana sampel diambil untuk analisis kemudian dan tujuan skim ujian kecekapan melibatkan penilaian pengendalian pensampelan.
Tafsiran data: Situasi di mana set data atau maklumat lain diberikan dan maklumat tersebut diproses untuk memberikan tafsiran (atau kesimpulan lain).

Pendek kata, ISO 13528 ialah piawaian antarabangsa yang menyediakan garis panduan untuk penggunaan kaedah statistik dalam program ujian kecekapan yang dijalankan melalui perbandingan antara makmal. Selepas disemak semula dengan ketara, piawaian ini telah menjadi rujukan asas bagi organisasi yang menjalankan ujian kecekapan atau program penilaian kualiti luaran, dan untuk badan akreditasi yang menilainya (terutamanya dalam skop piawaian ISO/IEC 17043).

Ujian kecekapan merupakan salah satu cara paling berkesan untuk makmal menunjukkan kebolehpercayaan keputusan pengukuran mereka. Apabila beratus-ratus makmal menganalisis bahan ujian yang sama dan melaporkan keputusan mereka, penyedia ujian kecekapan sepatutnya dapat:

Menetapkan nilai yang boleh dipercayai (anggaran terbaik bagi nilai sebenar).
Mengira skor prestasi
Untuk mengenal pasti makmal yang berprestasi rendah.
Melakukan semua ini dengan cara yang kukuh secara statistik dan telus.

Piawaian ISO 13528 menyediakan alat dan peraturan statistik yang diperlukan untuk melakukannya dengan tepat.

Semakan semula piawaian ini pada tahun 2022 memperkenalkan kemas kini penting berikut:

Prestasi statistik yang kukuh: Ini amat diserlahkan oleh algoritma baharu (algoritma A dan S).
Memproses data multimodal: Bahagian baharu yang mengandungi prosedur khusus telah ditambah.
Nilai yang diberikan daripada peserta: Membenarkan formulasi hanya menggunakan makmal khusus.
Ketidakpastian mengenai nilai yang diberikan: Penilaian dan pelaporan mandatori telah diperkenalkan.
Pemarkahan prestasi: Panduan tambahan telah ditambah mengenai skor gabungan dan jumlah skor yang diskalakan semula.
Bilangan peserta minimum: Untuk kaedah yang mantap, minimum 12-15 orang disyorkan.

Prosedur statistik asas dalam piawaian ISO 13528 adalah seperti berikut:

Menentukan nilai yang diberikan (X): Sumber yang mungkin (mengikut susunan keutamaan, jika berkenaan):
Nilai yang diketahui (bahan rujukan yang diperakui, formulasi)
Nilai rujukan daripada satu atau lebih makmal khusus.
Persetujuan kukuh daripada semua peserta.
Persetujuan piawai (purata aritmetik) daripada peserta
Sisihan piawai untuk penilaian kecekapan: Boleh diselaraskan mengikut:
Had kawal selia atau spesifikasi
Persepsi kesesuaian untuk tujuan
Data ujian kecekapan lepas
Sisihan piawai kukuh daripada jelajah semasa.
Skor prestasi:
skor-z
skor zeta (termasuk ketidakpastian pengukuran)
Skor minimum (maksimum 1 boleh diterima untuk makmal ujian)
Kaedah yang mantap: Piawaian ini kini mewajibkan penggunaan statistik yang mantap untuk mengira nilai konsensus dan sisihan piawai apabila data dijangka mengandungi outlier atau datang daripada populasi yang sedikit berbeza.
Ketidakpastian nilai yang diberikan: Penyedia ujian kecekapan kini mesti menilai dan melaporkan ketidakpastian standard nilai yang diberikan. Jika nilai yang diberikan sekurang-kurangnya 0,3, nilai konsensus dianggap sangat tidak pasti, dan pendekatan alternatif (makmal pakar, bahan rujukan) harus diutamakan.

Piawaian ISO 13528 digunakan oleh yang berikut:

Penyedia ujian kecekapan (untuk mereka bentuk dan menilai program mereka secara statistik).
Badan akreditasi menilai penyedia ujian kecekapan mengikut piawaian ISO/IEC 17043.
Institut metrologi kebangsaan.
Makmal klinikal, alam sekitar, makanan, forensik dan penentukuran mentafsir keputusan ujian kecekapan.

Kesimpulannya, piawaian ISO 13528 mewakili konsensus antarabangsa semasa tentang bagaimana prestasi makmal harus dinilai secara adil dan teguh dalam perbandingan antara makmal. Penekanan yang semakin meningkat terhadap statistik yang teguh, penilaian ketidakpastian mandatori dan peraturan yang lebih jelas untuk data multimodal menjadikan keputusan ujian kecekapan lebih andal berbanding sebelum ini. Kebiasaan dengan piawaian ini adalah penting bagi mana-mana organisasi yang menjalankan atau menyertai program ujian kecekapan.

Selama bertahun-tahun, organisasi kami, dengan kakitangannya yang cekap dan berpengalaman, telah memahami keperluan pelanggannya, menyediakan perkhidmatan ujian lanjutan yang mereka perlukan, dan membantu mereka dalam penubuhan, pelaksanaan dan penambahbaikan sistem pengurusan. Dalam rangka kerja ini, kami juga menyediakan perkhidmatan ujian kepada perniagaan mengikut piawaian "ISO 13528 Kaedah statistik untuk ujian kecekapan melalui perbandingan antara makmal".