
استاندارد "روش آزمایش ولوو STD 1024,7132 - مقاومت در برابر ضربه سنگ" که توسط شرکت خودروسازی ولوو تدوین شده است، یک روش آزمایشگاهی برای آزمایش و ارزیابی مقاومت سیستمهای پوشش سطحی (از جمله زیرلایه) در برابر خرد شدن در اثر ضربه شن (امواج ضربهای از سنگهای بزرگ) را شرح میدهد. اثرات برش ساینده، مانند انفجار با پرتابههای تیز، سنگ یا شن فولادی، تحت پوشش این استاندارد قرار نمیگیرند. باید از روشهای آزمایش جایگزین استفاده شود.

این روش آزمایش برای شبیهسازی تأثیر برخورد شن و ماسه بر سطوح ماشینکاری شده در معرض دید یک وسیله نقلیه طراحی شده است. هدف خاص این آزمایش، ارزیابی پرداخت سطح روی پنلهای تست مسطح است. اگر نتایج با در نظر گرفتن انحرافات از روش آزمایش اصلی مستند و تفسیر شوند، میتوان چنین آزمایشهایی را به قطعات پرداخت شده تعمیم داد.
این استاندارد برای خودروهای ولوو اعمال نمیشود. استاندارد "مقاومت در برابر تراشه سنگ Volvo VCS 1024,71329" برای خودروهای ولوو اعمال میشود. این استاندارد تا حدودی با استاندارد "آزمون مقاومت در برابر تراشه SAE J400 پوششهای سطحی" سازگار است.
این آزمایش شامل پرتاب جریان هوای کنترلشده از طریق یک جت هوای کنترلشده از مواد شن و ماسه بر روی یک صفحه آزمایش است. دستگاه شنسنج به گونهای طراحی شده است که شامل شن، یک نگهدارنده صفحه آزمایش و یک مکانیزم تخلیه شن و ماسه باشد.
مکانیزم تخلیه، که در قسمت جلویی مرکز پنل آزمایش قرار دارد، شامل یک نازل هوا در پایه یک لوله T شکل معکوس است. دسته لوله T شکل به سمت بالا قرار دارد و به یک ریل یا سطح شیبدار (بسته به مدل گراولومتر) متصل است که در آن شن ریخته میشود.
شن و ماسهای که در جریان انفجار هوا فرو میرود، به سمت صفحه آزمایش پرتاب میشود که معمولاً عمود بر جهت شن و ماسه برخوردکننده قرار میگیرد.
تمام آزمایشها باید روی پنلها تحت شرایط دمایی کنترلشده، معمولاً در دمای اتاق (۲۳ درجه به علاوه/منفی ۵ درجه) یا دمای سرد (منفی ۲۰ درجه به علاوه/منفی ۳ درجه) انجام شوند.
پس از برخورد سنگ ریزه، باید یک تکه نوار چسب روی سطح آسیب دیده چسبانده شود و سپس نوار چسب را جدا کرد تا پوستههای رنگ باقی مانده از بین بروند. آسیب ناشی از خرده سنگ با اندازهگیری تعداد و اندازه تمام خرده سنگها تعیین میشود. آسیب ناشی از خرده سنگ به عنوان نقصی تعریف میشود که حداقل به یکی از لایههای عملیات سطحی، مانند یک لایه شفاف، نفوذ میکند.
انواع مختلفی از تجهیزات موجود است، اما گراولومتر مورد استفاده در آزمایشها باید مشخصات طراحی استاندارد SAE J400 را برآورده کند. دو نمونه از گراولومترهای طراحی شده با این مشخصات طراحی در شکلهای ارائه شده در استاندارد نشان داده شده است.
شن باید شن سیلتی فرسایش یافته با آب باشد، نه سنگ آهک یا سنگ خرد شده. قبل از استفاده، شن جدید باید از یک توری سیمی الک شود. شن باید از الک ۱۵-۱۶ میلیمتری عبور کند اما باید روی الک ۹-۱۰ میلیمتری باقی بماند. شن همچنین باید قبل از اولین استفاده شسته شود.
این دستگاه شنسنج همچنین در پایه خود یک الک دارد تا قطعات سنگ شکسته و گرد و غبار کوچکتر از ۹-۱۰ میلیمتر را جدا کند. شن باقی مانده در این الک را میتوان دوباره استفاده کرد. با این حال، حتی این شن قابل استفاده مجدد نیز پس از ضربات مکرر، تمایل به کدر شدن یا خرد شدن دارد، بنابراین تعویض دورهای شن پس از سرویس معقول ضروری است. در صورت استفاده روزانه، شن باید سالانه تعویض شود.
نوار چسب (کاغذ کرپ با رنگ طبیعی) باید با عرض ۱۰۰ میلیمتر استفاده شود. میتوان از نوارهای دیگری با خواص چسبندگی معادل نیز استفاده کرد. نوار ترجیحاً باید کمی شفاف باشد تا ارزیابی تماس خوب و بدون حباب با سطح زیرین تسهیل شود.
اگر نوار مورد استفاده از تاریخ انقضای ذکر شده (معمولاً ۱۲ ماه) گذشته باشد، نیروی جدا شدن آن باید بررسی و تأیید شود.
هنگام آزمایش روی فولاد ضد زنگ مطابق با روش A استاندارد ASTM D3330/D3330M، مقدار میانگین نیروی جدایش نباید کمتر از 16 نیوتن بر 24 میلیمتر باشد، به استثنای موارد و نکات زیر:
برای آزمایش مقایسهای سیستمهای مختلف عملیات سطحی، مهم است که چسبندگی نوار روی هر سطح یکنواخت باشد. اگر چسبندگی نوار از حد معمول منحرف شود، نیروی لایهبرداری باید بررسی شود.
آزمایشهای گرانشسنج معمولاً در دمای اتاق (۲۳ درجه سانتیگراد +/-۵ درجه سانتیگراد) یا عموماً در شرایط سرد (-۲۰ درجه سانتیگراد +/-۳ درجه سانتیگراد) انجام میشوند (مگر اینکه طرفین قرارداد توافق دیگری کرده باشند). اگر قرار است آزمایشها در شرایط سرد انجام شوند، باید در یک اتاق سرد انجام شوند که در آن هم گرانشسنج و هم پنلهای آزمایش بتوانند در دمای مشخص شده قرار گیرند. یادداشتی که نشان میدهد آزمایشها در دمای -۲۰ درجه سانتیگراد انجام شدهاند، به این معنی است که دمای سطح پنل آزمایش در کل چرخه آزمایش این دما را حفظ کرده است. این امر را نمیتوان صرفاً با خنک کردن پنل آزمایش قبل از نصب آن بر روی گرانشسنج برای آزمایش، محقق کرد.
هنگام ارزیابی آسیب تراشه سنگ، باید از یک ذرهبین (تقریباً 7x) و یک مقیاس مدرج استفاده شود. وضوح مقیاس باید 0,1 میلیمتر باشد. در مواردی که کنتراست ضعیف است، نور مایل برای تشخیص هرگونه آسیب توصیه میشود. برای رنگهای تیرهتر، برای دستیابی به کنتراست خوب، مقیاس سفید توصیه میشود.
مگر اینکه توافق دیگری صورت گرفته باشد، پنلهای آزمایش باید صاف باشند و در نگهدارنده پنل دستگاه شنسنج قرار گیرند. جنس پنل آزمایش، ضخامت ورق و پیشعملیات (مثلاً فسفاته یا آنودایزینگ) باید برای همه آزمایشهای یک سری یکسان باشد و تا حد امکان نماینده قطعه واقعی باشد. این شامل ضخامت لایههای پوشش نیز میشود. هرگونه انحراف از این میتواند منجر به نتایج گمراهکننده آزمایش شود. تعیین این پارامترها باید بین طرفین قرارداد توافق شود.
اگر توافق بر سر استفاده از پنلهای آزمایشی/قطعات آزمایشی بریده شده از قطعات نهایی وجود داشته باشد، یافتن اندازه و صافی سطح مناسب ممکن است دشوار باشد. در این صورت، باید در مورد نحوه انجام آزمایش نیز توافق حاصل شود.
نمونههای مختلف عملکرد:
سازمان ما که سالهاست از طریق طیف گستردهای از فعالیتهای آزمایش، اندازهگیری، تجزیه و تحلیل و ارزیابی، از کسبوکارها در تمام بخشها پشتیبانی میکند، دارای تیمی قوی از کارکنان است که از نزدیک پیشرفتهای جهانی در علم و فناوری را دنبال میکنند و دائماً در حال بهبود خود هستند. در این زمینه، ما همچنین خدمات آزمایش را مطابق با استاندارد "Volvo STD 1024, 7132 Test method - Stone Impact Resistance" ارائه میدهیم.
