Gıda Işınlama Testi

Gıda ışınlaması, dondurma veya pastörizasyona benzer sonuçlar veren bir işleme ve koruma tekniğidir. Bu prosedür sırasında gıda, iyonlaştırıcı enerji veya radyasyon dozlarına maruz bırakılır. Düşük dozlarda, ışınlama bir ürünün raf ömrünü uzatır. Daha yüksek dozlarda bu işlem, böcekleri, küfleri, bakterileri ve diğer potansiyel olarak zararlı mikroorganizmaları öldürür.

Yıllardır yapılan önemli bilimsel araştırmalar, gıda ışınlamasının güvenli ve etkili bir işleme şekli olduğunu göstermektedir. Gıda ışınlaması Avustralya, Amerika Birleşik Devletleri, Japonya, Çin, Fransa ve Hollanda dahil olmak üzere 40 civarında ülkede onaylanmıştır. Bu ülkelerde ışınlanmış gıdalar, tüketicilerin bilinçli bir seçim yapabilmesi için açıkça etiketlenir.

Işınlama, yiyecekleri radyoaktif yapmaz, besin kalitesini düşürmez veya yiyeceklerin tadını, dokusunu veya görünümünü belirgin şekilde değiştirmez. Gıda ışınlaması (iyonlaştırıcı radyasyonun gıdaya uygulanması), mikroorganizmaları ve böcekleri azaltarak veya ortadan kaldırarak gıdaların güvenliğini artıran ve raf ömrünü uzatan bir teknolojidir. Sütü pastörize etmek ve meyve ve sebzeleri konserve etmek gibi ışınlama da gıdayı tüketici için daha güvenli hale getirebilir. Amerikan Gıda ve İlaç İdaresi Dairesi (FDA), gıdayı ışınlamak için kullanılan radyasyon kaynaklarını düzenler. FDA, bir radyasyon kaynağını sadece gıdanın ışınlanmasının güvenli olduğunu belirledikten sonra gıdalarda kullanılmak üzere onaylar.

Gıda ışınlamanın başlıca amaçları şunlardır:

• Gıda kaynaklı hastalıkların önlenmesi: Salmonella ve escherichia coli (E. coli) gibi gıda kaynaklı hastalıklara neden olan organizmaları etkili bir şekilde ortadan kaldırmak.
• Muhafaza: Gıdaların bozulma ve çürümesine neden olan organizmaları yok etmek veya etkisiz hale getirmek ve gıdaların raf ömrünü uzatmak.
• Böcek kontrolü: Tropikal meyvelerdeki veya üzerindeki böcekleri yok etmek. Işınlama ayrıca meyveye zarar verebilecek diğer haşere kontrol uygulamalarına olan ihtiyacı da azaltır.
• Filizlenme ve olgunlaşmanın geciktirilmesi: Filizlenmeyi engellemek (örneğin patates) ve meyvenin olgunlaşmasını geciktirerek ömrünü uzatmak.
• Sterilizasyon: Işınlama, yiyecekleri sterilize etmek için kullanılabilir ve bu yiyecekler daha sonra buzdolabı olmadan yıllarca saklanabilir. Sterilize edilmiş yiyecekler, ciddi şekilde zayıflamış bağışıklık sistemine sahip hastalar için faydalı görülmektedir. Işınlama ile sterilize edilen yiyecekler, genel kullanım için onaylananlardan önemli ölçüde daha yüksek seviyelerde işleme maruz kalır.

Gıdalarda kullanımına izin verilen üç radyasyon kaynağı bulunmaktadır.

• Gama ışınları, kobalt (kobalt 60) veya sezyum (sezyum 137) elementinin radyoaktif formlarından yayılır. Gama radyasyonu, tıbbi, diş ve ev ürünlerini sterilize etmek için rutin olarak kullanılır.
• X ışınları, yüksek enerjili bir elektron akışının hedef bir maddeden (genellikle ağır metallerden biri) yiyeceğe yansıtılması ile üretilir. X ışınları ayrıca tıpta ve endüstride iç yapıların görüntülerini üretmek için yaygın olarak kullanılır.
• Elektron ışını (veya e-ışını), X ışınlarına benzer ve bir elektron hızlandırıcısından gıdaya doğru itilen yüksek enerjili elektron akışıdır.

FDA, ışınlanmış gıdaların güvenliğini uzun yıllardır değerlendirmektedir ve bu sürecin güvenli olduğunu açıklamıştır. Dünya Sağlık Örgütü de (WHO) ışınlanmış gıdaların güvenliğini onaylamıştır.

Işınlanmaya onay verilen çeşitli gıdalar arasında şunlar yer almaktadır:

• Sığır eti ve domuz eti
• Kabuklular (örneğin ıstakoz, karides ve yengeç)
• Taze meyve ve sebzeler
• Marul ve ıspanak
• Kümes hayvanları
• Filizlendirme tohumları (örneğin yonca filizleri)
• Kabuklu yumurtalar
• Kabuklu deniz ürünleri, yumuşakçalar (örneğin istiridye, midye ve deniz tarağı)
• Baharatlar ve çeşniler

Gelişmiş laboratuvarlarda gerçekleştirilen başlıca spesifik gıda ışınmaka testleri şunları içerir:

• Fotostimülasyonlu lüminesans (PSL): Silikat mineralleri içeren kuru gıdalar için hızlı ve güvenilir bir tarama yöntemidir. Bu yöntem, otlar, baharatlar, kurutulmuş meyveler veya kuruyemişler için uygundu.r
• Termolüminesans (TL): Silikat mineralleri içeren gıdalar için oldukça spesifik ve hassas bir yöntemdir. Bu yöntem, otlar, baharatlar, kurutulmuş meyveler, kuruyemişler, taze meyveler, sebzeler, tahıllar, yumrular, soğanlar, deniz ürünleri veya karidesler için uygundur.
• Elektron spin rezonansı (ESR): Paramagnetik bileşikleri tespit etmeye dayalı çok güvenilir bir yöntemdir. Kristal şekerler (örneğin rafine şeker), apatit içeren gıdalar (örneğin sığır, tavuk et kemikleri, balık kemikleri, kurbağa bacakları), midye ve salyangoz kabukları, selüloz içeren gıdalar ve örneğin ceviz kabukları için uygundur.

Kuruluşumuz, çeşitli sektörlerdeki işletmeler için verdiği sayısız test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları arasında, eğitimli ve uzman bir kadro ve gelişmiş teknolojik donanımı ile, gıda ışınlama test hizmetleri de vermektedir.