ASTM D3746/D3746M-85 Bitümlü Çatı Sistemlerinin Darbe Direncine Yönelik Standart Test Yöntemi

Amerikan Test ve Malzeme Kuruluşu (ASTM) tarafından geliştirilen “ASTM D3746/D3746M-85 Bitümlü çatı sistemlerinin darbe direncine yönelik standart test yöntemi” standardında, bitümlü çatı sistemlerinin, burada belirtilen ağırlık, boyut ve şekildeki bir füze ile, istenilen herhangi bir sıcaklıkta darbe yüklerine karşı direncinin belirlenmesine yönelik bir test yöntemi açıklanmaktadır.

Bu test yöntemi, bir çatı sisteminin (üst yüzeyiyle birlikte yalıtım ve membran) 305 x 305 mm’lik numunelerini, önceden belirlenmiş bir yükseklikten serbestçe düşen ve 30,0 J’luk bir darbe enerjisine sahip standart bir füzeden gelen, her bir kadranda bir tane olmak üzere bir dizi dört darbeye tabi tutar. Membrandaki hasar, bitümün çözücü ekstraksiyonundan sonra keçelerin görsel olarak incelenmesiyle değerlendirilir. Numune sıcaklığının darbe direnci üzerindeki etkisi, testin herhangi bir istenen sıcaklıkta bir çevre odasında çalıştırılmasıyla incelenebilir.

Bu test yöntemi, çatı sistemlerinin birçok türdeki darbe yüklerine karşı direncini değerlendirmenin bir yolunu sağlar. Ayrıca, çatı sistemleri için performans kriterleri geliştirmede de faydalı olmalıdır.

Bu testlerde kullanılan dikey kılavuz boru, 1,22 m uzunluğunda ve 60 mm iç çapında, kenarlarında 2x4’lük tahtadan yapılmış, içinden cıvata geçirilmiş ve numunenin kılavuz borunun altında düzgün hizalanmasını sağlamak için bir merkezleme aparatı takılmış 610 mm kare yatay test masasının üzerine uygun şekilde konumlandırılmıştır. Kılavuz boru, farklı numune kalınlıklarına uyum sağlamak ve sabit füze darbe enerjisini korumak için yüksekliği ayarlanabilir. Numunenin hizalanması sırasında füzeyi desteklemek ve numuneyle temas sağlanana kadar füzenin kılavuz borunun içinde serbest düşmesi için kılavuz borunun üst kısmında bir düzenleme yapılmıştır. Çakıl ekranları, çarpma alanından fırlayabilecek gevşek çakılları tutmak için test masasının kenarlarına tutturulmuştur.

Bu testlerde kullanılan füze, 50 mm çapında ve 150 mm uzunluğunda, sertleştirilmiş yarım küre kafalı bir çelik silindirden oluşur. Silindirik kısma açılan boşluğa kurşun saçma eklenerek ve vidalı kapakla kapatılarak füzenin kütlesi 2,27 kg’a çıkarılıyor.

Saha örnekleri, bu standarttaki talimatları izleyerek doğrudan gerçek bir çatıdan alınır. Her örnek ayrı ayrı mühürlü bir plastik torbaya konulur. Laboratuvar örnekleri için örnek membranı oluşturmadan önce tüm bileşenler 24 saat boyunca yüzde 50 artı/eksi yüzde 5 bağıl nem ve 25 derece artı/eksi 1 derecede şartlandırılır. Yalıtım ve üst yüzey dahil olmak üzere test edilen çatı sistemi spesifikasyonunun gerektirdiği şekilde en az 0,90 x 1,20 m boyutlarında örnek membranlar hazırlanır. Membranın her katmanındaki malzeme miktarı belirtilenin yüzde 10’u içinde olmalı ve tüm örnek yüzde 5 içinde olmalıdır.

Test numuneleri doğrudan gerçek bir çatıdan alınabilir veya “ASTM D2829/D2829M-07 Mevcut yapılı çatı sistemlerinin örnekleme ve analizi için standart uygulama” standardında açıklandığı gibi 305 x 305 mm’lik bir metal şablon kullanılarak laboratuvarda hazırlanmış bir numuneden kesilebilir. Numune alanındaki tüm agrega ve yalıtımı içermelidir. Herhangi bir gevşek agrega, testten önce numunenin yüzeyine eşit şekilde dağıtılmalıdır.

Çatı sistemi numunesi çatı yalıtımı içeriyorsa, izolasyona gelebilecek zararı azaltmak için numunenin çıkarılmasından önce metal şablon alanının etrafında bir tampon şeridinin çıkarılması önerilir. Tampon bölge, test için çıkarılacak numune kalınlığının altına kadar uzanan bir “V” tipi kama olmalıdır.

Cihaz ve tüm numuneler testten önce en az 8 saat boyunca istenen sıcaklıkta tutulmalıdır.

Kuruluşumuz, çeşitli sektörlerdeki işletmeler için verdiği sayısız test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları arasında, eğitimli ve uzman bir kadro ve gelişmiş teknolojik donanımı ile, “ASTM D3746/D3746M-85 Bitümlü çatı sistemlerinin darbe direncine yönelik standart test yöntemi” standardında tanımlanan test hizmetleri de vermektedir.