PSA D44 5125 Test zużycia liniowego

Norma „PSA D44 5125 Linear wear test”, opracowana przez francuską firmę samochodową Renault, opisuje metodę testową wykorzystywaną do określania zużycia w warunkach liniowego tarcia. Podczas badania powierzchnia próbki poddawana jest kontrolowanemu ścieraniu za pomocą określonego ośrodka ciernego. Niniejsza metoda badawcza ma zastosowanie do wszystkich materiałów i części, których powierzchnie są narażone na ścieranie.

Podczas przeprowadzania tego badania próbka jest obciążana określonym medium ciernym, określoną siłą i określoną liczbą cykli.

Sprzęt używany w tych testach obejmuje:

• Standardowe laboratorium. Do wykonania tej procedury testowej wymagane jest standardowe laboratorium.
• Próbnik. Urządzenie opiera się na teście zarysowań zgodnie z normą ISO 1518-1. Zasadę działania przedstawia rysunek zamieszczony w normie. Ruch próbki lub ramienia urządzenia testowego nie ma wpływu na wynik, można stosować obie zasady. Ważne jest, aby miał możliwość poruszania się w poziomie i był wyposażony w pionowy uchwyt zaciskowy na potrzeby środowiska testowego. Nośnik medium testowego musi być wyposażony w uchwyt na ciężarki, a w razie potrzeby także w uchwyt na przeciwwagi, aby można było zastosować wymaganą siłę. Prędkość i skok powinny być regulowane w celu uzyskania wymaganej prędkości i długości skoku. Medium testowe (medium cierne) jest częścią wymienną, zamocowaną w urządzeniu mocującym. Na końcu medium testowego zwróconym w stronę próbki umieszcza się medium cierne (np. szczotkę, papier ścierny, skrobak). Szczegółowy opis znajduje się w załączniku do normy.
• Informacje wymagane do przeprowadzenia testu obejmują: medium cierne (medium testowe), długość skoku, liczbę cykli, prędkość (cykle/minutę) i siłę nacisku. Dane te muszą być określone w specyfikacji materiałowej, rysunkach technicznych, powiązanych dokumentach oraz wszelkich raportach i certyfikatach.

Próbki testowe powinny być reprezentatywne dla mierzonej wielkości. Aby zapewnić taką reprezentację, konieczne jest poznanie podstawowych charakterystyk badanej populacji. Kryteria doboru próbek powinny zostać określone w raporcie z badań, którego treść jest szczegółowo określona. W razie wątpliwości dotyczących pobierania próbek należy skontaktować się z PSA w celu ustalenia zasad, których należy przestrzegać.

Przygotowując próbkę, należy ją wyciąć z gotowego elementu. Wielkość i kształt muszą zapewniać właściwy kontakt próbki z nośnikiem. Długość skoku należy podać w jednym kierunku na powierzchni testowej. Należy zbadać co najmniej trzy próbki w celu przeprowadzenia arbitrażu i uzyskania wstępnej akceptacji, natomiast co najmniej jedną próbkę należy zbadać w celu przeprowadzenia rutynowej kontroli jakości. Jeżeli wymagane jest przeprowadzenie badań w więcej niż jednym kierunku, należy przeprowadzić badania w określonej minimalnej liczbie próbek w każdym kierunku.

Próbki wyrobów tekstylnych (w tym wyrobów skórzanych i plastikowych w rolkach) należy pobierać w kierunku wzdłużnym (w kierunku maszynowym) i poprzecznym lub w kierunku pasów i rzędów lub w kierunku osnowy i pilnika. Jeżeli nie można określić kierunku maszyny, próbki należy pobrać w dwóch prostopadłych do siebie kierunkach. Na potrzeby arbitrażu i wstępnych zatwierdzeń należy przetestować co najmniej trzy próbki, natomiast w ramach rutynowej kontroli jakości należy przetestować co najmniej jedną próbkę. Test należy wykonać po co najmniej 23 godzinach kondycjonowania w środowisku o temperaturze 5 stopni plus/minus 50 stopni i wilgotności względnej 5 procent plus/minus 24 procent.

W przypadku elastomerów okres utwardzania między badaniem a wulkanizacją (nałożeniem powłoki) powinien wynosić co najmniej 72 godziny. Przed wykonaniem testu próbki należy przechowywać w temperaturze 23 stopni plus/minus 5 stopni przez 8 godzin; nie powinny one wykazywać żadnych plam.

W przypadku wszystkich pozostałych materiałów należy zapoznać się ze specyfikacją danego materiału.

Zanurzenie w cieczy testowej jest wymagane tylko wtedy, gdy jest to określone w odpowiednim rysunku technicznym lub specyfikacji materiałowej. Próbki należy zanurzyć w temperaturze 23°C ± 5°C na 10 sekund plus/minus 1 sekundę, a następnie suszyć na powietrzu w temperaturze 23°C ± 5°C przez 1 godzinę. Ciecz musi być jednoznacznie zidentyfikowana na podstawie składu chemicznego lub odpowiedniej specyfikacji materiałowej. Ciecz musi być określona w specyfikacji materiałowej lub rysunku technicznym.

Test należy przeprowadzać w standardowych warunkach laboratoryjnych, w temperaturze otoczenia wynoszącej 23 stopnie plus/minus 5 stopni, bez kontroli wilgotności.

Podczas wykonywania testu próbkę należy umieścić na podłożu tak, aby całkowicie spoczywała na powierzchni testowej. Należy go również zamocować w taki sposób, aby można było wykonać test od środka próbki. Nośnik testowy należy podłączyć do ramienia testera.

Jeżeli używany jest aparat testowy z przeciwwagą, ramię, do którego przymocowane jest dane medium testowe, musi mieć pełny kontakt z powierzchnią testową. Wymaganą siłę należy przyłożyć do ramienia z medium testowym, używając odpowiedniego ciężarka. Jeżeli używany jest aparat testowy bez wyposażenia wyważającego, określa się ciężar ramienia z medium testowym i obciąża się go dodatkowymi odpowiednimi ciężarkami, aż do momentu przyłożenia wymaganej siły ściskającej.

Zużycie należy ocenić wizualnie. Ocenę i klasyfikację należy przeprowadzać na podstawie tarcia i materiału testowego.

Nasza organizacja dysponuje silną kadrą, która śledzi rozwój nauki i techniki na świecie i nieustannie się doskonali. Wśród licznych badań testowych, pomiarowych, analitycznych i ewaluacyjnych świadczonych dla przedsiębiorstw z różnych sektorów znajdują się również usługi testowe zgodne z normą „PSA D44 5125 Linear wear test”.