ISO 14692 Petrol ve Doğal Gaz Endüstrileri - Cam Takviyeli Plastik (GRP) Borulama

Uluslararası Standartlar Örgütü (ISO) tarafından geliştirilen “ISO 14692 Petrol ve doğal gaz endüstrileri - Cam takviyeli plastik (GRP) borulama” standardı aynı başlık altında yayınlanan bir standarttan oluşmaktadır.

• “ISO 14692-1 Bölüm 1: Kelime bilgisi, semboller, uygulamalar ve malzeme” standardında, basınç derecelendirme metodolojisi, ürünlerin uygulamaya göre sınıflandırılması, bağlantı ve reçine matrisi türü ve hem yapı malzemeleri hem de boyutlar için sınırlamalar tanımlar açıklanmaktadır.

Bu standardın tüm bölümleri şu tür boru sistemleri için geçerlidir:

• Eksenel itmeyi iç basınçtan, sıcaklık değişiminden ve akışkan hidrodinamik kuvvetlerinden sınırlayabilen bağlantıları kullanan boru sistemleri
• Tasarım zarfı için trapezoidal bir şekle sahip olan Cam takviyeli plastik boru sistemleri

Bu standart, öncelikle hem sabit hem de yüzer üst yapı tesislerindeki açık deniz uygulamaları için tasarlanmıştır, ancak kıyıda bulunan diğer benzer uygulamalarda, örneğin üretilen su, yangın suyu sistemleri ve genel endüstriyel kullanımda GRP boru sistemlerinin spesifikasyonu, üretimi, testi ve montajı için de kullanılabilir. Yüzen tesisler için, gövde veya gemi için tasarım, inşaat ve sertifikasyon standartlarına başvurulur, çünkü bunlar deniz veya balast sistemleriyle ilişkili GRP boruları için alternatif kodlara ve standartlara izin verebilir. Ancak bu standardın tüm bölümlerinin, bu tür uygulamalar için mümkün olan en yüksek derecede kullanılması önerilir. Petrol ve gaz endüstrisinde cam takviyeli plastik boru ve iletim hatlarının kullanımına ilişkin tipik uygulamalar standart içinde yer alan tabloda listelenmiştir.

• “ISO 14692-2 Bölüm 2: Niteliklendirme ve üretim” standardında, bilinen ve tutarlı özelliklere sahip cam takviyeli plastik boru bileşenlerinin herhangi bir kaynaktan satın alınmasını sağlamak için GRP boru ve bağlantı parçalarının kalifikasyonu ve üretimi için gereklilikler açıklanmaktadır. Bu standart, kalifikasyon prosedürleri, tercih edilen boyutlar, kalite programları, bileşen işaretlemesi ve dokümantasyonu için geçerlidir. Bu standardın ISO 14692-1 standardı ile birlikte ele alınması amaçlanmıştır.
• “ISO 14692-3 Bölüm 3: Sistem tasarımı” standardında, cam takviyeli plastik boru sistemlerinin tasarımı için yönergeler açıklanmaktadır. Bu standartta açıklanan gereksinimler ve öneriler, düzen boyutları, hidrolik tasarım, yapısal tasarım, detaylandırma, yangına dayanıklılık, yangının yayılması ve emisyonlar ve elektrostatik deşarjın kontrolü için geçerlidir. Bu standardın ISO 14692-1 standardı ile birlikte ele alınması amaçlanmıştır.
• “ISO 14692-4 Bölüm 4: Üretim, montaj ve işletme” standardında, petrol ve doğal gaz endüstrisi işleme ve kamu hizmeti uygulamalarında kullanılmak üzere cam takviyeli plastik boru sistemlerinin imalatı, kurulumu ve işletimi için gereklilikler ve öneriler açıklanmaktadır. Açıklanan öneriler teslimat, muayene, elleçleme, depolama, kurulum, sistem basınç testi, bakım, onarım ve devre dışı bırakma için geçerlidir. Bu standartta kullanılan basınç terminolojisinin açıklamasının ISO 14692-1 standardı ile birlikte ele alınması amaçlanmıştır.

GRP borular veya cam elyaf takviyeli plastik borular, cam elyaf takviyeli bir polimer matristen oluşan kompozit malzeme borulardır. Bu tür borular, çok yüksek korozyon direnci yeteneğine sahiptir ve bu nedenle düşük sıcaklıkta korozyona dayanıklı uygulamalar için yaygın olarak kullanılmaktadır. Son zamanlarda, cam elyaf takviyeli plastik borular yangın ve su hizmetleri gibi çeşitli hizmetlerde yavaş yavaş çeliğin yerini almaktadır. Aynı zamanda, bu tür borular yüksek basınçlara dayanabilir.

Cam elyaf takviyeli plastik boruların başlıca özellikleri şunlardır:

• Korozyon direnci: Hem iç hem de dış korozyona karşı korozyon direnci yüksektir. Sonuç olarak, ek astarlar ve dış kaplamalar gerekli değildir.
• Ağırlık birimi başına mukavemet oranı dikkate alındığında, fiberglas kompozitler karbon çelik boruları ve paslanmaz çelik boruları geride bırakır.
• Hafiflik: Fiberglas borular, çelik ürünlerin ağırlığının yalnızca altıda biri ve benzer beton ürünlerin ağırlığının yüzde 10’udur.
• Elektriksel özellikler: Standart fiberglas borular iletken değildir. Bazı üreticiler, jet yakıtı gibi sıvıları taşımak için iletken fiberglas boru sistemleri sunar.
• Boyutsal kararlılık: Fiberglas malzeme en katı malzeme sertliği, boyutsal tolerans, ağırlık ve maliyet kriterlerini karşılar.
• Düşük bakım maliyeti: Fiberglas borular, paslanmadığı, kolayca temizlendiği ve çevreden minimum koruma gerektirdiği için bakımı kolaydır.

Kuruluşumuz, çeşitli sektörlerdeki işletmeler için verdiği sayısız test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları arasında, eğitimli ve uzman bir kadro ve gelişmiş teknolojik donanımı ile, “ISO 14692 Petrol ve doğal gaz endüstrileri - cam takviyeli plastik (GRP) borulama” standardında tanımlanan test hizmetleri de vermektedir.