
Norma ASTM D522 dotycząca metod testowania gięcia trzpieniowego powłok organicznych klejonych , opublikowana przez Amerykańskie Towarzystwo Badań i Materiałów (ASTM) , opisuje metody testowania służące do określania odporności na pękanie (elastyczności) powłok organicznych klejonych do powierzchni wykonanych z blachy lub gumy.

Powłoki klejone do podłoży rozciągają się pod wpływem zginania podczas produkcji lub użytkowania z powodu nadmiernego manipulowania. Te metody testowe okazały się przydatne w ocenie odporności klejonych powłok na pękanie podczas rozciągania oraz w ocenie elastyczności powłok na elastycznych podłożach.
Badane materiały powłokowe nakłada się warstwami o jednakowej grubości na panele wykonane z blachy lub materiałów gumopodobnych. Po wysuszeniu lub utwardzeniu, pokryte powłoką panele są wyginane na trzpieniu, a następnie określa się odporność powłoki na pękanie. W metodzie A, pokryte powłoką panele są wyginane na trzpieniu stożkowym. W metodzie B, pokryte powłoką panele są wyginane na trzpieniach cylindrycznych o różnych średnicach.
Jeśli celem badania jest określenie procentowego wydłużenia materiału powłoki, podłożem powinna być taśma stalowa walcowana na zimno o grubości 0,8 mm. Jeśli celem badania jest ocena odporności na pękanie materiału powłoki, podłożem może być dowolna blacha lub materiał gumowy (np. stal, aluminium, blacha biała lub guma syntetyczna). Blacha może mieć grubość mniejszą niż 0,8 mm, a materiały gumowe – do 13 mm.
Zalecany rozmiar panelu to 100 mm szerokości i 150 mm długości. Maksymalny rozmiar, jaki może pomieścić trzpień stożkowy, to 115 mm szerokości i 190 mm długości. Przygotowanie powierzchni podłoża musi zostać uzgodnione między kupującym a sprzedającym. Przed nałożeniem powłoki krawędzie paneli metalowych są lekko zaokrąglane w celu usunięcia zadziorów i wyeliminowania nienormalnych efektów krawędziowych. W przypadku określania wydłużeń dla powłok nakładanych na podłoża inne niż stal walcowana na zimno o grubości 0,8 mm, należy je zmierzyć za pomocą specjalnego przyrządu do trzpieni.
W przypadku paneli powlekanych, gładkie powłoki z badanych materiałów nakładane są na podłoża zgodnie z normą ASTM D823 i suszone na powietrzu lub utwardzane w warunkach wzajemnie akceptowalnych dla kupującego i sprzedającego. Aby zmierzyć wydłużenie procentowe, wymagana jest minimalna grubość 1,0 milsa dla stali walcowanej na zimno o grubości 0,8 mm. Na każdej próbce wykonuje się co najmniej trzy oznaczenia grubości powłoki zgodnie z metodami badawczymi ASTM D1005, ASTM D1186 lub ASTM D1400. Z wstępnie powlekanych arkuszy wycina się co najmniej trzy próbki o określonym rozmiarze. Stosuje się wyłącznie płaskie arkusze, a krawędzie paneli są lekko zaokrąglone. Powierzchnia powłoki musi być wolna od oleju i innych ciał obcych, które mogłyby zwiększyć elastyczność powłoki lub uniemożliwić zaobserwowanie pęknięć.
Próbki testowe są kondycjonowane przez co najmniej 24 godziny w temperaturze 23 stopni Celsjusza (+/- 2 stopnie Celsjusza) i wilgotności względnej 50% (+/- 5%), a następnie badane w tym samym środowisku lub bezpośrednio po wyjęciu z otoczenia, o ile kupujący i sprzedający nie określą inaczej. Dla każdej średnicy trzpienia testuje się co najmniej trzy powtórzenia metodą A i co najmniej dwa powtórzenia metodą B.
Krótko mówiąc, ASTM D522 to standardowa metoda badawcza opracowana w celu oceny elastyczności i odporności na pękanie powłok organicznych nakładanych na podłoża takie jak blacha lub materiały gumowe. Celem tej normy jest symulacja rzeczywistych naprężeń zginających, na przykład występujących w trudnych warunkach produkcyjnych lub użytkowych, oraz pomiar skuteczności powłok w zapobieganiu pękaniu i rozwarstwianiu. Norma ta znajduje zastosowanie w takich branżach jak motoryzacja, lotnictwo, budownictwo i produkcja dóbr konsumpcyjnych, gdzie produkty powlekane są często gięte lub uginane i muszą zachować swoją integralność oraz wygląd.
W niniejszej normie opisano dwie metody badań:
Testy zazwyczaj przeprowadza się w temperaturze 23°C (75°F) plus/minus 2°C (85°F) i wilgotności względnej 50% (85°F) plus/minus 5% (85°F). Typowe wymiary próbek to 10,2 mm x 15,2 cm dla materiałów stalowych lub gumowych i około 0,8 mm grubości.
Podczas testów próbki z powłoką są przygotowywane i utwardzane zgodnie ze specyfikacją. Panele są przygotowywane w kontrolowanych warunkach laboratoryjnych (około 24 godzin). Gięcie na trzpieniu trwa około 1 sekundy. Pęknięcia są badane przy użyciu odpowiedniego oświetlenia i optymalnie przy powiększeniu (7-10x). Wyniki są dokumentowane, najlepiej za pomocą zdjęć. Testuje się wiele próbek (3-5) w celu zapewnienia wiarygodności statystycznej. Zaleca się testowanie w ekstremalnych temperaturach, aby odtworzyć warunki rzeczywiste.
Interpretując wyniki, określa się najmniejszą średnicę trzpienia, jaką powłoka może wytrzymać bez pękania. To decyduje o stopniu elastyczności. Kluczowe znaczenie ma kontrola wizualna. Obserwuje się pęknięcia penetrujące podłoże lub odwarstwienie powłoki. Wyniki mogą być oparte na progach zaliczenia/niezaliczenia lub na bezwzględnym załamaniu.
Norma ASTM D522 zapewnia wiarygodną i powtarzalną metodę oceny elastyczności powłok. W szczególności, określa ona, jak dobrze powłoka jest odporna na pękanie, łuszczenie się i rozwarstwianie, gdy materiał pod nią jest zginany lub odkształcany.
Norma ta jest ważna z następujących powodów:
Jest to szczególnie ważne w przypadku metalowych pokryć dachowych, paneli nadwozia samochodowego, urządzeń i rur, które często ulegają wygięciu lub odkształceniu podczas przenoszenia, instalacji lub serwisowania.
Rutynowe testy kontroli jakości idealnie sprawdzają się w przypadku tej normy, dając jasny wynik: zaliczony/niezaliczony.
Nasza organizacja, działająca od wielu lat i skrupulatnie śledząca globalny rozwój nauki i technologii, zatrudnia zespół doświadczonych specjalistów i dysponuje szeroką infrastrukturą do przeprowadzania testów, pomiarów i analiz w szerokim zakresie dziedzin dla firm ze wszystkich sektorów. W tym kontekście świadczymy również usługi testowe zgodnie z normą ASTM D522 dotyczącą metod testowania wytrzymałości na zginanie trzpieni powłok organicznych adhezyjnych.
