
Amerikan Test ve Malzeme Kuruluşu (ASTM) tarafından geliştirilen “ASTM D2240 Kauçuk özelliği için standart test Yöntemi - Durometre sertliği” standardında, durometre olarak bilinen ve Tip A, B, C, D, DO, E, M, O, OO, OOO, OOO-S ve R olarak anılan on iki tip kauçuk sertlik ölçüm cihazı tanımlanmaktadır:

Bu standart aynı zamanda termoplastik elastomerler, vulkanize (termoset) kauçuk, elastomerik malzemeler, hücresel malzemeler, jel benzeri malzemeler ve bazı plastikler olarak sınıflandırılan maddelerin girinti sertliğini belirleme prosedürü de içermektedir.
Ancak bu test yöntemi, “ASTM D1415 Kauçuk özelliği için standart test yöntemi - Uluslararası sertlik” standardında tanımlanan diğer girinti sertliği yöntemlerine ve cihaz tiplerine eşdeğer değildir. Bu test yöntemi, kaplanmış kumaşların test edilmesine uygulanamaz.
Kütle, kuvvet veya boyut belirlemede kullanılan tüm malzemeler, cihazlar veya ekipmanlar, Ulusal Standartlar ve Teknoloji Enstitüsü2ne veya doğası gereği paralel olarak uluslararası alanda tanınan diğer kuruluşlara izlenebilirliğe sahip olmalıdır.
Bu test yöntemi, sertlik ölçümlerinin ya ilk girintiye ya da belirli bir süreden sonraki girintiye veya her ikisine dayalı olarak yapılmasına izin verir. Bir malzemenin maksimum sertlik değerlerini belirlemek için kullanılan maksimum okuma göstergeli durometreler, maksimum gösterge kullanıldığında daha düşük sertlik verebilir.
Tip M veya mikro sertlik durometreleri için prosedürler, boyutları veya yapılandırmaları nedeniyle durometre sertliklerinin açıklanan diğer durometre tipleri tarafından belirlenmesi normalde mümkün olmayan numunelere uygundur. Tip M durometreler, 1,25 mm veya daha büyük bir kalınlığa veya kesit çapına sahip numunelerin test edilmesi için tasarlanmıştır, ancak daha küçük boyutlara sahip numuneler burada belirtilen koşullar altında başarıyla kullanılabilir ve 20 ile 90 arasında bir Tip M durometre sertlik aralığına sahiptir. Belirtilenden farklı bir durometre sertlik aralığına sahip olan numuneler, durometre sertliğini belirlemek için başka bir uygun prosedür kullanmalıdır.
Bu test yöntemi, belirtilen koşullar altında malzemeye zorlandığında belirli bir tipteki girintinin penetrasyonuna dayanır. Girinti sertliği, penetrasyonla ters orantılıdır ve malzemenin elastik modülüne ve viskoelastik davranışına bağlıdır. Girintinin geometrisi ve uygulanan kuvvet, ölçümleri etkiler, böylece bir tip durometre ile elde edilen ölçümler ile başka bir tip durometre veya sertliği ölçmek için kullanılan diğer aletlerle elde edilen ölçümler arasında basit bir ilişki yoktur. Bu test yöntemi, öncelikle kontrol amaçlı deneysel bir testtir. Bu test yöntemi ile belirlenen girinti sertliği ile test edilen malzemenin herhangi bir temel özelliği arasında basit bir ilişki yoktur.
Bu testlerde kullanılan durometre cihazının baskı ayağının yapılandırması ve toplam alanı, aralarında önemli farklar olduğunda değişken sonuçlar üretebilir. Aynı tipteki durometre sertlik belirlemelerini karşılaştırırken, karşılaştırmaların benzer baskı ayağı yapılandırmalarına ve toplam alana sahip durometreler arasında yapılması ve baskı ayağı yapılandırmasının ve boyutunun sertlik ölçüm raporunda belirtilmesi önerilir.
Basınç ayağı, Tip A, B, C, D, DO, E, O, OO, OOO ve OOO-S, standart içinde verilen şekilde belirtilen çapı olan bir deliğe sahiptir (girintinin çıkıntısına izin vermek için), merkezi ayağın herhangi bir kenarından en az 6,0 mm uzaklıktadır. Basınç ayağı düz dairesel bir tasarıma sahip olmadığında, alan 500 mm2’den az olmamalıdır.
Durometre, bir malzemenin sertliğinin ölçüsüdür ve genellikle polimerler, elastomerler (kauçuk gibi) ve bazı yumuşak plastikler için kullanılır. Bir malzemenin girintiye ne kadar dayanıklı olduğunu ölçer. Malzemeye standart bir girinti bastıran bir durometre ölçer kullanılarak sertlik belirlenir. Daha yüksek durometre değerleri daha sert malzemeler anlamına gelirken, daha düşük değerler daha yumuşak malzemeleri gösterir.
En yaygın durometre ölçekleri şunlardır:
Durometre elastikiyeti, esnekliği veya tokluğu ölçmez, sadece yüzey girintisine karşı direnci ölçer. Genellikle otomotiv, ayakkabı, tüketici ürünleri ve endüstriyel tasarım gibi endüstrilerde parçaların doğru hissiyatını ve işlevini sağlamak için kullanılır.
Kauçuk özellikleri bakımından sertlik, bir kuvvet uygulandığında malzemenin yüzey deformasyonuna veya girintiye karşı direncini ifade eder. Bir kauçuk bileşiğinin gerçek dünya uygulamalarında nasıl performans göstereceğinin temel göstergelerinden biridir.
Sertlik kauçuk için şunları ifade eder:
ASTM D2240 standardı, kauçuk, elastomer ve plastiklerin sertliğini ölçmek için standart test yöntemi olduğu için önemlidir. Farklı malzemeler, endüstriler ve laboratuvarlar arasında tutarlı sertlik ölçümleri sağlamak için tekdüze ve güvenilir bir prosedür sağlar.
Yıllardır çok geniş bir yelpazede gerçekleştirdiği test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları ile her sektörden işletmelere destek olmaya çalışan kuruluşumuz, bilim ve teknoloji alanında dünyada yaşanan gelişmeleri yakından takip eden ve sürekli kendini geliştiren güçlü bir çalışan kadrosuna sahiptir. Bu çerçevede işletmelere “ASTM D2240 Kauçuk özelliği için standart test Yöntemi - Durometre sertliği” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.
