EN ISO 13468 Tworzywa sztuczne - Oznaczanie całkowitej transmisji światła materiałów przezroczystych

Norma „EN ISO 13468 Tworzywa sztuczne – Oznaczanie całkowitej transmisji światła przez materiały przezroczyste”, która opiera się na normie europejskiej, a następnie została opublikowana przez Międzynarodową Organizację Normalizacyjną (ISO), składa się z podrozdziałów opublikowanych pod tym samym tytułem. Mianowicie,

• EN ISO 13468-1 Część 1: Instrument jednowiązkowy” opisuje procedurę określania całkowitej transmisji światła płaskich przezroczystych i zasadniczo bezbarwnych tworzyw sztucznych w widzialnym obszarze widma przy użyciu fotometru jednowiązkowego ze źródłem światła i fotodetektorem zgodnym ze standardem CIE. Norma ta nie może być stosowana do tworzyw sztucznych zawierających materiały fluorescencyjne. Norma ta obowiązuje dla przezroczystych materiałów do formowania, folii i arkuszy o grubości nieprzekraczającej 10 mm.

Całkowitą transmisję światła można również określić za pomocą spektrofotometru dwuwiązkowego, zgodnie z normą ISO 13468-2. Jednakże norma ta zapewnia proste, a zarazem precyzyjne, praktyczne i szybkie ustalenie. Metoda ta nadaje się nie tylko do celów analitycznych, ale również do kontroli jakości. Do tworzyw sztucznych zasadniczo bezbarwnych zaliczają się także te, które są lekko zabarwione. Można mierzyć próbki grubsze niż 10 mm, jeśli tylko przyrząd jest w stanie je obsłużyć, ale wyniki mogą nie być porównywalne z wynikami uzyskanymi przy użyciu próbek cieńszych niż 10 mm.

Do celów niniejszej normy stosuje się terminy i definicje podane w „publikacji CIE nr 17 Międzynarodowego słownika oświetlenia CIE” oraz następującą definicję:

• Tworzywa sztuczne przezroczyste to tworzywa sztuczne, których przepuszczalność światła jest zasadniczo równomierna i które mają wysoką przepuszczalność w widzialnym obszarze widma. Jeżeli kształty geometryczne obiektów są odpowiednie, są one wyraźnie widoczne przez przezroczysty plastik w widocznym obszarze.
• Całkowita transmisja świetlna to stosunek strumienia świetlnego przechodzącego do strumienia świetlnego padającego, gdy równoległa wiązka światła przechodzi przez próbkę.

Próbki do badań należy wycinać z folii, arkuszy lub formowanych wtryskowo lub tłocznie elementów. Próbki muszą być wolne od wad, kurzu, smaru, materiałów ochronnych, klejów, zarysowań i plam, a także nie mogą zawierać widocznych wewnętrznych pustych przestrzeni i cząstek.

Próbki muszą być na tyle duże, aby zakryć otwór wlotowy i otwór kompensacyjny sfery całkującej. W przypadku kuli o średnicy 150 mm zaleca się użycie dysku o średnicy 50 mm lub 60 mm albo kwadratu o boku takiej samej długości. Jeżeli nie określono inaczej, z każdej próbki danego materiału należy pobrać trzy próbki.

Przed badaniem próbki są kondycjonowane zgodnie z normą ISO 23 w temperaturze 2 stopni plus/minus 50 stopnie i wilgotności względnej 5 procent plus/minus 291 procent przez określony czas, w zależności od grubości próbki i materiału. W ten sposób próbki osiągają równowagę termiczną. W przypadku próbek cieńszych niż 16 mm wystarcza zazwyczaj 0,025 godzin. W przypadku grubszych materiałów czas działania może wynosić ponad 40 godzin.

Tester jest instalowany w otoczeniu o temperaturze 23 stopni plus/minus 2 stopnie i wilgotności względnej 50 procent plus/minus 5 procent.

• EN ISO 13468-2 Część 2: Instrumentacja dwuwiązkowa” opisuje procedurę określania całkowitej transmisji światła płaskich przezroczystych tworzyw sztucznych i zasadniczo bezbarwnych tworzyw sztucznych w widzialnym obszarze widma przy użyciu dwuwiązkowego spektrofotometru skanującego. Norma ta nie może być stosowana do tworzyw sztucznych zawierających materiały fluorescencyjne. Norma ta obowiązuje dla przezroczystych materiałów do formowania, folii i arkuszy o grubości nieprzekraczającej 10 mm.

Całkowitą transmisję światła można również określić za pomocą instrumentu jednowiązkowego, zgodnie z normą ISO 13468-1. Do tworzyw sztucznych zasadniczo bezbarwnych zaliczają się także te, które są lekko zabarwione. Można mierzyć próbki grubsze niż 10 mm, jeśli tylko przyrząd jest w stanie je obsłużyć, ale wyników nie można porównywać z wynikami uzyskanymi przy użyciu próbek cieńszych niż 10 mm.

Do celów niniejszej normy stosuje się terminy i definicje podane w „publikacji CIE nr 17 Międzynarodowego słownika oświetlenia CIE” oraz następującą definicję:

• Tworzywa sztuczne przezroczyste to tworzywa sztuczne, których przepuszczalność światła jest zasadniczo równomierna i które mają wysoką przepuszczalność w widzialnym obszarze widma. Jeżeli tylko ich kształty geometryczne są odpowiednie, obiekty są wyraźnie widoczne przez plastik, który jest przezroczysty w widocznym obszarze.
• Całkowita transmisja widmowa to stosunek transmitowanego strumienia promieniowania (zarówno regularnego, jak i rozproszonego) do padającego strumienia promieniowania, gdy równoległa wiązka monochromatycznego promieniowania o danej długości fali przechodzi przez próbkę.
• Całkowita transmisja świetlna to stosunek strumienia świetlnego przechodzącego do strumienia świetlnego padającego, gdy równoległa wiązka światła przechodzi przez próbkę.

Próbki należy wycinać z folii, arkuszy lub form formowanych wtryskowo lub kompresyjnie. Próbki muszą być wolne od wad, kurzu, smaru, materiałów ochronnych, klejów, zarysowań i plam, a także nie mogą zawierać widocznych wewnętrznych pustych przestrzeni i cząstek. Próbki muszą być na tyle duże, aby zakryć otwór wlotowy kuli całkującej. W przypadku kuli o średnicy 150 mm zaleca się użycie dysku o średnicy 50 mm lub 60 mm albo kwadratu o boku takiej samej długości. Jeżeli nie określono inaczej, z każdej próbki danego materiału należy pobrać trzy próbki.

Przed badaniem próbki są kondycjonowane zgodnie z normą ISO 291 w temperaturze 23 stopni plus/minus 2 stopnie i wilgotności względnej 50 procent plus/minus 10 procent przez okres czasu zależny od stanu próbek, aż do osiągnięcia równowagi termicznej, która zależy od grubości próbki i materiału. W przypadku próbek cieńszych niż 0,025 mm zwykle wystarcza 16 godzin. W przypadku grubszych materiałów zazwyczaj wystarcza czas dłuższy niż 40 godzin.

Tester jest instalowany w otoczeniu o temperaturze 23 stopni plus/minus 2 stopnie i wilgotności względnej 50 procent plus/minus 10 procent.

Nasza organizacja, która od lat stara się wspierać przedsiębiorstwa z każdej branży, realizując szeroką gamę badań testowych, pomiarowych, analitycznych i ewaluacyjnych, dysponuje silną kadrą, która uważnie śledzi rozwój nauki i techniki na świecie oraz nieustannie się doskonali. W tym kontekście świadczone są również usługi badawcze dla przedsiębiorstw zgodnie z normą „EN ISO 13468 Tworzywa sztuczne – Oznaczanie całkowitej transmisji światła przez materiały przezroczyste”.