ISO 16396 Plastikler - Poliamid (PA) Kalıplama ve Ekstrüzyon Malzemeleri

Uluslararası Standartlar Teşkilatı (ISO) tarafından yayınlanan “ISO 16396 Plastikler - Poliamid (PA) kalıplama ve ekstrüzyon malzemeleri” standardı, aynı başlık altında yayınlanan şu alt bölümlerden oluşmaktadır:

• “ISO 16396-1 Bölüm 1: Tanımlama sistemi ve spesifikasyonların temeli” standardında, spesifikasyonların temeli olarak kullanılabilecek poliamid (PA) kalıplama ve ekstrüzyon malzemeleri için bir tanımlama sistemi açıklamaktadır.

Poliamid plastik türleri, tanımlama özelliklerinin uygun seviyelerine viskozite sayısı, çekme modülü ve çekirdekleştirici katkı maddesi ve bileşim, amaçlanan uygulama veya işleme yöntemi, önemli özellikler, katkı maddeleri, renklendiriciler, dolgu maddeleri ve takviye malzemeleri hakkındaki bilgilere dayalı bir sınıflandırma sistemi ile birbirinden ayrılır.

Tanımlama sistemi tüm poliamid homopolimerleri, kopolimerleri ve karışımları için geçerlidir. Normal kullanıma hazır değiştirilmemiş malzemeler ve örneğin renklendiriciler, katkı maddeleri, dolgu maddeleri, takviye malzemeleri ve polimer değiştiriciler tarafından değiştirilmiş malzemeler için geçerlidir.

Bu standart şu tür malzemeler için geçerli değildir:

• PA 6 monomer döküm tipi poliamidler
• PA 12 monomer döküm tipi poliamidler.

Aynı adlandırmaya sahip malzemelerin aynı performansı verdiği anlamına gelmez. Bu standart bir malzemeyi belirtmek için gerekli olabilecek mühendislik verileri, performans verileri veya işleme koşulları ile ilgili veriler sağlamaz. Bu tür ek özellikler gerekiyorsa, uygunsa ISO 16396-2 standardında açıklanan test yöntemlerine göre belirlenebilir. Belirli bir uygulama için bir termoplastik malzeme belirtmek amacı ile ilave gereksinimler verilebilir.

• “ISO 16396-2 Bölüm 2: Test numunelerinin hazırlanması ve özelliklerinin belirlenmesi” standardında, test numunelerinin hazırlanma yöntemlerini ve poliamid kalıplama ve ekstrüzyon malzemelerinin özelliklerini belirlemede kullanılacak test yöntemleri açıklanmaktadır. Bu standart, test malzemesinin işlenmesi ve hem kalıplamadan önce test malzemesinin hem de testten önce numunelerin şartlandırılması için gereklilikleri içerir.

Bu standart, test numunelerinin hazırlanması için prosedürleri ve koşulları tanımlar ve bu numunelerin yapıldığı malzemelerin özelliklerinin ölçülmesi için prosedürler verilir. Poliamid kalıplama ve ekstrüzyon malzemelerini karakterize etmek için uygun ve gerekli olan özellikleri ve test yöntemlerini listeler.

Özellikler, “ISO 10350-1 Plastikler - Karşılaştırılabilir tek nokta verilerinin edinilmesi ve sunulması - Bölüm 1: Kalıplama malzemeleri” standardındaki genel test yöntemlerinden seçilmiştir. Bu kalıplama ve ekstrüzyon malzemeleri için yaygın olarak kullanılan veya özel öneme sahip diğer test yöntemleri de bu standarda dahil edilmiştir. Ayrıca ISO 16396-1 standardında verilen tanımlayıcı özellikler viskozite sayısı ve çekme modülü de dahildir.

Bu standardın sunduğu test yöntemleri, poliamid malzemelerin çeşitli fiziksel, mekanik, termal ve diğer özelliklerini belirlemeye yöneliktir ve çoğunlukla diğer ISO standartlarına dayanır. Ayrıca bu standart, tutarlılık için test numunelerinin üretilmesine yönelik kalıplama koşulları belirtir. Test numuneleri genellikle tanımlanmış koşullar altında (örneğin kuruma süresi, sıcaklık, basınç gibi) enjeksiyon kalıplama yoluyla hazırlanır.

Başlıca test yöntemleri şunları içerir:

• Mekanik özellikler şu ISO test yöntemlerine göre belirlenir:
  • Çekme özellikleri: ISO 527-1 ve ISO 527-2
  • Esneklik özellikleri: ISO 178
  • Charpy darbe dayanımı: ISO 179-1
  • Izod darbe dayanımı: ISO 180
  • Sertlik (örneğin Rockwell): ISO 2039-2
• Termal özellikler şu ISO test yöntemlerine göre belirlenir:
  • Erime sıcaklığı: ISO 11357-3 (diferansiyel taramalı kalorimetri, DSC)
  • Isı sapma sıcaklığı: ISO 75-1 ve ISO 75-2
  • Vicat yumuşama sıcaklığı: ISO 306
• Fiziksel özellikler şu ISO test yöntemlerine göre belirlenir:
  • Yoğunluk: ISO 1183-1
  • Nem içeriği (şartlandırma): ISO 62
  • Eriyik akış hızı: ISO 1133-1
• Yanıcılık (isteğe bağlı):
  • Yanabilirlik testi: ISO 1210 (her uygulama için her zaman gerekli değildir)

ISO 16396-2 standardı, özellikle yüksek performanslı uygulamalar için poliamid (PA) malzemelere (genellikle naylonlar olarak bilinir, örneğin PA6, PA66 gibi) dayanan endüstrilerde birkaç önemli nedenden dolayı gereklidir

• Tutarlılık ve karşılaştırılabilirlik: bu standart test yöntemlerini ve numune hazırlama prosedürlerini tanımlayarak, farklı laboratuvarlar, bölgeler ve üreticiler arasında tutarlı malzeme testlerini ve farklı PA malzemeleri arasında verilerin (örneğin çekme dayanımı, darbe direnci) güvenilir şekilde karşılaştırılmasını sağlar.
• Kalite kontrol: Üretici firmalar standardı şunlar için kullanır:
  • Malzemelerin belirtilen mekanik ve termal özellikleri karşıladığını doğrulamak.
  • Partilerin tolerans sınırları içinde olduğundan emin olmak.
  • Üretim sırasında sapmaları veya bozulmayı tespit etmek.
• Malzeme seçimi: Tasarımcılar Uygulamalar için doğru PA malzemesini seçmek (örneğin otomotiv, elektrik, tüketim malları) ve özellikleri performans ihtiyaçlarına (örneğin, yüksek ısı direnci, tokluk) uydurmak için doğru ve karşılaştırılabilir verilere ihtiyaç duyar.
• Düzenleyici ve tedarik uyumluluğu: Birçok orijinal malzeme üreticisi ve resmi kuruluş, tedarik özellikleri standartlaştırmak ve güvenlik, güvenilirlik ve yasal gereklilikleri karşılamak için ISO standartlarına uyumu gerektirir.
• Küresel ticaret ve iletişim: Küresel olarak tanınan bir standart olarak bu standart PA malzemelerinin uluslararası ticaretini kolaylaştırır ve dünya çapındaki üreticilerin ve kullanıcıların aynı teknik dili konuşmasını sağlar.
• Geliştirme için karşılaştırma: Ar-Ge ekipleri yeni PA formülasyonlarını kıyaslamak ve yenilikçi malzemeleri endüstri standardı PA’larla karşılaştırmak için bu standardı kullanır.

Kısaca ISO 16396-2 standardı küresel plastik endüstrisinde güvenilir test, izlenebilir kalite, bilgilendirilmiş malzeme seçimleri ve ortak bir teknik çerçeve sağlamak için gereklidir.

Yıllardır çok geniş bir yelpazede gerçekleştirdiği test, ölçüm, analiz ve değerlendirme çalışmaları ile her sektörden işletmelere destek olmaya çalışan kuruluşumuz, bilim ve teknoloji alanında dünyada yaşanan gelişmeleri yakından takip eden ve sürekli kendini geliştiren güçlü bir çalışan kadrosuna sahiptir. Bu çerçevede işletmelere “ISO 16396 Plastikler - Poliamid (PA) kalıplama ve ekstrüzyon malzemeleri” standardına uygun test hizmetleri de verilmektedir.