ASTM D1622 Sert Hücresel Plastiklerin Görünür Yoğunluğu için Standart Test Yöntemi

Amerikan Test ve Malzeme Kuruluşu (ASTM) tarafından geliştirilen “ASTM D1622 Sert hücresel plastiklerin görünür yoğunluğu için standart test yöntemi” standardında, hücresel bir plastiğin yoğunluğunu kapsayan bir test yöntemi açıklanmaktadır. Yoğunluk, görünür genel yoğunluk (oluşturulan derileri de içerir) veya görünür çekirdek yoğunluğu (çıkartılan oluşan deriler) olarak değerlendirilebilir.

Sert hücresel plastiklerin görünür yoğunluğu, plastiğin hem katı kısımlarını hem de içindeki hava dolu hücreleri (veya boşlukları) hesaba katarak, köpük benzeri plastik malzemenin ölçülen yoğunluğunu ifade eder.

Sert hücresel plastikler, köpük yapıya sahip plastiklerdir, içlerinde çok sayıda küçük kapalı hava cebi (hücre) bulunur, bu da onları hafif ama sert yapar. Örnek olarak sert poliüretan köpük, polistiren köpük ve sert PVC köpük verilebilir.

Görünür yoğunluk, köpük numunesinin toplam kütlesinin, hava hücrelerinin kapladığı hacim dahil olmak üzere toplam hacmine bölünmesiyle hesaplanan yoğunluktur. Görünür olarak adlandırılmasının nedeni, sadece katı polimerin yoğunluğunu değil, malzemenin yığın yoğunluğunu da yansıtmasıdır.

Görünür yoğunluk, köpük numunesi kütlesinin köpük numunesinin toplam hacmine (hava hücreleri dahil) oranıdır.

Görünür yoğunluk şu nedenlerle önemlidir:

• Malzeme özellikleri: Görünür yoğunluk, sert hücresel plastiklerin mekanik mukavemetini, ısı yalıtımını ve dayanıklılığını büyük ölçüde etkiler.
• Kalite kontrol: Üreticilerin tutarlı köpük üretimi sağlamalarına yardımcı olur.
• Tasarım hususları: Mühendisler yalıtım, paketleme veya yapısal bileşenler için doğru köpüğü seçmek amacıyla görünen yoğunluğu kullanır.

Test edilecek malzeme, şekillendirme derilerini içeriyorsa, görünür genel yoğunluk veya görünür çekirdek yoğunluğu veya her ikisi de belirlenmelidir. Malzemenin şekillendirme zarları yoksa, toplam yoğunluk terimi geçerli değildir.

Bu test yöntemi püskürtme köpük malzemeler için de uygulanabilir.

Bu test yöntemine geçmeden önce, test edilecek malzemenin özelliklerine başvurulmalıdır. İlgili ASTM malzeme spesifikasyonunda yer alan herhangi bir test numunesi hazırlama, şartlandırma, boyutlar veya test parametreleri veya bunların kombinasyonu, bu test yönteminde belirtilenlere göre öncelik taşır. İlgili ASTM malzeme spesifikasyonları yoksa, bu yöntemdeki varsayılan koşullar geçerlidir.

ASTM D1622 test yönteminde analitik terazi, mikrometre kadran göstergesi ve çift bileşenli püskürtme ekipmanı kurulur. Numune bir terazide tartılır ve bir ölçüm cihazı kullanarak boyutları ölçülür. Numunenin ağırlığı artı/eksi yüzde 0,1 hassasiyetle kontrol edilir. Numune en az 6,5 cm2 alana sahip bir kumpas veya kadranlı ölçüm cihazı kullanarak ölçülür. Numune girinti oluşana kadar kadran ayak basıncı 2,7 kPa artı/eksi 0,7 kPa seviyesinde tutulur. Herhangi bir çöküntü varsa basıncı azaltılır. Testi yapan kişi, kumpas çenelerinin numuneyi sıkıştırmadığından emin olmalıdır. Her boyut için üç ölçüm yapılır. Herhangi bir hata olmaması için ölçüm üç kez yapılır.

Numune büyüklüğü ve sayısı ASTM D1622 standardının gerektirdiği şekilde olmalıdır. Hacimleri doğru bir şekilde hesaplanabilecek ve hacimleri 16,4 cm3’ten az olmayacak şekilde üç adet numune alınır.

ASTM D1622 standardının başlıca uygulamaları şunlardır:

• Araştırma ve geliştirme: Bu standart, hücresel plastiklerde araştırma ve geliştirmeyi kolaylaştıran temel bilgileri sağlar. Bu bilgi, çeşitli uygulamalarda ve formülasyonlarda yenilik için malzeme özelliklerinin değerlendirilmesine yardımcı olur.
• Kalite kontrol: Test yönteminin başlıca uygulama alanı kalite kontrol süreçlerini kapsamaktadır. Üretici firmanın ürünlerinin performans ve endüstri standardına uygunluk açısından kritik önem taşıyan belirli yoğunluk gereksinimlerini karşıladığından emin olmaya yardımcı olur.
• Malzeme spesifikasyonu: Test sonuçları, mühendislere ve tasarımcılara belirli bir uygulama için kullanılması gereken malzemeler konusunda tavsiyelerde bulunan malzeme spesifikasyonunu bilgilendirir. Bu tür spesifikasyonlar, malzemelerin özelliklerinin performans ve güvenliğe önemli ölçüde katkıda bulunduğu inşaat, otomotiv ve havacılık gibi endüstrilerde kritik bir rol oynar.
• Uygulamalarda çok yönlülük: Bu standart kapsamındaki yöntemler, deri oluşturan ve oluşturmayan malzemelere uygulanabilir. Ayrıca püskürtme köpük malzemeleri de bu yöntemle test edilebilmektedir. Böylece, çeşitli endüstrilerde ve birçok uygulamada yararlılıkları artmaktadır.
• Laboratuvarlar arası karşılaştırmalar: Laboratuvarlar arası çalışmalarda da bu yöntem kesinlik ifadeleri geliştirmek için kullanılmış ve bu yöntem, birden fazla laboratuvar için standart test yöntemlerinden biri olarak daha da sağlamlaştırılmıştır.

Kısaca ASTM D1622 standardı hem yüzey kaplamalı hem de püskürtme köpük malzemeli sert hücresel plastiklerde yoğunluğun belirlenmesini kapsar. İşlem hem genel görünür yoğunluklarda hem de çekirdek yoğunluklarında hassasiyeti garanti altına almak için hassas bir tartım ve boyut ölçümü içerir. Malzeme özellikleri ve performans değerlendirmesi için kritik bilgi sağlaması bakımından araştırma, geliştirme ve kalite kontrolü açısından önemli bir yöntemdir. Ayrıca ASTM D1622 spesifikasyonları sayesinde sektör, ürün kalitesini ve tutarlılığını iyileştirme, malzemenin uygun uygulamaları konusunda daha iyi kararlar alma ve genel ürün güvenilirliğini artırma konusunda daha iyi bir konumda olmaktadır.

Yıllardır çok geniş bir yelpazede gerçekleştirdiği test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları ile her sektörden işletmelere destek olmaya çalışan kuruluşumuz, bilim ve teknoloji alanında dünyada yaşanan gelişmeleri yakından takip eden ve sürekli kendini geliştiren güçlü bir çalışan kadrosuna sahiptir. Bu çerçevede işletmelere “ASTM D1622 Sert hücresel plastiklerin görünür yoğunluğu için standart test yöntemi” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.